สัมผัสพลังศรัทธา วัด ‘กว๋อง-ฟก-ฉี่-ห่อง’ กลางมหานคร ‘ฮ่องกง’
ท่ามกลางความทันสมัยของมหานคร “ฮ่องกง” ที่ผสานกลิ่นอายตะวันตกและตะวันออกอย่างแนบแน่น มีสถานที่แห่งหนึ่งซ่อนตัวอยู่ท่ามกลางย่านที่พลุกพล่านของเกาะ
สถานที่ซึ่งแม้ไม่ได้โดดเด่นด้วยสถาปัตยกรรมใหญ่โตหรือความหรูหรา แต่กลับเป็นที่รวมจิตวิญญาณของชาวจีนอพยพมายังฮ่องกงในยุคอาณานิคม สถานที่นั้นคือ “วัดกว๋อง-ฟก-ฉี่-ห่อง” หรือ “Kwong Fuk Ancestral Hall” ซึ่งวันนี้กำลังเปลี่ยนบทบาทจากศาลบรรพชนเก่าแก่สู่พื้นที่ร่วมสมัยที่ผสานวัฒนธรรม ศรัทธา และเทคโนโลยีได้อย่างน่าสนใจ
ที่เก็บความทรงจำแห่งวิญญาณ
“แวน เหลียง” ผู้จัดการอาวุโส ฝ่ายวัดและบริการด้านวัฒนธรรม ตัวแทนจากวัดกว๋อง-ฟก-ฉี่-ห่อง หรือ Kwong Fuk Ancestral Hall ให้ข้อมูลกับ “ประชาชาติธุรกิจ” ว่า วัดแห่งนี้มีจุดเริ่มต้นในช่วงปลายศตวรรษที่ 19 หลังฮ่องกงตกเป็นอาณานิคมของอังกฤษในปี ค.ศ. 1842 การเปลี่ยนแปลงทางการเมืองและภัยพิบัติต่าง ๆ ทำให้ชาวจีนจำนวนมากอพยพเข้ามาตั้งถิ่นฐาน
ต่อมาในปี ค.ศ. 1896 วัดได้ย้ายมาตั้งอยู่ในทำเลปัจจุบัน และได้รับการบูรณะอย่างต่อเนื่องจนถึงปัจจุบัน โดยยังคงรักษาเอกลักษณ์ดั้งเดิมไว้ได้อย่างสมบูรณ์
และอีกหนึ่งในสิ่งล้ำค่าที่สุดของวัดแห่งนี้คือ “ซุ้มประตูเสือ” หรือ Gate of Tiger ที่ยังคงหลงเหลืออยู่จากยุคแรกเริ่ม ถือเป็นโบราณวัตถุหายากที่มีความเชื่อว่า เด็ก ๆ ที่เดินผ่านซุ้มประตูนี้จะได้รับการคุ้มครองให้ปลอดภัยจากโรคร้ายและภัยอันตราย
“มูออนไลน์” เข้าถึงคนรุ่นใหม่
วัดกว๋อง-ฟก ยังพิสูจน์ให้เห็นถึงความสามารถในการปรับตัวอย่างมีประสิทธิภาพ โดยเฉพาะในช่วงที่เกิดการแพร่ระบาดของโควิด-19 ซึ่งวัดสามารถให้บริการ “พิธีกรรมทางศาสนาแบบออนไลน์” ได้อย่างเต็มรูปแบบ
โดยเว็บไซต์ของวัดนำเสนอบริการที่ตอบโจทย์ผู้ใช้งานรุ่นใหม่ ไม่ว่าจะเป็นการสั่งซื้อเครื่องรางออนไลน์ การจองพิธีกรรมแบบพรีออเดอร์ ไปจนถึงข้อมูลหลายภาษา
โดยเฉพาะ “ภาษาไทย” และ “อังกฤษ” ที่กลายเป็นจุดแข็งสำคัญในการเข้าถึงกลุ่มนักท่องเที่ยวต่างชาติ
