เดโมแครตและรีพับลิกัน พรรคการเมืองจากสหรัฐต่างมี “สัตว์” เป็นสัญลักษณ์ประจำพรรคทั้งคู่ โดยช้างเป็นสัญลักษณ์ของพรรครีพับลิกัน ส่วนลาเป็นสัญลักษณ์ของพรรคเดโมแครต
เหตุใดจึงเป็นเช่นนั้น “ประชาชาติธุรกิจ” ขอชวนอ่านความเป็นมาอันน่าสนใจนี้
ที่มาสัตว์สัญลักษณ์โดยคนเดียวกัน
ไม่ว่าจะเป็นลาของเดโมแครตหรือช้างของรีพับลิกัน ต่างมีจุดเริ่มต้นจาก โทมัส แนสต์ (Thomas Nast) ด้วยกันทั้งคู่ โดยแนสต์เป็นนักวาดการ์ตูนล้อเลียนการเมืองชาวอเมริกันเชื้อสายเยอรมัน ผลงานส่วนใหญ่ของเขาตีพิมพ์ลงในนิตยสารฮาร์เปอร์ส วีกลี่ (Harper’s Weekly) ระหว่างปี 1862 ถึง 1886
แนสต์ได้รับการยกย่องจากนักวิจารณ์และนักประวัติศาสตร์ว่าเป็น “บิดาแห่งการ์ตูนอเมริกัน” อย่างไรก็ตาม ถือเป็นเรื่องน่าเศร้าของเดโมแครต เนื่องจากแนสต์เป็นสมาชิกรีพับลิกัน
แนสต์เป็นผู้ริเริ่มวาดสัตว์แทนสัญลักษณ์ของพรรคการเมือง โดยใช้ลาเพื่อสื่อถึงพรรคเดโมแครต และใช้ช้างสื่อถึงพรรครีพับลิกัน จนทำให้ในที่สุด ทั้งสองพรรคนำสัตว์เหล่านั้นเป็นสัญลักษณ์ของพรรคอย่างเป็นทางการจวบจนปัจจุบัน
ที่มา “ลา” ของเดโมแครต
ลาถูกใช้เป็นสัญลักษณ์แทนพรรคเดโมแครตครั้งแรกในวันที่ 15 มกราคม 1870 จากการ์ตูนล้อการเมืองชื่อ “A Live Jackass Kicking a Dead Lion” หรือลาเตะสิงโตที่ตายแล้ว ที่ตีพิมพ์ลงนิตยสารฮาร์เปอร์ส วีกลี่ ก่อนจะถูกใช้แทนพรรคเดโมแครตเรื่อยมานับจากนั้น
ในภาพดังกล่าว ลาถูกใช้เป็นตัวแทนขอ คอปเปอร์เฮด เพรส (Copperhead press) หนังสือพิมพ์ฝั่งมลรัฐทางตอนเหนือที่สนับสนุนพรรคเดโมแครต ส่วนสิงโตเป็นตัวแทนของเอ็ดวิน เอ็ม. สแตนตัน (Edwin M. Stanton) รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม ซึ่งดำรงตำแหน่งสมัยอับราฮัม ลินคอล์น (Abraham Lincoln) ในช่วงสามปีสุดท้ายของสงครามกลางเมือง
ลาเตะสิงโตที่ตายแล้วเป็นความต้องการเสียดสีคอปเปอร์เฮด เพรส ที่ยังไม่หยุดตีพิมพ์บทวิพากษ์วิจารณ์เอ็ดวิน เอ็ม. สแตนตัน แม้ว่าเขาจะเสียชีวิตแล้วอย่างกะทันหันในคืนคริสมาสต์อีฟปี 1869
ที่มา “ช้าง” ของรีพับลิกัน
เกือบ 5 ปีหลังการปรากฏตัวของลาเดโมแครต ช้างรีพับลิกันปรากฏตัวครั้งแรกในภาพ “The Third-Term Panic” ตีพิมพ์บนนิตยสารฮาร์เปอร์ส วีกลี่ ฉบับวันที่ 7 พฤศจิกายน 1874 ซึ่งในช่วงแรกช้างไม่ได้ถูกใช้แสดงถึงพรรครีพับลิกันโดยตรง แต่สื่อถึงจำนวนคะแนนเสียงที่พรรครีพับลิกันสามารถกอบโกยได้เป็นกอบเป็นกำ
