ไม่นานผ่านมาวุฒิสภา โดยคณะกรรมาธิกาiทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม มอบ “รางวัลยกย่องเชิดชูเกียรติการปลูกต้นไม้เพื่อแผ่นดินตามรอยพ่อ” ร่วมขับเคลื่อนการปลูกต้นไม้เพื่อเสริมสร้างเศรษฐกิจ สังคม สิ่งแวดล้อม และคุณภาพชีวิต โดย บริษัท เจริญโภคภัณฑ์อาหาร จำกัด (มหาชน) หรือ ซีพีเอฟ ได้รับคัดเลือกให้เข้ารับรางวัลจาก 2 โครงการ
ได้แก่ ศูนย์เรียนรู้สวนป่ารักษ์นิเวศหมู่บ้านเกษตรกรรมกำแพงเพชร ตำบลเทพนคร อำเภอเมือง จังหวัดกำแพงเพชร และโครงการอนุรักษ์และฟื้นฟูป่าต้นน้ำ “ซีพีเอฟ รักษ์นิเวศ ลุ่มน้ำป่าสัก เขาพระยาเดินธง” ตำบลพัฒนานิคม อำเภอพัฒนานิคม จังหวัดลพบุรี โดยมุ่งเน้นสร้างความยั่งยืน และการมีส่วนร่วมในการปลูกต้นไม้ ส่งเสริมเศรษฐกิจชุมชนตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง
พิธีมอบรางวัลดังกล่าวได้รับเกียรติจาก “พลเอกสุรศักดิ์ กาญจนรัตน์” ประธานคณะกรรมาธิการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม วุฒิสภา เป็นประธานเปิดงานและมอบรางวัล ซึ่งในปี 2566 จัดขึ้นเป็นครั้งที่ 3 และในปีนี้โครงการปลูกต้นไม้และปลูกป่าของซีพีเอฟ ที่เกิดจากความร่วมมือกับพันธมิตรได้รับรางวัล 2 โครงการ
โดยมี “พิเชษฐ์ ใหญ่แก่นทราย” ประธานหมู่บ้านเกษตรกรรมกำแพงเพชร เป็นตัวแทนรับรางวัล โครงการสวนป่าชุมชนหมู่บ้านเกษตรกรรมกำแพงเพชร พร้อมด้วยตัวแทนซีพีเอฟ และ “ถนอมพงษ์ สังข์ธูป” ผู้อำนวยการส่วนส่งเสริมการปลูกป่า สำนักจัดการทรัพยากรป่าไม้ที่ ๕ (สระบุรี) กรมป่าไม้ และตัวแทนคณะทำงานยุทธศาสตร์ ซีพีเอฟ รักษ์นิเวศ ลุ่มน้ำป่าสัก เขาพระยาเดินธง เข้ารับรางวัล
สำหรับงานนี้จัดโดยคณะทำงานโครงการสมัชชาปลูกต้นไม้เพื่อแผ่นดินตามรอยพ่อ ร่วมกับมูลนิธิสานพลังเพื่อแผ่นดิน (มสผ.) ร่วมด้วย “นพ.อำพล จินดาวัฒนะ” ประธานคณะทำงานโครงการสมัชชาปลูกต้นไม้เพื่อแผ่นดินตามรอยพ่อ ณ ห้องประชุม 402-403 ชั้น 4 สัปปายะสภาสถาน อาคารรัฐสภา กรุงเทพฯ
“พิเชษฐ์” กล่าวในเบื้องต้นว่า ศูนย์เรียนรู้สวนป่ารักษ์นิเวศหมู่บ้านเกษตรกรรมกำแพงเพชร เป็นต้นแบบป่านิเวศในฟาร์มสุกรแห่งแรกของประเทศไทย เกิดจากความมุ่งมั่นของซีพีเอฟและเกษตรกรในโครงการหมู่บ้านเกษตรกรรมกำแพงเพชร ภาคีเครือข่าย ภาครัฐ และชุมชน ร่วมกันสร้างธุรกิจฟาร์มสุกรรูปแบบใหม่ โดยมุ่งเน้นความรับผิดชอบต่อสังคม และสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน
“ด้วยการพลิกพื้นที่ว่างในฟาร์มสุกรเป็นป่านิเวศในชุมชน ตามนโยบายฟาร์มสีเขียว (green farm) เพื่อสร้างกลไกการมีส่วนร่วมของคนในชุมชน ทั้งยังร่วมบริหารจัดการและดูแลต้นไม้ในพื้นที่ เพื่อความเป็นอยู่ที่ดีขึ้นของชุมชน พร้อมกับรักษาสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน โดยตั้งแต่ปี 2557 จนถึงปัจจุบันปลูกต้นไม้ไปแล้วมากกว่า 25,000 ต้น บนพื้นที่กว่า 30 ไร่ มีทั้งไม้ยืนต้นและพันธุ์ไม้หายากมากกว่า 210 ชนิด ทำให้เกิดความหลากหลายทางชีวภาพ”
