คอลัมน์ : Politics policy people forum
สนามเลือกตั้งนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัด (อบจ.) หลายสนามในพื้นที่อีสาน ที่จะเลือกในเวลาอีกไม่นานนี้ กลายเป็นวาระเดือด
เมื่อ “ทักษิณ ชินวัตร” อดีตนายกรัฐมนตรี ลงพื้นที่ช่วย “ศราวุธ เพชรพนมพร” ผู้สมัครนายก อบจ.จากพรรคเพื่อไทยหาเสียงเลือกตั้ง ระหว่างวันที่ 13-14 พฤศจิกายน
และยังมีรายงานว่า “ทักษิณ” เตรียมไปช่วยผู้สมัครของพรรคเพื่อไทย ปราศรัยอีกหลายสนาม ทั้งสนามเลือกนายก อบจ.อุบลราชธานี สนามเลือกนายก อบจ.สุรินทร์
พรรคเพื่อไทย เทหมดหน้าตัก ขนทุกองคาพยพ ทุกสรรพกำลัง หวังคว้าเก้าอี้นายก อบจ.ในหัวเมืองใหญ่อีสาน
“ไม่รู้ทำเป็นหรือเปล่า ลืมไปหมดแล้ว ไม่ได้ปราศรัยมา 18 ปีแล้ว ลองดู เป็นการทักทายประชาชนมากกว่า แต่จะไม่มีการปราศรัยโจมตีใคร มีแต่เพียงการทักทายเป็นห่วงเป็นใยประชาชน” ทักษิณ ให้สัมภาษณ์ เมื่อวันที่ 9 พฤศจิกายน ถึงการเตรียมขึ้นปราศรัยครั้งแรกในรอบเกือบ 2 ทศวรรษ
เหตุใดพรรคเพื่อไทย และ “ทักษิณ” ต้องเทหมดหน้าตัก “ดร.สติธร ธนานิธิโชติ” ผู้อำนวยการสำนักนวัตกรรมเพื่อประชาธิปไตย สถาบันพระปกเกล้า นักวิชาการที่ลงพื้นที่ วิจัยการเลือกตั้งท้องถิ่น วิเคราะห์ว่า คุณทักษิณ ต้องช่วยพรรคเพื่อไทยหาเสียงอยู่แล้ว เพราะเลือกตั้ง อบจ.รอบนี้งานช้าง งานใหญ่ เพราะคนที่แข็ง ๆ อยู่ในสนาม อบจ.คือสายสีน้ำเงิน (พรรคภูมิใจไทย) เพราะถ้าไม่ใช่ระดับคุณทักษิณมาช่วยจะเหนื่อยหนัก
เพราะสายสีน้ำเงินขึ้นชื่ออยู่แล้วทั้งทรัพยากรและเครือข่าย มีการวางรากฐานมานานในท้องถิ่น สังเกตดูถ้าสีน้ำเงินส่งจะไม่มีพลาด
แล้วการเลือกตั้งท้องถิ่นสำคัญกับพรรคเพื่อไทยอย่างไรถึงแพ้ไม่ได้ “ดร.สติธร” กล่าวว่า ท้องถิ่นโดยเฉพาะสนาม อบจ.สำคัญกับทุกพรรคการเมืองสไตล์บ้านใหญ่
“อย่างพรรคเพื่อไทย เดินเกมลักษณะ 2 ขา ขาหนึ่ง มีกระแสไว้สู้กับพรรคประชาชน คือสีส้ม อีกขาหนึ่งต้องมีขาบ้านใหญ่ ถ้าพรรคเพื่อไทยไม่รักษาขาบ้านใหญ่เอาไว้เขาก็ลำบาก ถ้าไปสู้ขาเดียว สู้ไม่ได้ก็แพ้เลยทั้งกระดาน”
“แต่ถ้ารักษาฐานบ้านใหญ่เอาไว้ อย่างน้อย ๆ ก็มีฐานคะแนนไปตุนเอาไว้ และสนามท้องถิ่นกับสไตล์บ้านใหญ่มันผูกกันคือเรื่องเครือข่ายฐานเสียง หัวคะแนน และการจัดทรัพยากร”
“ยิ่งวันนี้เป็นรัฐบาลอยู่ ยิ่งต้องวางฐาน ปูพรม จัดสรรทรัพยากร จัดสรรเชิงงบประมาณ โครงการลงพื้นที่ อบจ.เป็นที่รองรับเบื้องต้น เพราะจริง ๆ อบจ.ไม่ใช่ให้บริการสาธารณะ แต่มีหน้าที่ไปหล่อเลี้ยง เทศบาล อบต.ในจังหวัดของตัวเองด้วย ดังนั้น อบจ.จะทำหน้าที่เชื่อมโยงกับการพัฒนา”
“จากกระทรวงลงไป อบจ.นำไปสู่แผนงานพัฒนาพื้นที่ เป็นสายเลือดใหญ่ของการเมืองบ้านใหญ่ ถ้าได้เชื่อมกันคุม อบจ.บวกระดับชาติ 2 แรงแข็งขัน ท่อน้ำ Flow มาก พอถึงฤดูกาลเลือกตั้งใหญ่ แค่เติมทรัพยากรเฉพาะหน้าลงไป..ก็เรียบร้อย พรรคเพื่อไทยรอบนี้กลับมาเป็นรัฐบาลทั้งทีก็ต้องใช้ประโยชน์จากตรงนี้”
เพื่อไทยตามหลัง ภท.
