ทางหลวงล้มงานประมูลรูปแบบ PPP ยุครัฐบาลประชาธิปัตย์ ฟื้นระบบเทิร์นคีย์ก่อสร้างมอเตอร์เวย์ 2 สายใหม่ "บางปะอิน-สระบุรี-โคราช" กับ "บางใหญ่-นครปฐม-กาญจนบุรี" แบบเปิดประมูลจ้างผู้รับเหมาก่อสร้างพ่วงเงินกู้ รัฐชำระคืนภายหลังพร้อมดอกเบี้ย ซอยสัญญาก่อสร้างแจกเค้กรับเหมาถ้วนหน้า 1.1 แสนล้าน คาดปีนี้เปิดอีออกชั่น "บางปะอิน-โคราช" นำร่อง เงินลงทุน 6.9 หมื่นล้านบาท

นายวันชัย ภาคลักษณ์ อธิบดีกรมทางหลวง (ทล.) เปิดเผยว่า กรมได้เสนอแนวทางการลงทุนก่อสร้างโครงการทางหลวงพิเศษระหว่างเมืองหรือ มอเตอร์เวย์ในระยะเร่งด่วนจำนวน 2 สายทาง เงินลงทุนรวมประมาณ 114,986 ล้านบาท ประกอบด้วย สายบางปะอิน-สระบุรี-นครราชสีมา ระยะทาง 196 กิโลเมตร เงินลงทุนรวม 69,100 ล้านบาท และสายบางใหญ่-นครปฐม-กาญจนบุรี ระยะทาง 96 กิโลเมตร เงินลงทุนรวม 45,506 ล้านบาท

ส.ค.ชง ครม.-สิ้นปีอีออกชั่น

โดย จะเปลี่ยนวิธีการลงทุนรูปแบบใหม่ จากเดิมใช้วิธีการร่วมลงทุนกับเอกชนตาม พ.ร.บ.ว่าด้วยการให้เอกชนเข้าร่วมงาน หรือดำเนินการในกิจการของรัฐ พ.ศ. 2535

รูปแบบ PPP Gross Cost โดยเอกชนลงทุนก่อสร้างและบำรุงรักษาทาง และให้รัฐเก็บค่าผ่านทางจากนโยบายของรัฐบาลชุดที่แล้ว เป็นการว่าจ้างเอกชนก่อสร้างก่อนแล้วภาครัฐผ่อนชำระคืนภายหลังพร้อมดอกเบี้ย จะคล้ายกับรูปแบบเทิร์นคีย์ (จ้างเหมาเบ็ดเสร็จ) แต่ที่กรมเสนอจะเป็นแค่การก่อสร้างไม่รวมการออกแบบ เนื่องจากกรมมีแบบรายละเอียดพร้อมแล้วทั้ง 2 โครงการ รอแค่ออก พ.ร.ฎ.เวนคืนที่ดินและก่อสร้างเท่านั้น

"วิธีจ้างเอกชนก่อสร้างจะทำ ได้รวดเร็ว สามารถเปิดประมูลได้ทันทีเมื่อคณะรัฐมนตรีอนุมัติแล้ว ใช้เวลาสร้าง 4 ปี จากนั้นตั้งแต่ปีที่ 5 เป็นต้นไปกรมจะชำระคืนเงินกู้พร้อมดอกเบี้ยให้เอกชนที่ชนะการประมูล ส่วนกรอบเวลาชำระคืนกี่ปีอยู่ที่กระทรวงการคลังเป็นผู้ไปกำหนดและจัดหาเงิน เช่น งบประมาณ เงินกู้ กองทุนมอเตอร์เวย์มีอยู่กว่า 1 หมื่นล้านบาท เป็นต้น"

นายวันชัยกล่าวต่อว่า คาดว่าในเดือนสิงหาคมนี้จะเสนอแผนลงทุนทั้งหมดให้ ครม.พิจารณา ภายในปีนี้จะเปิดประมูลก่อสร้างสายบางปะอิน-นครราชสีมาได้เป็นสายแรกหลัง ครม.อนุมัติเนื่องจากพร้อมที่สุด รอขั้นตอนประกาศแนวเวนคืนในราชกิจจานุเบกษา ซึ่งสามารถออกเป็นประกาศบังคับเร่งด่วนได้ใน 2 เดือน ส่วนสายบางใหญ่-นครปฐม-กาญจนบุรีจะตามมาหลังจากนี้ ปัจจุบันอยู่ระหว่างเขียนแนวเวนคืนที่ดินเพื่อกำหนดเขตที่ดินที่จะเวนคืน