ที่น่าสนใจไม่น้อยคือการเปิดพื้นที่ให้ “ซินแสรุ่นใหม่” ได้มีบทบาทในการจัดพิธีกรรมภายในวัด เพื่อถ่ายทอดความรู้และดึงดูดคนรุ่นใหม่ให้มีส่วนร่วมกับศาสนาและวัฒนธรรม
พัฒนาบริการรองรับ “คนไทย”
โดยในช่วง 2-3 ปีที่ผ่านมา “วัดกว๋อง-ฟก” ได้กลายเป็นจุดหมายปลายทางยอดนิยมของนักท่องเที่ยวไทย ซึ่งมีความสนใจในเรื่องพลังศรัทธา เครื่องราง และพิธีมงคลตามวัฒนธรรมจีน โดยทางวัดได้พัฒนาบริการเพื่อรองรับคนไทยโดยเฉพาะ ทั้งระบบแปลภาษา การรับสกุลเงินต่างประเทศ ไปจนถึงความร่วมมือกับมัคคุเทศก์ท้องถิ่น
นี่คือหนึ่งในตัวอย่างของการใช้ “Soft Power ทางวัฒนธรรม” ดึงดูดนักท่องเที่ยวไทยที่ให้ความสำคัญกับเรื่องความเชื่อและพิธีกรรม
“ฮวงจุ้ย” ศาสตร์ทรงพลัง
“เวอร์จิเนีย ชาน” มัคคุเทศก์ทัวร์ฮ่องกง บอกว่า “ฮวงจุ้ย” (Feng Shui) ซึ่งไม่ได้เป็นแค่การจัดบ้านหรือตกแต่งภายในเท่านั้น แต่ยังสะท้อนถึงวิถีชีวิตที่ผสมผสานกับศิลปะ โหราศาสตร์ และการดูแลสุขภาพ
และบอกอีกว่า คนฮ่องกงให้ความสำคัญกับฮวงจุ้ยในทุกระดับชีวิต โดยยึดหลักพื้นฐาน 5 ข้อ ได้แก่ 1.หลักของ “ชี่” (Qi) หรือพลังงาน : พลังงานที่ดีต้องสามารถไหลเวียนได้
2.ธาตุทั้ง 5 (ไม้ ไฟ ดิน โลหะ น้ำ) : การจัดวางสิ่งของและพื้นที่ต้องคำนึงถึงธาตุของผู้อยู่อาศัย และการอยู่ร่วมกันของธาตุทั้งห้าในลักษณะที่สมดุล 3.การหลีกเลี่ยงวัฏจักรทำลาย : ไฟมากเกินไปจะเผาทำลายทุกสิ่ง น้ำมากเกินไปจะดับไฟ
4.แผนผังบ้าน 8 ทิศ หรือ “ปากั้ว” : เป็นแผนผังที่ใช้ประกอบการออกแบบบ้านหรือซื้อที่อยู่อาศัย เข็มทิศและตำแหน่งทิศที่เหมาะสมกับความมั่งคั่ง ความรัก หรือสุขภาพ และ 5.หลักหยินหยาง
พร้อมให้ข้อมูลอีกว่า วัดในฮ่องกงไม่เพียงเป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์เก่าแก่กลางฮ่องกง แต่ยังเป็นภาพสะท้อนของการเชื่อมอดีตเข้ากับอนาคต ด้วยการปรับตัวเข้าสู่โลกดิจิทัล เปิดพื้นที่ให้คนรุ่นใหม่เข้ามาสืบสานศรัทธา และดึงดูดนักท่องเที่ยวจากทั่วโลก
และในยุคที่ความศรัทธาไม่จำเป็นต้องเดินทางไกลอีกต่อไป วัดแห่งนี้จึงยังคงเป็น “พื้นที่ศักดิ์สิทธิ์” ที่เชื่อมโยงคนรุ่นเก่าและรุ่นใหม่ไว้ด้วยกันอย่างกลมกลืน ท่ามกลางมหานครที่ไม่เคยหลับใหลแห่งนี้