คอนเสิร์ตออนไลน์ New Normal วงการ K-Pop

การระบาดของโควิด-19 เป็นช่วงเวลาแห่งการ “หนีตาย” ของอุตสาหกรรมต่าง ๆ ไม่เว้นอุตสาหกรรม “เคพ็อป” (K-Pop) ที่แม้ว่าแต่ละปีจะมีเม็ดเงินจากเหล่าแฟนคลับไหลเวียนอยู่มหาศาล แต่ก็ยังต้องปรับตัวครั้งใหญ่ ด้วยการดึงเทคโนโลยีมาใช้เพื่อปรับรูปแบบกิจกรรม แก้ปัญหาภาวะสุญญากาศที่เกิดขึ้นในวงการ

จากกิจกรรมออนไซต์เน้นสร้างประสบการณ์สุดพิเศษจากการพบปะและใกล้ชิดศิลปินตัวจริง ต้องพลิกทุกสิ่งมาอยู่ในรูปแบบออนไลน์แทน ไม่ว่าจะเป็น “คอลไซน์” หรือการวิดีโอคอลกับศิลปิน ที่เกิดมาเพื่อทดแทน “แฟนไซน์” หรือการซื้ออัลบั้มจำนวนมากเพื่อลุ้นสิทธิเข้างานแจกลายเซ็น รวมถึงมีการจัดคอนเสิร์ตแบบออนไลน์ที่แฟนคลับสามารถซื้อบัตรเข้ามารับชมได้บนแพลตฟอร์มที่กำหนด

แม้ว่ายุคของการแพร่ระบาดจะจบลง การปรับตัวที่เกิดขึ้นไม่ได้หายไป กลับแปลงร่างเป็นความธรรมดารูปแบบใหม่ที่กลายเป็นความคุ้นเคยในปัจจุบันเนื่องจากศิลปินหลายกลุ่มเลือกที่จะจัดคอนเสิร์ตหรืออีเวนต์ต่าง ๆ แบบ “ไฮบริด” มีให้รับชมทั้งรูปแบบออนไซต์และออนไลน์ ตามกำลังทรัพย์และความต้องการของแฟนคลับ บางครั้งอาจมีการนำเสนอสิทธิพิเศษให้ผู้ชมในช่องทางออนไลน์ด้วย

ตัวอย่าง เช่น “เซเว่นทีน” (SEVENTEEN) บอยแบนด์ชื่อดังที่เพิ่งจัดงานแฟนมีตติ้งครั้งที่ 8 ของวง “SEVENTEEN in CARAT LAND” เมื่อวันที่ 23-24 ก.ค. 2567 ณ Gocheok Sky Dome ประเทศเกาหลีใต้ รองรับจำนวนผู้ชมได้ประมาณ 20,000 คนต่อรอบ จำหน่ายบัตรราคา 99,000 วอน (2,600 บาท) ทุกที่นั่ง ขณะเดียวกันก็มีการจำหน่ายบัตรสำหรับรับชมออนไลน์บนแพลตฟอร์มที่ชื่อ Weverse Concert ในราคา 59,400 วอนต่อวัน (1,500 บาท) หรือจะเลือกแพ็กเกจแบบเหมา 2 วัน 110,000 วอน (2,800 บาท) ก็ได้

ผู้ชมที่สมัครสมาชิก CARAT Membership หรือระบบสมาชิกแบบพิเศษบนคอมมิวนิตี้ของวง บนแอปพลิเคชั่น “วีเวิร์ส” (Weverse) จะได้สิทธิรับชมแบบ Multiview มีจอแยกสำหรับจับภาพสมาชิกแต่ละคน นอกจากรับชมผ่านจอหลักเพียงจอเดียว