เร่งสร้าง-ซอยสัญญายิบ

"ส่วน การเปิดประมูลก่อสร้าง เพื่อให้เสร็จโดยเร็ว จะแบ่งการก่อสร้างออกเป็นตอน ๆ เพื่อกระจายให้ผู้รับเหมาก่อสร้างเข้าร่วมงานโครงการได้ถ้วนหน้า และดึงดูดให้มีการแข่งขันมากขึ้น ส่วนมูลค่างานต่อสัญญาและแบ่งเป็นกี่ตอนใน 1 โครงการ กรมจะพิจารณาอีกครั้ง"

แหล่งข่าวจากกรมทางหลวงกล่าวเพิ่ม เติมว่า นอกจากกรมจะเปลี่ยนวิธีการลงทุนใหม่เป็นการจ้างเอกชนมาก่อสร้างแล้ว ยังได้เพิ่มวงเงินลงทุนสายบางปะอิน-นครราชสีมาด้วย จากเดิมอยู่ที่ 60,620 ล้านบาท เป็น 69,100 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นมาประมาณ 8,480 ล้านบาท แยกเป็นค่าก่อสร้าง 61,000 ล้านบาท ค่าจัดกรรมสิทธิ์ที่ดิน 7,200 ล้านบาท ค่าควบคุมงานก่อสร้าง 900 ล้านบาท ตามต้นทุนก่อสร้างและราคาประเมินที่ดินใหม่ที่ประกาศเมื่อวันที่ 1 กรกฎาคม 2555 ที่ปรับตัวสูงขึ้น

ส่วนแหล่งเงินที่จะมาชำระหนี้คืนให้เอกชน ภายหลังจากการก่อสร้างแล้วเสร็จ จะมาจากเงินงบประมาณ เงินกู้ต่างประเทศ เช่น ธนาคารโลก ธนาคารพัฒนาเอเชีย (เอดีบี) เงินกองทุนค่าธรรมเนียมมอเตอร์เวย์ที่มีสะสมอยู่ประมาณ 11,194 ล้านบาท กองทุนรวมโครงสร้างพื้นฐาน หรือระดมทุนด้วยการจัดตั้งกองทุนสำหรับพัฒนาทางหลวงพิเศษระหว่างเมือง อยู่ที่กระทรวงการคลังจะหาจากแหล่งไหนให้ถึงจะไม่เพิ่มภาระหนี้ให้กับรัฐบาล มากนัก

รื้อแนวทางด่วนทับซ้อน

แหล่งข่าวกล่าวอีกว่า นอกจากนี้ที่ประชุมยังได้มีการพิจารณาแผนการก่อสร้างโครงการมอเตอร์เวย์ระยะ เร่งด่วน 5 สายทาง ร่วมกับโครงการก่อสร้างทางด่วนของการทางพิเศษแห่งประเทศไทย (กทพ.) ที่มีแผนจะก่อสร้างในต่างจังหวัด เพื่อดูว่ามีแนวเส้นทางไหนที่ทับซ้อนกันบ้าง โดยทางสำนักงานนโยบายและแผนการขนส่งและจราจร (สนข.) ได้พิจารณาแล้วพบว่ามีอยู่หลายสายที่มีแนวเส้นทางอยู่ใกล้กัน

เช่น ทางด่วนสายบูรพาวิถี-พัทยา ใกล้กับแนวมอเตอร์สายชลบุรี-พัทยา-มาบตาพุด และสายต่อขยายจากสายอุดรรัถยา (บางปะอิน-ปากเกร็ด) ถึงพระนครศรีอยุธยา จะใกล้กับมอเตอร์เวย์สายบางปะอิน-สระบุรี-นครราชสีมา เป็นต้น โดยมีแนวโน้มที่กระทรวงคมนาคมจะเลือกให้กรมทางหลวงเดินหน้าก่อสร้างมอเตอร์ เวย์ต่อไป ส่วนทางด่วนนั้นถ้ายังไม่มีการศึกษาโครงการไว้ก็ให้ยกเลิกแผนงานโครงการ