ที่สำคัญยังนำหลักเศรษฐกิจหมุนเวียน (circular economy) มาประยุกต์ใช้ อาทิ นำน้ำที่ผ่านการบำบัดจากระบบก๊าซชีวภาพ หรือน้ำปุ๋ย และปุ๋ยจากมูลสุกรมาใช้ปลูกต้นไม้ ลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม ปัจจุบันโครงการยังเป็นศูนย์การเรียนรู้ที่มีการนำคิวอาร์โค้ด (QR Code) มาใช้
เพื่อการเรียนรู้ด้วยตัวเอง และพัฒนาโปรแกรมการศึกษาดูงาน (integrated learning center) ที่เหมาะสมให้แก่กลุ่มที่เข้าเยี่ยมชม ทั้งชาวชุมชน สถานศึกษาในท้องถิ่น และผู้ที่สนใจเข้าเยี่ยมชมตลอดทั้งปี
“ถนอมพงษ์” กล่าวเสริมว่า โครงการซีพีเอฟ รักษ์นิเวศ ลุ่มน้ำป่าสัก เขาพระยาเดินธง เป็นโครงการอนุรักษ์และฟื้นฟูป่าต้นน้ำลุ่มน้ำป่าสัก ที่เกิดจากความร่วมมือ 3 ประสานคือ ภาครัฐโดยกรมป่าไม้ ซีพีเอฟ และชุมชนรอบพื้นที่เขาพระยาเดินธง ดำเนินโครงการมาตั้งแต่ปี 2559 จนถึงปัจจุบัน ด้วยการอนุรักษ์และฟื้นฟูป่าเป็นผลสำเร็จไปแล้ว 7,000 ไร่ ถือเป็นต้นแบบของการฟื้นฟูป่าให้กับผืนป่าอื่น ๆ ของประเทศไทย
“เพราะนำรูปแบบของการฟื้นฟูป่า 4 รูปแบบมาใช้ คือการปลูกป่าแบบพิถีพิถัน, การปลูกเสริมป่า, การส่งเสริมการสืบพันธุ์ตามธรรมชาติ และปล่อยตามธรรมชาติ จนทำให้ผืนป่าแห่งนี้ฟื้นตัวเร็วกว่าปล่อยให้ป่าฟื้นตัวเองตามธรรมชาติ ทั้งยังเป็นการปลูกป่าที่มีการติดตามผล และดูแลอย่างต่อเนื่อง นอกจากนั้น ซีพีเอฟและกรมป่าไม้ยังสร้างการมีส่วนร่วมของชุมชนในพื้นที่ ตระหนักถึงความสำคัญและคุณค่าของทรัพยากรป่าไม้ เพื่อร่วมกันดูแลป่าไม้อย่างยั่งยืน”
ขณะเดียวกัน ยังสนับสนุนชุมชนทำโครงการปลูกผักปลอดสารวิถีธรรมชาติ และโครงการเพาะพันธุ์และอนุบาลปลาน้ำจืด เพื่อสร้างความมั่นคงทางอาหารของชุมชน ส่งเสริมชุมชนพึ่งพาตนเองอย่างยั่งยืน
ทั้งนี้ รางวัลยกย่องเชิดชูเกียรติการปลูกต้นไม้เพื่อแผ่นดินตามรอยพ่อ เป็นการพิจารณาคัดเลือกโดยคณะทำงานโครงการสมัชชาปลูกต้นไม้เพื่อแผ่นดินตามรอยพ่อ คณะกรรมาธิการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม วุฒิสภา ที่มีเจตนารมณ์ขับเคลื่อนการปลูกต้นไม้เพื่อแผ่นดิน เพื่อสร้างการรับรู้ และการมีส่วนร่วมในการปลูกต้นไม้ ขยายเครือข่ายพลังทางสังคม มุ่งมั่นในเจตนารมณ์ร่วมกัน โดยมีกลุ่มเป้าหมายคือ ประชาสังคม ชุมชน และภาคธุรกิจ
สำหรับปี 2566 มีการมอบรางวัลเชิดชูเกียรติ “ปลูกต้นไม้เพื่อแผ่นดินตามรอยพ่อ” ทั้งหมด 9 รางวัล ได้แก่ ศูนย์เรียนรู้สวนป่ารักษ์นิเวศหมู่บ้านเกษตรกรรมกำแพงเพชร และโครงการอนุรักษ์และฟื้นฟูป่าต้นน้ำ “ซีพีเอฟ รักษ์นิเวศ ลุ่มน้ำป่าสัก เขาพระยาเดินธง”
โดยทั้งสองโครงการดำเนินการโดยซีพีเอฟ และยังมีประเภทรางวัลอื่น ๆ อาทิ โครงการปลูกต้นไม้สร้างชุมชนท้องถิ่นสีเขียว โครงการ “ป่าในกรุง” ถุงลมคนกรุง โครงการ รักษ์ป่าชุมชน โดยชุมชน เพื่อชุมชน และเพื่อโลก โครงการสร้างสวนป่า สร้างเมืองน่าอยู่อีกด้วย