เครื่องบิน F-16 ร่วง “ครั้งแรก” นาโต้เพิ่งส่งให้ยูเครน ในเหตุรัสเซียโจมตีทางอากาศครั้งใหญ่ที่สุด
ข้อมูลเผยแพร่ครั้งแรก 30 สิงหาคม 2024 เวลา 07.43 น.อัพเดตล่าสุดเมื่อ 15.39 น.
กองทัพยูเครนเปิดเผยว่า หนึ่งในเครื่องบินเอฟ-16 ที่นาโต้เพิ่งส่งมอบให้เมื่อต้นเดือนนี้ประสบเหตุร่วง นักบินฝีมือดีเสียชีวิต ในเหตุโจมตีทางอากาศครั้งใหญ่ที่สุดของรัสเซีย ถือเป็นการสูญเสียในลักษณะนี้ครั้งแรก ตั้งแต่มีการส่งมอบเครื่องบินเอฟ-16 รวมถึงเป็นความสูญเสียครั้งใหญ่ของฝ่ายยูเครน
วันที่ 30 สิงหาคม 2024 รอยเตอร์ (Reuters) รายงานว่า เครื่องบินขับไล่เอฟ-16 (F-16) จำนวน 1 ลำที่องค์การสนธิสัญญาป้องกันแอตแลนติกเหนือ หรือนาโต้ส่งให้ยูเครนประสบเหตุตก และนักบินเสียชีวิตระหว่างที่กำลังบินเข้าใกล้เป้าหมาย ในระหว่างการโจมตีทางอากาศครั้งใหญ่ที่สุดของรัสเซีย นับตั้งแต่บุกยูเครน เมื่อวันจันทร์ที่ 26 สิงหาคมที่ผ่านมา
เหตุการณ์ดังกล่าวเกิดขึ้นหลังจากกองทัพไม่สามารถติดต่อเครื่องบินลำหนึ่งซึ่งสูญหายไปในขณะที่กำลังบินเข้าใกล้เป้าหมายถัดไป ซึ่งทราบในเวลาต่อมา ปรากฏว่าเครื่องบินตก นักบินเสียชีวิต คือนายโอเล็กซีย์ เมส (Oleksiy Mes) นับเป็นการสูญเสียครั้งแรกในลักษณะนี้ นับตั้งแต่มีการส่งมอบเครื่องบินเอฟ-16 เมื่อต้นเดือนนี้
บีบีซี (BBC) รายงานว่า เหตุเครื่องบินตกนี้ กองทัพยูเครนเปิดเผยเมื่อวาน ตามเวลาท้องถิ่น (29 สิงหาคม) อ้างว่าสาเหตุของการตกไม่ได้เกิดจากการโจมตีด้วยขีปนาวุธของศัตรูโดยตรง และนักบินได้ช่วยชีวิตชาวยูเครนให้พ้นจากขีปนาวุธสังหารหมู่ของรัสเซีย แต่น่าเสียดายที่ต้องแลกด้วยชีวิต นอกจากได้ช่วยชีวิตคนจำนวนมากแล้ว นักบินที่เสียชีวิตได้ทำลายขีปนาวุธร่อน 3 ลำและโดรน 1 ลำของฝ่ายศัตรูด้วย
ขณะที่ ซีเอ็นเอ็น (CNN) รายงานรายละเอียดเพิ่มเติมว่า โอเล็กซีย์ เมส เสียชีวิตจากเหตุเครื่องเอฟ-16 ที่ผลิตโดยสหรัฐ ประสบเหตุตก ในปฏิบัติการขับไล่การโจมตีทางอากาศครั้งใหญ่ที่สุดของรัสเซีย และถือเป็นนักบินฝีมือระดับต้นของกองทัพยูเครน จนได้ฉายา มูนฟิช (Moonfish) หรือปลาพระจันทร์ และเป็นหนึ่งในนักบินยูเครนไม่กี่คนที่ได้รับคัดเลือกให้ฝึกบินเอฟ-16 ด้านแหล่งข่าวระบุว่า กระทรวงกลาโหมยูเครนยังไม่เชื่อเหตุเครื่องบินเอฟ-16 ตกเกิดจากนักบิน ขณะนี้อยู่ระหว่างสอบสวน ซึ่งเชิญผู้เชี่ยวชาญจากนานาชาติมาร่วมสืบหาข้อเท็จจริงด้วย
