ญี่ปุ่นเงินเฟ้อชะลอ แต่ยังสูงกว่าเป้าของ BOJ คาดเพิ่มดอกเบี้ยอีกเร็ว ๆ นี้

ตัวเลขดัชนีราคาผู้บริโภคญี่ปุ่นออกมาสูงกว่าเป้าหมายของธนาคารกลาง แม้ราคาจะเพิ่มขึ้นเพียงเล็กน้อย โดยข้อมูลที่ออกมาส่วนใหญ่สนับสนุนว่าเงินเฟ้อยังคงแข็งแกร่ง สอดคล้องตามทรรศนะของธนาคารกลาง                   

บลูมเบิร์ก (Bloomberg) รายงานว่า กระทรวงกิจการภายในญี่ปุ่นรายงานในวันศุกร์ที่ 22 พฤศจิกายน 2024 ว่า ญี่ปุ่นมีดัชนีราคาผู้บริโภคที่ไม่นับรวมราคาอาหารในเดือนตุลาคมเพิ่มขึ้น 2.3% เมื่อเทียบเป็นรายปี (YOY) ลดลงจากระดับ 2.4% ในเดือนกันยายน เหนือกว่าระดับ 2.2% ที่คาดการณ์ไว้ ส่วนดัชนีราคาผู้บริโภคที่ไม่นับรวมราคาอาหารและราคาพลังงานเพิ่มขึ้น 2.3% จากระดับ 2.1% ในเดือนกันยายน

ตามแบบสำรวจของบลูมเบิร์ก นักเศรษฐศาสตร์ส่วนใหญ่คาดการณ์ไว้ว่า ตัวเลขดัชนีราคาผู้บริโภคดังกล่าวจะช่วยให้ธนาคารกลางญี่ปุ่น (BOJ) ยังคงดำเนินนโยบายขึ้นอัตราดอกเบี้ยที่เตรียมไว้ต่อไปได้      

ทาเคชิ มินามิ (Takeshi Minami) นักเศรษฐศาสตร์ที่สถาบันวิจัยโนรินชูคิน กล่าวว่า เงินเฟ้อที่ไม่นับรวมผลของราคาพลังงานยังไม่มีทีท่าจะลดลง เพราะว่าเงินเฟ้อยังคงถูกขับเคลื่อนด้วยการนำเข้าที่แพงขึ้น และการบริโภคที่ยังคงทรงตัว ซึ่งทาเคชิคาดว่าธนาคารกลางญี่ปุ่นจะขึ้นอัตราดอกเบี้ยอีกทีในเดือนธันวาคม

เงินเฟ้อที่เติบโตชะลอตัวลง เป็นผลจากขั้นตอนลดแรงกดดันเงินเฟ้อผ่านความช่วยเหลือทางการคลังของรัฐบาล ซึ่งดัชนีราคาผู้บริโภคเคยพุ่งสูงขึ้น หลังมีการถอนเงินอุดหนุนภาครัฐในปี 2023

ราคาพลังงานเติบโตชะลอตัวลงจากที่เพิ่มขึ้น 15.2% ในเดือนกันยายน เหลือเพิ่มขึ้น 4% ในเดือนตุลาคม ขณะที่ราคาก๊าซธรรมชาติก็เพิ่มขึ้นอย่างชะลอตัวลงเช่นกัน ซึ่งเงินอุดหนุนต้นทุนด้านสาธารณูปโภคได้ช่วยลดผลกระทบด้านเงินเฟ้อลงจากดัชนีโดยรวม 0.54 จุดเปอร์เซ็นต์ (Percentage Point) 

ในทางกลับกัน ราคาอาหารแปรรูปเพิ่มขึ้น 3.8% ในเดือนตุลาคมจากที่เพิ่ม 3.1% ในเดือนกันยายน จากรายงานของเทโคกุ ดาต้าแบงก์ (Teikoku Databank) แสดงให้เห็นว่า บริษัทอาหารเพิ่มราคาสินค้ากว่า 2,911 รายการในเดือนตุลาคม ซึ่งเป็นเดือนแห่งการเริ่มต้นครึ่งหลังของปีงบประมาณ นอกจากนี้ ข้าวยังมีราคาเพิ่มขึ้นถึง 60% 

ราคาข้าวยังมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอย่างมั่นคง และราคาภาคบริการที่เร่งตัวเพิ่มขึ้นจาก 1.3% ในเดือนกันยายน เป็น 1.5% ในเดือนตุลาคม ช่วยยืนยันว่าเงินเฟ้อเติบโตในทุกภาคส่วนทางเศรษฐกิจ

ขณะที่คาซูโอะ อูเอดะ (Kazuo Ueda) ผู้ว่าการธนาคารกลางญี่ปุ่นระงับการส่งสัญญาณที่ชัดเจนใด ๆ เกี่ยวกับช่วงเวลาของการปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยครั้งต่อไป แต่นักเศรษฐศาสตร์ส่วนใหญ่คาดการณ์ว่าจะมีการปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยในช่วงเดือนธันวาคมถึงเดือนมกราคม ซึ่งธนาคารกลางญี่ปุ่นจะมีการประชุมกำหนดนโยบายการเงินครั้งต่อไปในวันที่ 19 ธันวาคม

ขณะเดียวกัน รัฐบาลพยายามบรรเทาภาระทางเงินเฟ้อที่เพิ่มขึ้นอย่างถาวรให้แก่ภาคครัวเรือน ซึ่งคาดกันว่าชิเงรุ อิชิบะ (Shigeru Ishiba) นายกรัฐมนตรีญี่ปุ่นเตรียมออกมาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจ ที่จะมอบเงินให้เปล่าแก่ครัวเรือนที่มีรายได้ต่ำ และกลับมาอุดหนุนค่าไฟอีกครั้งในเดือนมกราคมถึงเดือนมีนาคม

มินามิจากโนรินชูคินมองว่า มาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจของรัฐบาลนั้นมากเกินจำเป็น และอยากให้รัฐหยุดอุดหนุนเงินค่าไฟเสียที แต่ด้วยเหตุผลทางการเมือง รัฐบาลจึงมีแนวโน้มที่จะขยายขนาดมาตรการกระตุ้นอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

ภาวะเงินเฟ้อเป็นปัจจัยหลักที่ทำให้ประชาชนไม่พอใจ จนส่งผลให้รัฐบาลสูญเสียเสียงข้างมากในการเลือกตั้งเมื่อเดือนตุลาคมที่ผ่านมา

เงินเยนที่อ่อนค่าลงทำให้สินค้านำเข้ามีราคาแพงขึ้น ไม่ว่าจะเป็นวัตถุดิบ อาหาร และพลังงาน ดัชนีราคาผู้ผลิตที่เพิ่มขึ้นมาล่าสุดจะเพิ่มแรงกดดันต่อบริษัทหลายแห่ง เนื่องจากบริษัทเหล่านั้นต้องส่งผ่านต้นทุนที่เพิ่มขึ้นไปยังลูกค้าทั้งรายใหญ่และรายย่อย

เงินเยนที่อ่อนค่าลงยังเป็นผลมาจากการคว้าชัยชนะเลือกตั้งของโดนัลด์ ทรัมป์ ซึ่งนายคาซูโอะ มอมมะ (Kazuo Momma) อดีตผู้อำนวยการบริหารด้านนโยบายการเงินกล่าวว่า ธนาคารกลางญี่ปุ่นอาจเพิ่มอัตราดอกเบี้ยนโยบายทันที หากสกุลเงินยังคงอ่อนค่าต่อไป