“อี กยูแท็ก” (Lee Gyu Tag) อาจารย์ด้านการศึกษาวัฒนธรรมประจำ George Mason University Korea กล่าวกับสำนักข่าว The Korea Times ว่า การปรับกิจกรรมให้อยู่ในรูปแบบออนไลน์ กลายเป็นบรรทัดฐานใหม่ในอุตสาหกรรมเพลงของเกาหลีใต้ เพราะในอดีตการรับชมคอนเสิร์ตเกิดขึ้นในสถานที่จัดแสดง หรือต้องรับชมย้อนหลังผ่านบันทึกการแสดงสดเท่านั้น แต่ปัจจุบันแฟนคลับต่างคาดหวังให้มีการแสดงคอนเสิร์ตผ่านไลฟ์สตรีมด้วย เพราะต้องการสัมผัสประสบการณ์การรับชมคอนเสิร์ตแบบเรียลไทม์ แม้ว่าจะไม่สะดวกไปที่งานก็ตาม

“การจัดคอนเสิร์ตออนไลน์ควบคู่ไปกับการแสดงออนไซต์ เป็นประโยชน์กับต้นสังกัดและศิลปินในหลาย ๆ ด้าน โดยเฉพาะความยืดหยุ่นในการจองสถานที่ตามเวลาที่ต้องการ ไปจนถึงการออกแบบการแสดงให้มีความหลากหลายมากขึ้น เช่น SMTOWN Beyond Live หรือการแสดงคอนเสิร์ตออนไลน์ของศิลปินใน SM Entertainment ที่มีการผสมผสานเทคโนโลยี AR (Augmented reality)เข้ามาสร้างประสบการณ์ใหม่”

นอกจากนี้ การจัดคอนเสิร์ตในรูปแบบไฮบริดยังเป็นการทำลายข้อจำกัดเรื่องจำนวนผู้ชมอีกด้วย จากที่คอนเสิร์ตแบบออนไซต์เคยรองรับผู้ชมได้เพียงหลักหมื่นต่อรอบ แต่เมื่อรวมจำนวนผู้ชมจากช่องทางออนไลน์ที่อยู่ทั่วทุกมุมโลกเข้าไป ทำให้จำนวนผู้ชมการแสดงในรอบนั้นแตะหลักแสน และเป็นแหล่งรายได้ใหม่ที่สร้างโอกาสทางธุรกิจให้ต้นสังกัดที่มีสถานะเป็นเจ้าของแพลตฟอร์มด้วย

ดังเห็นได้จากข้อมูลของรายงาน Alternative or “New Normal” : Shifting Trend of K-Pop Concert in COVID-19 Time โดย Heidelberg University ระบุว่า คอนเสิร์ต Map of the Soul ในปี 2563 ของ “บีทีเอส” (BTS) บอยแบนด์ระดับโลก มีผู้ชมจาก 191 ประเทศทั่วโลก กว่า 993,000 ราย สร้างรายได้จากค่าบัตรคอนเสิร์ตไปมากกว่า 4.91 หมื่นล้านวอน (1.27 พันล้านบาท)

อย่างไรก็ตาม การให้บริการของแพลตฟอร์มอย่าง Weverse ไม่ได้จบแค่การถ่ายทอดสดแบบออนไลน์ แต่ยังให้บริการ VOD (Video on Demand) สำหรับการแสดงชุดก่อน ๆ รวมถึงคอนเทนต์พิเศษ และรายการวาไรตี้ต่าง ๆ สะท้อนถึงการนำจุดแข็งด้านคอนเทนต์และพลังการจับจ่ายของเหล่าแฟนคลับมาต่อยอดเป็นธุรกิจใหม่ที่สร้างรายได้ให้กับต้นสังกัดไม่น้อย

การใช้ประโยชน์จาก “เทคโนโลยี” จึงไม่ใช่แค่การพลิก “วิกฤต” เป็น “โอกาสใหม่” เท่านั้น แต่ยังเพิ่มเติมต่อยอดธุรกิจได้อย่างมาก ขึ้นอยู่กับ “จังหวะ” และการรู้จักนำมาพลิกแพลงและปรับใช้