เงื่อนไข MOU 60 วัน ขยายหยุดยิงสหรัฐ-อิหร่าน กำจัดทุ่นระเบิดในฮอร์มุซ
ผู้เจรจาของสหรัฐและอิหร่านบรรลุข้อตกลงในบันทึกความเข้าใจ (MOU) ระยะเวลา 60 วัน เพื่อขยายเวลาหยุดยิงและเริ่มการเจรจาเกี่ยวกับโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่าน แต่รอผู้นำระดับอาวุโสของทั้งสองประเทศลงนามหรืออนุมัติขั้นสุดท้ายเสียก่อน ซึ่งประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ผู้นำสหรัฐยังไม่อนุมัติ และอิหร่านก็ยังไม่ได้ยืนยันเช่นกัน ซึ่งเงื่อนไขส่วนใหญ่ตกลงกันได้แล้วตั้งแต่เมื่อวันที่ 26 พ.ค.ที่ผ่านมา
เจ้าหน้าที่สหรัฐสองคนและแหล่งข่าวในภูมิภาคตะวันออกกลางที่เกี่ยวข้องกับความพยายามไกล่เกลี่ยเปิดเผยต่อเว็บไซต์ข่าวออนไลน์เอ็กซิออส (Axios) สื่อสหรัฐเกี่ยวกับเงื่อนไขของบันทึกความเข้าใจ ระยะเวลา 60 วันนี้ ระบุว่า 1) การขนส่งสินค้าผ่านช่องแคบฮอร์มุซจะเป็นไปโดยไม่มีข้อจำกัด จะไม่มีการเก็บค่าธรรมเนียมและไม่มีการข่มขู่คุกคาม และอิหร่านจะต้องกำจัดทุ่นระเบิดทั้งหมดออกจากช่องแคบภายใน 30 วัน
2) การปิดล้อมทางทะเลของสหรัฐจะถูกยกเลิก แต่จะเกิดขึ้นตามสัดส่วนของการฟื้นฟูการขนส่งสินค้าเชิงพาณิชย์ของทางฝ่ายอิหร่าน เจ้าหน้าที่สหรัฐกล่าว สหรัฐจะออกเอกสารยกเว้นมาตรการคว่ำบาตรบางส่วนเพื่อให้อิหร่านสามารถขายน้ำมันได้อย่างเสรี
3) บันทึกความเข้าใจนี้จะรวมถึงข้อผูกพันของอิหร่านที่จะไม่แสวงหาอาวุธนิวเคลียร์ ซึ่งยังระบุด้วยว่าประเด็นแรกที่จะเจรจาในระหว่างช่วงเวลา 60 วันนี้คือวิธีการกำจัดยูเรเนียมเสริมสมรรถนะสูงของอิหร่านและวิธีการจัดการกับการเสริมสมรรถนะยูเรเนียมของอิหร่าน
4)สหรัฐจะให้คำมั่นที่จะหารือเกี่ยวกับการผ่อนปรนมาตรการคว่ำบาตรและการปลดปล่อยเงินทุนของอิหร่านที่ถูกอายัดไว้เป็นส่วนหนึ่งของการเจรจา
5)บันทึกความเข้าใจฉบับนี้จะรวมถึงการหารือเกี่ยวกับกลไกที่จะช่วยให้อิหร่านเริ่มรับสินค้าและความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรม
6)บันทึกความเข้าใจฉบับนี้ยังระบุด้วยว่าสงครามระหว่างอิสราเอลและฮิซบอลเลาะห์ในเลบานอนจะยุติลง ซึ่งเป็นประเด็นที่ทรัมป์และนายกรัฐมนตรีเบนจามิน เนทันยาฮูของอิสราเอลเคยมีการหารือกันอย่างตึงเครียดอย่างน้อยหนึ่งครั้ง
การลงนามใน MOU จะเป็นความก้าวหน้าทางการทูตที่สำคัญที่สุดนับตั้งแต่สงครามเริ่มขึ้นเมื่อ 28 ก.พ. แต่ข้อตกลงขั้นสุดท้ายที่จะจัดการกับข้อเรียกร้องด้านนิวเคลียร์ของทรัมป์ยังคงต้องมีการเจรจาอย่างเข้มข้นต่อไป