แนสต์ต้องการเสียดสี เจมส์ กอร์ดอน เบนเนตต์ จูเนียร์ (James Gordon Bennett, Jr.) บรรณาธิการบริหารของหนังสือพิมพ์นิวยอร์ก เฮรัลด์ (New York Herald) ผู้ซึ่งมักโจมตีจอมพล ยูลิสซีส เอส. แกรนต์ (Ulysses S. Grant) อยู่เสมอว่าเป็นเผด็จการ (Caesarism) เนื่องจากความกระหายการดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีสมัยที่ 3 ของเขา
ลาในภาพสื่อถึงเบนเนตต์โดยตรง แนสต์อิงเนื้อหาจากนิทานอีสปที่ว่า ลาที่ห่มกายตัวเองด้วยหนังสิงโตนั้นเปรียบดั่งคนโง่เขลา แม้จะปกปิดภาพลักษณ์แต่ก็ไม่อาจปิดบังธรรมชาติของตัวเองผ่านคำพูดได้ ดังนั้น สื่อสำนักต่าง ๆ ที่พากันเชื่อเบนเนตต์เกี่ยวกับข่าวลือของจอมพลแกรนต์ จึงเปรียบดั่งสัตว์โง่เขลาที่พากันแตกตื่นหวาดกลัว
อย่างไรก็ตาม เนื่องจากภาพดังกล่าวตีพิมพ์ในช่วงเลือกตั้งกลางเทอม แม้จะยังไม่รู้ผลลัพธ์ แต่คะแนนเบื้องต้นถือว่าไม่เป็นลางดีต่อรีพับลิกันสักเท่าไร ช้างในรูปจึงกำลังมุ่งหน้าไปยังปากเหว มากกว่านั้น แนสต์มองว่าช้างเป็นสัตว์ที่เข้ากับภาพลักษณ์ของพรรครีพับลิกันได้เป็นอย่างดี เพราะทั้งตัวใหญ่ โดดเด่น ฉลาด ประพฤติดี แต่ก็ตื่นตูมได้ง่าย
ที่มาก่อนหน้านั้น
แม้ว่าโทมัส แนสต์จะทำให้ช้างและลากลายเป็นภาพจำของสาธารณชนที่สื่อถึงสัญลักษณ์ของพรรครีพับลิกันและเดโมแครตเรื่อยมา อย่างไรก็ตาม โทมัส แนสต์ ไม่ใช่คนแรกที่ริเริ่มนำช้างและลาเพื่อสื่อถึงพรรคทั้งสองแต่อย่างใด แท้จริงแล้วจุดเริ่มต้นมีมาก่อนหน้าแนสต์หลายปี
ย้อนกลับไปในปี 1828 ระหว่างการรณรงค์หาเสียงชิงตำแหน่งประธานาธิบดี แอนดรูว์ แจ๊กสัน (Andrew Jackson) ถูกคู่แข่งล้อเลียนชื่อของเขาโดยการเรียกเขาว่า “Jackass” ซึ่งสื่อความหมายได้ว่า ลาตัวผู้หรือคนโง่ อย่างไรก็ตาม เขากลับรู้สึกขบขันและนำรูปลามาติดไว้บนโปสเตอร์หาเสียงแทน โดยให้เหตุผลว่าลาเป็นสัญลักษณ์ของความภักดี ความมุ่งมั่น และสามัญชน ทำให้นักวิจารณ์ทั้งหลายหยุดการวิจารณ์เขาด้วยคำดังกล่าว
ส่วนช้างและพรรครีพับลิกันมีความข้องเกี่ยวกันก่อนหน้านี้ ในปี 1860 หนังสือพิมพ์ เรล สปลิตเตอร์ (Rail Splitter) ในชิคาโก ซึ่งสนับสนุนอับราฮัม ลินคอล์น (Abraham Lincoln) ลงโฆษณาร้านรองเท้าโดยแสดงช้างถือป้ายโฆษณา แต่ไม่ได้กล่าวถึงพรรครีพับลิกันแต่อย่างใด จนกระทั่งปี 1864 ในช่วงหาเสียงชิงตำแหน่งประธานาธิบดี ฟาเธอร์ อับราฮัม (Father Abraham) หนังสือพิมพ์อีกหัวหนึ่ง พิมพ์ภาพช้างสวมรองเท้าตัวเดิม แต่คราวนี้ช้างถือป้ายแสดงข้อความเฉลิมฉลองชัยชนะของฝ่ายสหภาพในช่วงสงครามกลางเมือง
อ้างอิง :