ดร.สติธรอ่านว่า พรรคเพื่อไทยยังตามหลังพรรคภูมิใจไทยในเรื่องท้องถิ่นครึ่งก้าว เพราะพรรคภูมิใจไทยเป็นรัฐบาลมาตั้งแต่รัฐบาล พล.อ.ประยุทธ์ 4 ปีเต็ม ๆ คุมกระทรวงสำคัญที่ลงพื้นฐานรากหญ้า และพอถึงรัฐบาลใหม่ รัฐบาลเศรษฐา ทวีสิน ก็คุมกระทรวงมหาดไทย สีน้ำเงินจึงแข็งแกร่งในสไตล์แบบนี้
รากฐานที่พรรคภูมิใจไทยวางไว้ ตั้งแต่คุมกระทรวงสาธารณสุข ได้อาสาสาธารณสุขหมู่บ้าน (อสม.) พรรคเพื่อไทยมาคุม อสม.เพียงแค่ปีกว่า ล้างไม่ได้หรอก และพรรคภูมิใจไทย ได้มาคุมกระทรวงมหาดไทย เติมกำนันผู้ใหญ่บ้านไปอีก จึงฐานแน่น
“ดังนั้น ถ้าพรรคเพื่อไทยจะเล่นสนาม อบจ.ไม่เหมือนอดีต สมัยก่อนสนามท้องถิ่นในภาคเหนือ อีสาน จะแย่งกันลงพรรคเพื่อไทย เพราะได้กระแส เอามาเติมกระสุนที่มีอยู่บนหน้าตัก แต่หลัง ๆ กระแสเหวี่ยงไปหาสีส้ม (พรรคก้าวไกล-พรรคประชาชน) หมด พรรคเพื่อไทยจึงหันไปหากระสุนแทน”
“และด้วยความเป็นคุณทักษิณ ก็สามารถได้กระแสด้วย เพราะภาพรัฐบาลใหญ่ นายกฯ คือ แพทองธาร ชินวัตร ลูกคุณทักษิณ พรรคเพื่อไทยจึงเดิน 2 ขา ขาสร้างกระแสก็สู้พรรคประชาชนไปด้วย”
“ความที่คุณทักษิณ ลงพื้นที่ก็จะได้ทั้ง 2 เด้ง ได้ทั้งกระแสและความเป็นบ้านใหญ่ รอบนี้ต้องสู้ขนาดนี้ เหนื่อยหน่อย”
ส่วนที่ว่าพรรคเพื่อไทยจะส่งคนชิงเก้าอี้นายกฯ อบจ.เพียงเฉพาะพื้นที่ที่ได้ลุ้นนั้น ดร.สติธรกล่าวว่า ไม่ต้องแตกหัก สนามไหนที่จำเป็นไว้ต่อยอดก็เก็บไว้ สนามไหนลงไปแล้วเจ็บหนักทั้งคู่ก็ไม่ต้องแลกกัน เพราะพอไปพูดแบบการเมืองท้องถิ่นสไตล์บ้านใหญ่ ใช้ทรัพยากรเยอะ ถ้าสู้เต็มที่หมดเนื้อหมดตัว ชนะก็ดีไปแต่แพ้หมดตัว ถ้าเลี่ยงได้ก็เลี่ยง
แต่สนามท้องถิ่นยังมีเลี่ยงกันได้ รอบนี้ อบจ. เดี๋ยวเทศบาลใหญ่ผมขอได้ไหม มาแลกกัน หรือเที่ยวนี้นายก อบจ. อีกฝ่ายเป็นรองนายก อบจ. บ้านใหญ่กับบ้านใหญ่คุยกันรู้เรื่องก็จบ และพอถึงเวลาสนามใหญ่ค่อยไปแยกตัวอีกครั้งจะได้ไม่เจ็บทั้งคู่