“นี่คือข้อตกลงเพื่อให้ทุกคนมาเจรจากัน เราจะหาข้อสรุปในรายละเอียดในการเจรจา” เจ้าหน้าที่สหรัฐ คนหนึ่งกล่าว
เจ้าหน้าที่สหรัฐ อ้างว่าขณะนี้อิหร่านมีโอกาสที่จะปลดปล่อยเศรษฐกิจของตน และมีคนในระบบการปกครองอิหร่านที่เข้าใจว่า MOU เป็นโอกาสที่จะไปต่อในทิศทางที่แตกต่างออกไปพร้อมเสริมว่า สหรัฐจะรู้ได้ในระหว่างการเจรจา 60 วันว่าจะเป็นเช่นนั้นหรือไม่
เจ้าหน้าที่สหรัฐอ้างว่าจะไม่มีข้อตกลงลับหรือข้อกำหนดที่เป็นความลับเกี่ยวกับการผ่อนปรนมาตรการคว่ำบาตรหรือเงินทุนที่จะส่งไปยังอิหร่าน
“ยิ่งอิหร่านเต็มใจที่จะให้มากเท่าไหร่ พวกเขาก็จะได้รับมากขึ้นเท่านั้น” เจ้าหน้าที่คนหนึ่งกล่าว
เจ้าหน้าที่สหรัฐสองคนอ้างว่า อิหร่านได้ให้คำมั่นสัญญาด้วยวาจาในระหว่างการเจรจาเกี่ยวกับความเต็มใจที่จะยอมผ่อนปรนในเรื่องนิวเคลียร์ แต่ “เราจะไม่รู้จนกว่าเราจะได้เข้าไปเจรจากันโดยตรง ซึ่งเป็นเหตุผลที่เราต้องการทำบันทึกความเข้าใจฉบับนี้ มันจะทำให้ทั้งสองฝ่ายได้เข้าไปเจรจากันโดยตรง”
บันทึกความเข้าใจฉบับนี้ยังกล่าวถึงการส่งเสริม “สันติภาพในภูมิภาค” และฝ่ายบริหารของทรัมป์หวังที่จะหารือเกี่ยวกับการสนับสนุนของอิหร่านต่อกลุ่มตัวแทนติดอาวุธในภูมิภาค
เจ้าหน้าที่กล่าวว่า หากปรากฏชัดในระหว่างการเจรจาว่าอิหร่านไม่สามารถปฏิบัติตามข้อตกลงเรื่องนิวเคลียร์ได้ ทรัมป์จะมีทุกทางเลือกในการตอบโต้เตรียมไว้พร้อมแล้ว ทั้งทางเศรษฐกิจและทางทหาร การถอนกำลังทหารสหรัฐที่ส่งไปยังภูมิภาคนี้ขึ้นอยู่กับข้อตกลงขั้นสุดท้าย
บลูมเบิร์ก (Bloomberg) รายงานว่า ฟาดา-ฮอสเซน มาเลกี สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรและสมาชิกคณะกรรมการรัฐสภาด้านความมั่นคงแห่งชาติอิหร่าน กล่าวว่า การเจรจาระหว่างสหรัฐและอิหร่านแสดงให้เห็นถึง “ความคืบหน้าอย่างมีนัยสำคัญ” ตามรายงานของสำนักข่าวอิหร่าน (ISNA)
มาเลกีกล่าวว่า ฝ่ายสหรัฐยังคงต้องตัดสินใจเกี่ยวกับเงื่อนไขของอิหร่านอีกหลายประการ โดยไม่ได้ให้รายละเอียดเพิ่มเติม
เอ็กซิออสรายงานว่า สิ่งที่ต้องจับตาดู คือ อิหร่านยังไม่ได้ยืนยันการยอมรับบันทึกความเข้าใจฉบับนี้ ทรัมป์ยังกล่าวเมื่อวันที่ 27 พ.ค. เวลาท้องถิ่นว่าเขาไม่รีบร้อน
แม้ว่าการเจรจาจะใกล้เสร็จสิ้นแล้ว สหรัฐและอิหร่านก็มีการปะทะกันสองครั้งในช่องแคบฮอร์มุซในช่วง 48 ชั่วโมงที่ผ่านมา
ราคาน้ำมันดิบของสหรัฐลดลง 0.4% เหลือประมาณ 88.60 ดอลลาร์ต่อบาร์เรลในช่วงเช้าวันนี้ (29 พ.ค.) หลังจากมีรายงานเกี่ยวกับข้อตกลงดังกล่าว และตลาดหุ้นเอเชียมีแนวโน้มที่จะปรับตัวสูงขึ้น