สมาคมธนาคารไทย เผยเศรษฐกิจไทยเติบโตต่ำกว่ากลุ่มอาเซียน หลังเผชิญความท้าทายใน 3 ด้าน “เศรษฐกิจเปราะบาง-ขีดความสามารถลดลง-ภาครัฐมีหนี้สูง“ ชูแพลตฟอร์ม Reinvent Thailand ขับเคลื่อนอนาคตไทยยั่งยืน
นายผยง ศรีวณิช ประธานสมาคมธนาคารไทย และกรรมการผู้จัดการใหญ่ ธนาคารกรุงไทย เปิดมุมมองการพัฒนาเศรษฐกิจไทยอย่างยั่งยืน “Reinvent Thailand for a Sustainable Future” ภายในงาน “Future Forum 2025 : The Great Transformation” จัดโดยสมาคมการจัดการธุรกิจแห่งประเทศไทย (TMA) เมื่อวันที่ 18 กันยายน 2568 โดยเสนอแนวทางขับเคลื่อนประเทศสู่อนาคต ผ่านความร่วมมือใกล้ชิดระหว่างภาครัฐและภาคเอกชน ภายใต้แพลตฟอร์ม “Reinvent Thailand”
โดยเศรษฐกิจไทยเติบโตต่ำกว่ากลุ่มอาเซียน กลุ่มตะวันออกกลาง จีน และอินเดีย และยังเผชิญความไม่แน่นอนสูง จากอุปสรรคและความท้าทายใน 3 ด้านคือ
1.โครงสร้างเศรษฐกิจเปราะบางและเหลื่อมล้ำสูง คนไทยเพียง 10% ที่มีรายได้สูงสุด ครองสัดส่วนรายได้กว่า 52% ของประเทศ ขณะที่ธุรกิจขนาดใหญ่เพียง 1% มีบทบาทต่อ GDP มากถึง 65% ประเทศไทยยังมีเศรษฐกิจนอกระบบสูงเป็นลำดับต้น ๆ ในเอเชียที่ราว 48% ของ GDP ทำให้รัฐจัดเก็บภาษีได้จำกัด และส่งเสริมการพัฒนาได้ไม่ทั่วถึง อีกทั้งหนี้ครัวเรือนอยู่ในระดับสูง เมื่อรวมหนี้นอกระบบ เกิน 100% ของ GDP กระทบการบริโภคและการลงทุนในอนาคต
2.ขีดความสามารถในการแข่งขันลดลง การผลิตส่วนใหญ่ยังสร้างมูลค่าเพิ่มได้น้อย ศักยภาพแรงงานยังไม่สอดคล้องกับเศรษฐกิจยุคดิจิทัล และอาจมีการว่างงานแฝงจำนวนมาก โดยเฉพาะในภาคเกษตร นอกจากนี้ การลงทุนต่ำเพียง 23% ของ GDP ลดลงจาก 41% ก่อนวิกฤตปี 2540 ขณะเดียวกัน การลงทุนด้าน ESG ไม่เพียงพอ ท่ามกลางกระแสโลกที่เร่งก้าวสู่ Green Economy
3.ความท้าทายของภาครัฐ มีกฎระเบียบจำนวนมากถึงกว่า 100,000 ฉบับ บางส่วนล้าสมัยและซ้ำซ้อน การคลังอยู่ในภาวะตึงตัว ขณะที่รายจ่ายด้านสวัสดิการเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องในช่วง 10 ปีที่ผ่านมา โดย IMF ชี้ว่าหนี้สาธารณะของไทยค่อนข้างสูงเทียบกับประเทศอื่นที่มีระดับการพัฒนาใกล้เคียงกัน รวมถึงแนะนำให้ไทยเพิ่มความระมัดระวังในด้านการคลังเพื่อความมั่นคงระยะยาว
ทั้งนี้ เพื่อให้เศรษฐกิจไทยและทุกภาคส่วนเติบโตไปด้วยกันอย่างยั่งยืนท่ามกลางความท้าทาย จำเป็นต้องมีการปรับเปลี่ยนครั้งใหญ่ ด้วยวิธีคิดและรูปแบบใหม่ ๆ โดยอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วน คณะกรรมการร่วมภาคเอกชน 3 สถาบัน (กกร.) ได้หารือกับธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.), สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) และสำนักงานเศรษฐกิจการคลัง (สศค.) เพื่อหาทางออกของประเทศ จากผลกระทบเชิงโครงสร้างและนโยบายการค้าสหรัฐ
จึงนำไปสู่การพัฒนาแพลตฟอร์ม “Reinvent Thailand-A Platform for Policy Co-Creation and Execution” ซึ่งเป็นเวทีร่วมสร้างอนาคตประเทศไทยอย่างยั่งยืน เน้นการมีส่วนร่วม ออกแบบ และขับเคลื่อนนโยบายที่ปฏิบัติได้จริง ใช้ข้อมูล (Data-Driven) และผลลัพธ์เป็นตัววัด (Result-Oriented) เพื่อพลิกฟื้นศักยภาพการแข่งขันและใช้เป็น “เข็มทิศ” ให้กับทุกรัฐบาล
โครงการนี้จะผลักดันนโยบายเร่งด่วน 2 เรื่องสำคัญคือ การแก้ปัญหาหนี้ครัวเรือน ผ่านการบูรณาการข้อมูลและขยายการเข้าถึงสินเชื่อในระบบ เพื่อลดการพึ่งพาหนี้นอกระบบ และการเพิ่มขีดความสามารถของภาคเอกชน ด้วยการลงทุนเทคโนโลยี สร้างห่วงโซ่อุปทานในประเทศ ยกระดับทักษะแรงงานและการจ้างงานคนไทย สร้างมาตรฐานสิ่งแวดล้อมที่แข่งขันได้ พร้อมมาตรการจูงใจจากรัฐ เช่น สิทธิพิเศษในการจัดซื้อจัดจ้าง เพื่อสร้างตลาดใหม่อย่างยั่งยืน
“Reinvent Thailand ถือเป็นจุดเริ่มต้นของกระบวนการสร้างการเปลี่ยนแปลงอย่างจริงจัง ที่ไม่ใช่เพียงการขอให้ภาครัฐช่วยเหลือ แต่เป็นการสร้างความร่วมมือของทุกภาคส่วน โดยยึดหลัก “Doing Well by Doing Good” สร้างมูลค่าทางธุรกิจ และสร้างผลกระทบเชิงบวกต่อสังคม สิ่งแวดล้อม และเศรษฐกิจ ขณะที่มุ่งเน้นการขับเคลื่อนด้วยนวัตกรรม การวิจัย และพัฒนา (R&D) ส่งเสริมการลงทุนที่นำไปสู่การยกระดับผลิตภาพ
และจัดลำดับความสำคัญในการจัดสรรทรัพยากรใหม่สู่ภาคส่วนที่สร้างมูลค่าเพิ่มให้กับระบบเศรษฐกิจ ก่อให้เกิดการจ้างงาน สร้างรายได้ให้กับประชาชนและ SMEs โดยแพลตฟอร์มนี้เปิดกว้างให้ทุกคนมีส่วนร่วมเสนอแนวทาง ร่วมกันออกแบบอนาคตเศรษฐกิจไทย ให้เติบโตต่อเนื่องและยั่งยืน”