การ์ตูนแคแร็กเตอร์ตลาดโตเพราะคนหลงรัก
เรื่อง : ธีรดา ศิริมงคล
ช่วง 2 ปีที่ผ่านมาเกิดปรากฏการณ์คนไทยหลงรักมาสคอตและตัวการ์ตูนแคแร็กเตอร์กันมาก…ถึงมากที่สุด
ทำให้ธุรกิจกล่องจุ่มเติบโตถึงขั้นสุด แม้จะมีราคาที่ค่อนข้างสูง แต่เพราะความหลงและความรัก อยากมีเธอไว้อยู่ใกล้ ๆ ทำให้ตลาดสินค้าเหล่านี้เติบโตอย่างน่าสนใจ สวนทางกับภาพรวมเศรษฐกิจที่ดูจะถดถอย
แม้วันนี้ตลาดกล่องสุ่ม หรือกล่องจุ่ม จะแผ่วลงแล้ว แต่วัยรุ่นเจนซีก็ยังพอใจซื้อไว้ติดห้อยกระเป๋าอยู่
ซึ่งมีทั้งทุกเพศทุกวัยที่ชอบ ยิ่งหนุ่มสาวชาวฟิตเนสจะยิ่งคลั่งไคล้มาก
สำหรับประเทศไทย มีตัวการ์ตูนแคแร็กเตอร์หลากหลาย อาทิ เจ้าของลิขสิทธิ์แบรนด์ไทยแท้ อย่างเทค ทอยส์ ของ “แก้ม-อักษร จันทรโรจน์วานิช” ที่เพิ่งเปิดตัวเด็กสาว “ตุ๊ตา” (ตั้งใจสะกดตัวอักษรแบบนี้ เพื่อสร้างแคแร็กเตอร์เฉพาะ) ที่ส่งตรงมาจากดาว TT195 ให้มาใช้ชีวิตเป็นวัยรุ่น Gen Z บนโลกมนุษย์
พร้อมเปิดตัวพ็อปอัพ Taste Toys Pharmacy “ร้านขายยาทางใจ” ในย่านทรงวาด
เทค ทอยส์ ยังมีตัวการ์ตูนแคแร็กเตอร์ที่ถือลิขสิทธิ์อีกมากมายที่ครองใจคนรุ่นใหม่ โดยเฉพาะ ม่อนชิชิ, แคร์แบร์, เทเลทับบีส์, สนูปปี้, เอสเธอร์ บันนี่ และอีกหลาย ๆ ตัว
ทำให้ตุ๊กตาที่ห้อยเป็นพวงบนเป้ หรือกระเป๋าคนรุ่นใหม่ กลายเป็นพร็อพที่นิวเจนต้องมี
“ส่วนตัวห้อยไว้ 4-5 ตัว เทรนด์แบบพวงกุญแจขายดีตลอด แนวทางตลาดเราก็ดูจากไลฟ์สไตล์ของคนที่ชอบ โดยเฉพาะคนรุ่นใหม่ ๆ มีทั้งคนไทยและต่างชาติ” เจ้าของเทค ทอยส์ กล่าว
ขณะที่บ้าน POP MART เคยทลายหัวใจคนทุกเพศทุกเจนมาแล้ว ด้วยแคแร็กเตอร์ฮิตระเบิดระดับโลก โดยมีคนดังห้อยติดตัวมาแล้วมากมาย ทั้ง Labubu, Molly, Crybaby, Skullpanda, Dimoo และ Hirono
เหมือนกับปรากฏการณ์มัมหมี พ่อหมีสุด ๆ คือ น้องเนย Butterbear หมีตัวเบิ้มสุดดื้อวัย 3 ขวบตลอดไป ลูกสาวแม่บูม -ธนวรรณ วงศ์เจริญรัตน์ หลานสาวอุนยาย ดาว ณัฐธยาน์ ปางพุฒิพงศ์ เจ้าของ Coffee Beans by Dao ที่ล่าสุดเพิ่งเปิดตัวพี่สาวคนงามขนตางอน พี่เบียงก้า (Bianca) ออกมายึดพื้นที่ในหัวใจมัมหมี พ่อหมีอีกคน
หรือจะเป็นเจ้าโพก้าซัง ลูกหัวแก้วหัวแหวนของคู่จิ้นชื่อดัง เต-ตะวัน วิหครัตน์ และ นิว-ฐิติภูมิ เตชะอภัยคุณ จากค่าย GMMTV ที่กระโดดลงมาเล่นในตลาดแคแร็กเตอร์เช่นกัน
สร้างปรากฏการณ์แฟนคลับรักพ่อก็รักลูกไปด้วย ยัยซังโดดเด่นนำทีมเพื่อน ๆ มาสคอตตัวอื่น ๆ ในค่ายด้วยความพิเศษพูดได้เป็นตัวแรก ที่ยิ่งพูดยิ่งคว้าหัวใจอุนยายไม่พัก
ทำให้บ้านดูมันดิตามมาติด ๆ ด้วยการเปิดตัว โอ๋เอ๋ มาสคอตตัวแทนความรักของคู่จิ้น เก่ง หฤษฎ์-น้ำปิง นภัสกร และเรนนี่ จากเติ้ล มติมันท์ เฟิร์สวัน วรรณกร
