รวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับโควิด-19 โอมิครอน สายพันธุ์ย่อย BA.4.6 แตกต่างจากสายพันธุ์อื่นอย่างไร ไทยพบหรือยัง ? 

วันที่ 9 สิงหาคม 2565 ผู้สื่อข่าวรายงานกรณี เพจเฟซบุ๊ก “Center for Medical Genomics” ของ ศูนย์จีโนมทางการแพทย์ คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี โพสต์ข้อความเกี่ยวกับ โอมิครอน สายพันธุ์ย่อย BA.4.6 ระบุว่า พบระบาดในสหรัฐอเมริกา มีการเติบโต แพร่ระบาด (relative growth advantage) สูงกว่า BA.4/BA.5 และ BA.2.75

ทางศูนย์ควบคุมโรคติดต่อสหรัฐอเมริกา (US CDC) ปรับให้โอมิครอนสายพันธุ์ย่อย BA.4.6 เป็นสายพันธุ์ที่น่ากังวล (variant of concern) เนื่องจากมีการระบาดเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว

BA.4.6 พบในไทยหรือยัง ?

วานนี้ (8 ส.ค.) นพ.ศุภกิจ ศิริลักษณ์ อธิบดีกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ แถลงข่าวประเด็น “การเฝ้าระวังสายพันธุ์โควิด 19 ว่า การระบาดโควิดในไทย ขณะนี้เป็นสายพันธุ์ BA.4/BA.5 เป็นส่วนใหญ่ โดยพบมากกว่า 90% ในเขตกรุงเทพฯ และ 80% ในภูมิภาค โดยเป็น BA.5 ต่อ BA.4 ประมาณ 4 ต่อ 1

อย่างไรก็ตาม ข้อมูลเท่าที่มียังไม่สามารถสรุปว่า BA.5 มีความรุนแรงมากกว่า BA.1 หรือ BA.2 มากน้อยเพียงใด ส่วนสายพันธุ์ BA.2.75 ขณะนี้มี 5 ราย จากการถอดรหัสพันธุกรรมทั้งตัว และเริ่มตรวจเฝ้าระวังในระดับพื้นที่เพิ่มเติม

นพ.ศุภกิจกล่าวอีกว่า การกลายพันธุ์เป็นเรื่องปกติ มีการกลายพันธุ์ตลอดเวลา โดย BA.4.6 เป็นสายพันธุ์ย่อยของโอมิครอนจริง ๆ เกิดตั้งแต่ปี 2020 ณ วันนี้มีข้อมูลในจีเสสประมาณ 6,819 ตัวอย่างเจอในหลายประเทศ มากบ้างน้อยบ้าง

แต่ที่เป็นประเด็นคือ เดือนกรกฎาคมที่ผ่านมา เจอตัวเลขที่สูงในบางประเทศ เช่น อังกฤษ สหรัฐ แต่องค์การอนามัยโลกยังไม่ได้จัดให้เป็นอะไร แต่รับรู้ว่ามีการกลายพันธุ์ ซึ่งตำแหน่งกลายพันธุ์คล้ายเดลตา และเบตาบางส่วน จึงยังไม่มีข้อมูลว่าหลบภูมิฯ ได้มากน้อยแค่ไหน หรือแพร่เร็วกว่าเดิมแค่ไหน แต่ถ้าแพร่เร็วก็น่าจะเห็นแล้ว เพราะมาตั้งแต่ปี 2020 จึงต้องจับตา แต่ประเทศไทยยังไม่พบสายพันธุ์นี้

BA.4.6 รุนแรงหรือไม่ อย่างไร ?

CDC สหรัฐกำลังติดตามสายพันธุ์ BA.4.6 ท่ามกลางการระบาดที่เพิ่มขึ้นของโอมิครอน สายพันธุ์ย่อย BA.5 ซึ่งปัจจุบันคิดเป็นสัดส่วน 85.5% ของผู้ป่วยโควิด-19 รายใหม่ในสหรัฐ

สายพันธุ์ BA.4.6 กำลังถูกจับตา เนื่องจากมีการระบาดคิดเป็นสัดส่วน 4.1% ของป่วยรายใหม่ในสหรัฐ ส่วนใหญ่พบในรัฐไอโอวา แคนซัส มิสซูรี และเนบราสกา รวมถึงในภูมิภาคตอนกลางของมหาสมุทรแอตแลนติก และตอนใต้ของสหรัฐ

นอกจากนี้ ยังพบในอีก 43 ประเทศ ตามข้อมูลจาก Cyrus Shahpar ที่ระบุด้วยว่า สายพันธุ์นี้ระบาดมาหลายสัปดาห์แล้ว

ในขณะที่ยังไม่มีข้อมูลเกี่ยวกับ BA.4.6 มากนัก ดร.อิริก โทโปล ผู้ก่อตั้งและผู้อำนวยการสถาบัน Scripps Research Translational Institute ทวีตข้อความว่า สายพันธุ์นี้ดูเหมือนจะไม่เกี่ยวข้องกับ BA.4/5

แม้จะยังไม่ชัดเจนว่า BA.4.6 สามารถแพร่เชื้อได้มากกว่า หรือสามารถหลบภูมิจากวัคซีนได้มากกว่าสายพันธุ์ก่อนหน้านี้หรือไม่ แต่การระบาดได้ทำให้เกิดสัญญาณเตือนในหมู่ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพว่า มีการกลายพันธุ์จากโอมิครอนได้รวดเร็วเพียงใด หลังเกิดสายพันธุ์ย่อย BA.5 และ BA.4 ที่ติดต่อได้สูง

โดยทั่วไปแล้ว สายพันธุ์ย่อยของโอมิครอนจะแพร่กระจายอย่างรวดเร็ว ดังที่เห็นจากการกลายพันธุ์ในช่วงที่ผ่านมา ซึ่งอาจทำให้ผู้ป่วยมีอาการต่าง ๆ เช่น มีไข้ หนาวสั่น ไอ หายใจลำบาก อ่อนเพลีย ปวดกล้ามเนื้อหรือร่างกาย ปวดศีรษะ สูญเสียการรับรสชาติหรือการได้กลิ่น เจ็บคอ คัดจมูก หรือน้ำมูกไหล คลื่นไส้ หรืออาเจียน และท้องเสีย

อาการของโรคโควิด มักปรากฏขึ้นภายใน 2-4 วัน หลังจากได้รับเชื้อไวรัส และอาจมีอาการตั้งแต่เล็กน้อยไปจนถึงรุนแรง

• สธ.ลดชั้นโควิด-19 จากโรคติดต่ออันตราย เป็นโรคติดต่อที่ต้องเฝ้าระวัง
• กรมวิทย์ เผยไทยพบโควิดสายพันธุ์ BA.2.75 จำนวน 5 ราย ยังไม่พบความรุนแรง

• ความยากในการเข้าถึง “ยา” โควิด