การทำลายเครื่องบินดังกล่าวถือเป็นความสูญเสียอย่างหนักต่อกองทัพยูเครนและนายโวโลดิมีร์ เซเลนสกี ผู้นำยูเครน ซึ่งเคยกล่าวว่าจะส่งมอบ “แผนแห่งชัยชนะ” ให้แก่ประธานาธิบดีโจ ไบเดนของสหรัฐในเดือนหน้านี้ เซเลนสกีเผยด้วยว่ายูเครนเพิ่งทดสอบขีปนาวุธที่ผลิตในประเทศสำเร็จเป็นครั้งแรก แต่ไม่ให้รายละเอียดเพิ่มเติม
รอยเตอร์ (Reuters) รายงานอีกว่า เซเลนสกีผู้นำยูเครนยืนยันอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 27 สิงหาคมที่ผ่านมา ว่าเครื่องบินเอฟ-16 ที่ผลิตในสหรัฐถูกส่งไปเพื่อยิงโดรนและขีปนาวุธของรัสเซีย ซึ่งในสัปดาห์นี้เซเลนสกีขอให้พันธมิตรอนุญาตให้ยูเครนใช้ขีปนาวุธพิสัยไกลเพื่อโจมตีเป้าหมายที่อยู่ไกลออกไปในแผ่นดินรัสเซีย
ในการประชุมที่กรุงวอชิงตันเมื่อวันพุธที่ผ่านมา พลเอกออตโต ไอเคิลส์ไฮม์ ผู้บัญชาการทหารสูงสุดของเนเธอร์แลนด์ยืนยันว่า เนเธอร์แลนด์จะจัดหาเครื่องบินตามคำขอให้กับยูเครน 24 ลำ นอกเหนือจากอาวุธอื่น ๆ และว่าจะไม่มีข้อจำกัดในการใช้งานเครื่องบินเหล่านี้ เว้นเสียแต่ว่าจะปฏิบัติตามกฎหมายด้านมนุษยธรรม ซึ่งหมายความว่ายูเครนอาจโจมตีดินแดนของรัสเซียได้ลึกขึ้น
ตามที่นาโต้ให้คำมั่นว่าจะจัดหาเครื่องบินเอฟ-16 ราว 65 ลำ ให้ยูเครน นับตั้งแต่ที่ประธานาธิบดีโจ ไบเดน ของสหรัฐอนุญาตให้พันธมิตรในยุโรปที่มีความเต็มใจส่งเครื่องบินนี้ไปยังยูเครนเป็นครั้งแรก เมื่อเดือนสิงหาคม 2023
ทั้งนี้ เครื่องบินเอฟ-16 ของยูเครนทำงานร่วมกับระบบขีปนาวุธพื้นสู่อากาศที่จัดหาให้โดยชาติตะวันตกในจำนวนจำกัด เช่น ระบบขีปนาวุธแพทริออตและนาซัม ซึ่งประจำการอยู่บนภาคพื้นแล้ว เครื่องบินเหล่านี้ยังช่วยป้องกันระเบิดร่อนของรัสเซีย ซึ่งเป็นอาวุธที่ติดตั้งชุดปีกแบบยื่นออกมา และโมดูลนำวิถีเพื่อให้มีความสามารถในการโจมตีแบบยิงระยะไกลได้อย่างแม่นยำ ซึ่งมีความคล้ายกับอาวุธ JDAM ของสหรัฐ และจากข้อมูลของสถาบันเทคโนโลยีป้องกันอากาศของไทย (Defence Technology Institution) ระบุว่า JDAM คือวัตถุระเบิดเพื่อใช้โจมตีร่วม และเป็นชุดอุปกรณ์นำวิถีที่สามารถแปลงระเบิดไม่นำวิถี (Dumb Bomb) ให้เป็นระเบิดฉลาด (Smart Bomb) ที่ใช้ได้ทุกการณ์อากาศ