โลกร้อนเปลี่ยนเทรนด์เที่ยวญี่ปุ่น ฤดูใบไม้ร่วง-หนาวขึ้นพีกซีซั่น
คอลัมน์ : Market Moveแม้คนไทยจะนิยมเที่ยวญี่ปุ่นช่วงฤดูใบไม้ร่วงและฤดูหนาว เพื่อชมใบไม้เปลี่ยนสีและสัมผัสอากาศเย็น แต่จริง ๆ แล้วช่วงพีกของธุรกิจท่องเที่ยวในญี่ปุ่นกลับเป็นช่วงฤดูร้อน หรือเดือน มิ.ย. ก.ค. และ ส.ค. เนื่องจากมีวันหยุดยาวช่วงเทศกาลโอบง (Obon) ซึ่งชาวญี่ปุ่นนิยมเดินทางกลับบ้านเกิด เพื่อไหว้บรรพบุรุษและเยี่ยมเยียนญาติมิตร เช่นเดียวกับนักท่องเที่ยวตะวันตกที่ประมาณ 60% ของปีจะมาเยือนญี่ปุ่นในช่วงฤดูใบไม้ผลิและฤดูร้อน
อย่างไรก็ตามวิกฤตคลื่นความร้อนในยุโรปทำให้เทรนด์การเดินทางมาท่องเที่ยวญี่ปุ่นของชาวยุโรปเปลี่ยนแปลงไป ด้วยการหันมาท่องเที่ยวญี่ปุ่นในช่วงฤดูใบไม้ร่วงและฤดูหนาวแทน ส่งผลต่อทั้งความหนาแน่นของแหล่งท่องเที่ยว ระบบขนส่ง โรงแรมที่พัก ฯลฯ
สำนักข่าวนิกเคอิ เอเชีย รายงานว่า ความเปลี่ยนแปลงนี้สะท้อนได้ชัดเจนจากผลประกอบการของธุรกิจขนส่ง ทั้งสายการบิน รถไฟฟ้า และโรงแรม โดยช่วงเทศกาลโอบงปี 2026 ซึ่งตรงกับวันที่ 7-16 ส.ค. จำนวนผู้โดยสารภายในประเทศที่เดินทางด้วยสายการบินออลนิปปอนแอร์เวย์ลดลง 8% จากปีที่แล้วเหลือ 1.46 ล้านคน ขณะที่สายการบินเจแปนแอร์ไลน์ผู้โดยสารลดลง 6% เป็น 1.09 ล้านคน
ไปในทิศทางเดียวกับผลกำไรในปี 2025 ซึ่งกำไรจากการดำเนินงานของออลนิปปอนแอร์เวย์ช่วงตุลาคม-ธันวาคม 2025 เพิ่มขึ้น 32% เป็น 8.3 หมื่นล้านเยน สวนทางกับเดือน ก.ค.-ก.ย.ที่มีกำไร 6 หมื่นล้านเยน ลดลง 22% เมื่อเทียบกับปี 2024
“เอเอ็นเอ โฮลดิ้ง” บริษัทแม่ของสายการบินออลนิปปอนแอร์เวย์ถึงกับระบุว่า ธรรมชาติทางการเงินของอุตสาหกรรมการบินที่ทำกำไรในช่วงครึ่งแรกของปีงบประมาณ และประคองตัวให้รอดในช่วงครึ่งหลังนั้นกำลังเปลี่ยนแปลงไป
ส่วนสายการบินเจแปนแอร์ไลน์รายงานกำไรก่อนดอกเบี้ยและภาษีเดือน ต.ค.-ธ.ค. อยู่ที่ 6.94 หมื่นล้านเยน เพิ่มขึ้น 19% และสูงกว่าตัวเลขในช่วงกรกฎาคม-กันยายนของปีเดียวกันเป็นครั้งแรก โดยโฆษกของสายการบิน JAL กล่าวว่า จำนวนนักท่องเที่ยวต่างชาติที่เลือกเดินทางในช่วงฤดูกาลต่าง ๆ เช่น ฤดูใบไม้ร่วงที่ใบไม้เปลี่ยนสี เพื่อหลีกเลี่ยงความร้อนจัดในฤดูร้อนมีจำนวนเพิ่มมากขึ้นเรื่อย ๆ
ด้านธุรกิจรถไฟก็เกิดปรากฏการณ์คล้ายกัน โดยเจแปนเรลเวย์รายงานว่า แม้ช่วงเทศกาลโอบงปี 2026 จำนวนผู้โดยสารบนรถไฟชินคันเซ็น และรถไฟด่วนสายหลักจะเพิ่มขึ้นเล็กน้อย แต่ในแง่ของยอดขายนั้น ฤดูร้อนไม่ใช่ช่วงพีกของธุรกิจรถไฟอีกต่อไป
ในกลุ่มโรงแรมอัตราค่าเข้าพักก็ขยับสูงขึ้นเช่นกัน โดยเมื่อปี 2019 ราคาห้องพักเฉลี่ยในช่วงเดือน ก.ค.-ก.ย.สูงกว่าราคาเฉลี่ยในช่วงเดือน ต.ค.-ธ.ค. ประมาณ 90 เยน เมื่อคำนวณแบบถ่วงน้ำหนัก แต่ในปี 2025 ราคาเฉลี่ยในช่วงเดือน ต.ค.-ธ.ค. กลับสูงกว่าช่วงเดือน ก.ค.-ก.ย. ไปถึงประมาณ 2,800 เยน
“ไอริ โมโตคุระ” หัวหน้าสำนักงานองค์การส่งเสริมการท่องเที่ยวญี่ปุ่นประจำกรุงลอนดอนกล่าวว่า ช่วงเดือน ต.ค.โรงเรียนในอังกฤษจะปิดเทอมกลางภาคประมาณ 10 วัน ซึ่งญี่ปุ่นเป็นจุดหมายยอดนิยมของกลุ่มครอบครัว
ภาคแรงงานเป็นจุดที่ได้รับผลกระทบจากความเปลี่ยนแปลงนี้ เนื่องจากเดิมธุรกิจ อาทิ ร้านค้า, ร้านอาหาร และที่พักต่างรับมือช่วงพีกในฤดูร้อนด้วยการพึ่งนักเรียนที่มาทำพาร์ตไทม์ช่วงปิดเทอม
“หากจำนวนนักท่องเที่ยวเพิ่มขึ้นในฤดูใบไม้ร่วง แหล่งท่องเที่ยวในภูมิภาคบางแห่งซึ่งมีแรงงานจำกัดอยู่แล้ว อาจประสบปัญหาในการหาแรงงานให้เพียงพอ” คุนิโกะ อุซากาวะ หัวหน้านักวิจัยอาวุโสของศูนย์วิจัย Indeed Recruit Partners กล่าว
ความเปลี่ยนแปลงนี้ไม่เพียงกระทบผู้ประกอบการญี่ปุ่น แต่น่าจะกระทบมาถึงชาวไทยซึ่งนิยมไปเที่ยวญี่ปุ่นในช่วงปลายปีที่จะต้องเผชิญความแออัดมากยิ่งขึ้นด้วย