ภูมิธรรม มองถือเป็นนิมิตหมายที่ดี ผลประชุม GBC บรรลุ 13 ข้อตกลง ชี้หากละเมิดเป็นเรื่องที่กฎหมายระหว่างประเทศต้องดำเนินการ
นายภูมิธรรม เวชยชัย รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย รักษาราชการแทนนายกรัฐมนตรี กล่าวถึงผลการประชุมคณะกรรมการชายแดนทั่วไป (General Border Committee : GBC) ว่า ถือเป็นนิมิตหมายที่ดี ที่สามารถพูดคุยกันได้และเห็นพ้องต้องกันในการหยุดยิง โดยย้ำถึงคำแถลงของ พล.อ.ณัฐพล นาคพาณิชย์ รักษาราชการแทนรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม ทั้งสองฝ่ายเห็นชอบร่วมกันจะตกลงยึดมั่นหยุดยิงอย่างเคร่งครัด โดยการหยุดยิงจะต้องครอบคลุมอาวุธทุกประเภท ซึ่งทั้งสองฝ่ายเห็นพ้องต้องกัน กลุ่มกำลังไว้ที่ตั้งเดิมตั้งแต่วันหยุดยิง 28 กรกฎาคม โดยไม่มีการเสริมกำลังเข้าไปเพิ่มเติม
ทั้งสองฝ่ายเห็นชอบร่วมกันให้มีผู้สังเกตการณ์ชั่วคราว ประกอบด้วยผู้ช่วยทูตฝ่ายทหารของประเทศอาเซียน ประจำประเทศไทย และกัมพูชา นำโดยผู้ช่วยทูตทหารของมาเลเซีย เข้าไปสังเกตการณ์ในพื้นที่อย่างสม่ำเสมอ โดยจะไม่มีการข้ามแดน และมีการประสานงานกันอย่างใกล้ชิด การประชุมคณะกรรมการชายแดนส่วนภูมิภาค (Regional Border Committee-RBC) และ GBC เพื่อมั่นใจว่าจะไม่มีใครละเมิดการหยุดยิง จากฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง
โดยทั้งสองฝ่ายเห็นชอบร่วมกันจะหลีกเลี่ยง ยั่วยุ ทั้งทางการทหารและการให้ข้อมูลที่บิดเบือนหรือข่าวเท็จ เสริมสร้างบรรยากาศที่เอื้ออำนวยต่อการพูดคุย เพื่อหาทางออกโดยสันติ
ทั้งสองฝ่ายเห็นพ้องต้องกันจะปฏิบัติตามกฎหมายมนุษยธรรมระหว่างประเทศอย่างเคร่งครัด โดยระยะเฉพาะหน้าจะเร่งเก็บและส่ง ผู้เสียชีวิตกลับประเทศ อย่างมีเกียรติและศักดิ์ศรี
สำหรับการส่งกลับเชลยศึกตามหลักกฎหมายระหว่างประเทศ ขอให้ส่งกลับทันทีที่มีการยุติ การใช้กำลังระหว่างกันโดยสมบูรณ์ ซึ่งเป็นไปตามอนุสัญญาเจนีวาฉบับที่ 13 โดยระหว่างนี้ฝ่ายไทยยืนยันว่า จะให้การดูแลบุคคล ที่อยู่ในการดูแลตามหลักกฎหมายมนุษยธรรมระหว่างประเทศ อย่างครบถ้วน
และทั้งสองฝ่ายเห็นพ้องต้องการจะรักษาการพูดคุยใช้กลไกทวิภาคี ในการแก้ไขปัญหา ที่เกิดขึ้นไม่ให้ลุกลามบานปลาย จากนี้จะมีการประชุม RBC ภายใน 2 สัปดาห์ เพื่อประสานงานตามที่ได้พิจารณาตกลงกันไว้ นอกจากนี้จะมีการประชุม GBC อีกครั้ง ในอีก 1 เดือนข้างหน้าเพื่อติดตามความคืบหน้าผลการประชุมในครั้งนี้
นาภูมิธรรมยังกล่าวว่า เป็นเรื่องที่น่ายินดีถ้าหากจริงใจจริงจังต่อการปฏิบัติเรื่องนี้ให้สำเร็จลุล่วง และการหยุดยิงเกิดผลโดยสมบูรณ์ เพื่อให้เป็นไปตามข้อตกลง
เมื่อถามว่า หากมีการละเมิดข้อตกลงจะมีกลไกใดรองรับหรือไม่ นายภูมิธรรมกล่าวว่า เป็นไปตามกระบวนการอยู่แล้ว ซึ่งทั้งหมดนี้ก็จะมีกระบวนการรองรับ ซึ่งการประชุมคณะกรรมการชายแดนส่วนภูมิภาค หรือ RBC ก็ต้องพูดคุยกันต่อไป และยังมีตัวแทนจากอาเซียนมาร่วมสังเกตการณ์ เพราะฉะนั้นทั้งหมดนี้เป็นสิ่งที่ต้องเกิด หากไม่เกิดก็จะจะมีอาเซียนมาช่วยเป็นพยานให้ และเป็นเรื่องที่กฎหมายระหว่างประเทศต้องดำเนินการ
เมื่อถามว่า จะต้องทบทวนยกเลิก MOU 2543 หรือไม่ นายภูมิธรรมกล่าวว่า มันเป็นคนละเรื่องกัน เพราะ MOU 2543 คือเรื่องของ MOU 2543 ซึ่งไม่เกี่ยวข้องกับเรื่องนี้ หาก MOU 2543 เป็นปัญหาก็ต้องไปว่า กันในกฎหมาย แต่เรื่องนี้เป็นเรื่องของการหยุดยิง เพื่อไม่ให้การปะทะเกิดบานปลาย เพราะฉะนั้น MOU 2543 เป็นอีกหนึ่งเรื่อง หากจะพูดคุยกันก็ต้องพูดคุยกันอีกระดับหนึ่ง
ส่วนได้มีการพูดคุยกับเลขาฯกฤษฎีกา ในที่ประชุมสภาความมั่นคงแห่งชาติ หรือ สมช. วานนี้หรือไม่ ในประเด็นข้อกฎหมาย นายภูมิธรรมยอมรับว่า คุยด้วยหมด