ดร.เอกก์ ภทรธนกุล นายกสมาคมการตลาดแห่งประเทศไทย เผยว่า กรมทรัพย์สินทางปัญญา สำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์ (องค์การมหาชน) รวมถึงหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง สังกัดกระทรวงพาณิชย์ ได้รวบรวมข้อมูลตลาดตัวการ์ตูนแคแร็กเตอร์ว่า มีมูลค่าตลาดรวมอยู่ที่ 7,000 – 8,000 ล้านบาท
ตลาดเริ่มโตตั้งแต่ปี 2566 – 2567 เป็นการเติบโตแบบก้าวกระโดดถึง 200% หมายความว่า มีการเติบโตขึ้นตั้งแต่ปี 2567 เรื่อยมา โดยเติบโตขึ้นเรื่อย ๆ คาดการณ์ว่าปี 2570 ตัวเลขจะโตอยู่ที่ 8,000-10,000 ล้านบาท ไม่เกินไปกว่านี้
“ปัจจัยที่ทำให้ตลาดเติบโตคือการท่องเที่ยวกลับมาดี ต่างชาติชอบตัวการ์ตูนแคแร็กเตอร์ต่าง ๆ ของไทยมากขึ้นทำให้เรามีกลุ่มลูกค้าใหม่ เช่น คนจีนที่รักหมีเนย ทำให้มูลค่า IP เจริญเติบโตขึ้นมาก”
ประเด็นที่มากกว่านั้นต้องขอบคุณหน่วยงานทั้งภาครัฐและเอกชน ที่พยายามทำกิจกรรมส่งเสริมให้ตัวแคแร็กเตอร์มีความน่าสนใจ ช่วง 2-3 เดือนมานี้มีงานใหญ่เกิดขึ้นหลายงาน แต่ละงานล้วนเกี่ยวโยงซึ่งกันและกัน
ทั้งกรมทรัพย์สินทางปัญญา กรมการค้าระหว่างประเทศ และกรมส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์ รวมไปถึงกลุ่มยักษ์ค้าปลีก ทั้งสยามพารากอน ไอคอนสยาม เซ็นทรัลเวิลด์ ฯลฯ และเจ้าของแคแร็กเตอร์ต่าง ๆ ร่วม 100 บริษัท
ที่สำคัญองค์กรที่ทำเกี่ยวกับเอ็นเตอร์เทนเมนต์ก็เริ่มก้าวเข้ามาจับธุรกิจมาสคอตและแคแร็กเตอร์แล้ว อาทิ GMM ที่มีมาสคอตมาจากเหล่าคู่จิ้นในเครือ จนเรียกเสียงกรี๊ดกร๊าดจากเหล่าแฟนคลับได้มากอีกเท่าตัว
ดร.เอกก์บอกว่า ตลาดแคแร็กเตอร์คือการนำงานอาร์ตมารวมกันไว้ 2 ทาง คือการวาด และสตอรี่
พร้อมอธิบายได้ว่า ต้องมีแคแร็กเตอร์ Characteristic ต้องเพอร์ฟอร์มตลอด การทำตลาดแคแร็กเตอร์ให้สำเร็จต้องทำตลาดเพื่อสร้างแฟน ไม่ใช่สร้างแค่ลูกค้า
การสร้างแฟนคือการทำให้คนหลงรัก ไม่ใช่แค่รัก ต้องทำให้เขารู้สึกเป็นส่วนหนึ่ง แฟนคลับมาร์เก็ตติ้งเมื่อเขาหลงรักแล้วเขาจะไม่ได้แค่ซื้อของ แต่เขาจะปกป้องและสนับสนุน
แนวทางเรื่องแคแร็กเตอร์มาร์เก็ตติ้งเราต้องยอมตลาดที่ใหญ่ที่สุด นั่นคือ “ญี่ปุ่น” และตัวที่มีมูลค่ามากสุดก็คือ “หมีดำ คุมะมง” มาสคอตหมีเพศผู้ที่ทุกคนคุ้นตา
“ที่ผ่านมาไม่มีการเก็บข้อมูลแยกว่าส่วนไหนสร้างรายได้มากกว่ากัน ระหว่างกล่องจุ่มที่เป็นแคแร็กเตอร์ต่าง ๆ หรือเหล่ามาสคอต”
นอกจากนี้ยังมีส่วนของแคแร็กเตอร์ในบอร์ดเกมที่สร้างรายได้ การ์ดเกม หรือแคแร็กเตอร์พี่หน่วงที่มาจากพี่หนุ่มกรรชัย การ์ตูนแคแร็กเตอร์ที่ดังในการ์ดเกม แถมสร้างมูลค่าได้อย่างมหาศาล