Earnings Call : กลไกยกระดับการสื่อสารตลาดทุนไทย

คอลัมน์ : เล่าให้รู้กับ ก.ล.ต.
ผู้เขียน : อาชินี ปัทมะสุคนธ์ สำนักงาน ก.ล.ต.

อยากชวนทุกท่านย้อนกลับไปสำรวจประสบการณ์การอ่านงบการเงินของบริษัทจดทะเบียน (บจ.) กันอีกสักครั้งค่ะ ผู้ลงทุนรายย่อยจำนวนไม่น้อยอาจคุ้นเคยกับความรู้สึกที่ว่า แม้งบการเงินจะเปิดเผยตัวเลขกำไร ขาดทุน รายได้ และค่าใช้จ่ายตามมาตรฐานแล้ว แต่เมื่ออ่านจบกลับอาจยังตั้งคำถามว่า ตัวเลขเหล่านี้สะท้อนภาพธุรกิจที่แท้จริงอย่างไร ฝ่ายบริหารมองปัจจัยเสี่ยง โอกาส และทิศทางในอนาคตไว้เช่นใด

ในหลายกรณีตัวเลขอาจบอกได้เพียงผลลัพธ์ปลายทาง แต่ไม่ได้อธิบายเบื้องหลัง หากข้อมูลเหล่านี้ ไม่ได้ถูกสื่อสารอย่างเป็นระบบหรือถูกสื่อสารเพียงในวงจำกัดเฉพาะนักวิเคราะห์หรือผู้ลงทุนบางกลุ่ม ก็อาจนำไปสู่ความเหลื่อมล้ำในการรับรู้ข้อมูลและกระทบต่อความเป็นธรรมของตลาดทุนโดยรวมได้ค่ะ

ด้วยเหตุนี้ แนวคิดเรื่อง Earnings Call จึงถูกนำมาใช้เป็นกลไกสำคัญในการเสริมการเปิดเผยข้อมูลควบคู่ไปกับงบการเงินและรายงานคำอธิบายและการวิเคราะห์ของฝ่ายจัดการ (MD&A) ซึ่งถือเป็นธรรมเนียมปฏิบัติที่ใช้กันอย่างแพร่หลายในตลาดทุนสากล อาทิ สหรัฐอเมริกา โดยเปิดโอกาสให้ฝ่ายบริหารอธิบายผลการดำเนินงานโดยตรง พร้อมเปิดพื้นที่ให้ผู้ลงทุนหรือนักวิเคราะห์สามารถซักถามข้อมูลที่มีนัยต่อการตัดสินใจลงทุนได้อย่างโปร่งใส

สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต.) เล็งเห็นถึงความจำเป็นในการยกระดับการสื่อสารข้อมูลของ บจ. โดยคำนึงถึงความโปร่งใสและเท่าเทียมในการเข้าถึงข้อมูลของผู้ลงทุนและผู้มีส่วนได้ส่วนเสียทุกกลุ่มเป็นสำคัญ จึงได้จัดทำแนวปฏิบัติที่ดีสำหรับการจัดประชุมเพื่อนำเสนอข้อมูลธุรกิจและผลการดำเนินงาน (Earnings Call) [กดอ่านที่นี่] ซึ่งให้เริ่มใช้แล้วตั้งแต่ปิดงบฯปลายปี 2568 เป็นต้นไป เพื่อให้ บจ.ใช้เป็นกรอบอ้างอิงในการสื่อสารข้อมูลอย่างเหมาะสม รอบด้าน และช่วยลดความเหลื่อมล้ำด้านการรับรู้ข้อมูลในตลาดทุน

ก่อนอื่นต้องบอกว่า แนวปฏิบัตินี้มิได้มีเจตนาในการเพิ่มภาระให้แก่ บจ. หากแต่หัวใจสำคัญอยู่ที่การจัดลำดับเวลาการเปิดเผยข้อมูลให้เหมาะสม เพื่อความโปร่งใสและเท่าเทียม โดยเฉพาะในช่วงเวลาที่ข้อมูลผลการดำเนินงาน ซึ่งถือเป็นข้อมูลภายในที่อาจมีผลต่อราคาหลักทรัพย์ ยังไม่ถูกเปิดเผยต่อสาธารณะ โดยแนวปฏิบัติของ ก.ล.ต.ได้ให้ข้อแนะนำเกี่ยวกับช่วงเวลาที่ บจ.พึงงดเว้นการให้ข้อมูลแก่บุคคลเฉพาะกลุ่ม ตั้งแต่ช่วงวันปิดงบการเงินจนถึงวันประกาศงบการเงินของ บจ. เพื่อลดความเสี่ยงที่อาจจะมีการเปิดเผยข้อมูลภายในซึ่งก่อให้เกิดความได้เปรียบเสียเปรียบในการซื้อขายหลักทรัพย์

และที่สำคัญ Earnings Call ควรจัดเป็นกิจกรรมการให้ข้อมูลลำดับแรก (First Priority) หลังการเผยแพร่งบการเงินผ่านตลาดหลักทรัพย์ฯ ก่อนจัดประชุมกลุ่มย่อยกับนักวิเคราะห์หรือนักลงทุนเฉพาะกลุ่ม โดยเปิดโอกาสให้ผู้ลงทุนและผู้มีส่วนได้ส่วนเสียทุกกลุ่มสามารถเข้ารับฟัง Earnings Call ได้ในช่วงเวลาเดียวกัน ผ่านช่องทางเดียวกัน และบนข้อมูลชุดเดียวกัน ซึ่งเป็นกลไกสำคัญในการยกระดับความเท่าเทียมในการเข้าถึงข้อมูล หาก บจ.ต้องการจัดประชุมกลุ่มย่อยกับนักวิเคราะห์หรือนักลงทุนเฉพาะกลุ่มเป็นการเพิ่มเติม ก็ยังคงสามารถทำได้ แต่ขอให้ดำเนินการภายหลังการประชุม Earnings Call โดยต้องระมัดระวังไม่ให้สาระสำคัญของข้อมูลเกินกว่าขอบเขตที่ได้เปิดเผยต่อสาธารณะไปแล้ว เพื่อรักษามาตรฐานความเท่าเทียมในการรับรู้ข้อมูลค่ะ

ในด้านรูปแบบและกระบวนการจัด Earnings Call บจ.สามารถพิจารณาจัดได้ทั้งในรูปแบบการถ่ายทอดสดผ่านช่องทางออนไลน์ (Online Only) หรือในรูปแบบผสม (Hybrid) โดยเลือกใช้ช่องทาง Opportunity Day ของตลาดหลักทรัพย์ฯ หรือช่องทางออนไลน์อื่น ๆ ที่ผู้ลงทุนเข้าถึงได้โดยสะดวกก็ได้ ซึ่ง บจ.ควรแจ้งกำหนดการล่วงหน้าไม่น้อยกว่า 7 วัน เพื่อให้ผู้ลงทุนและผู้มีส่วนได้ส่วนเสียสามารถเตรียมตัวและจัดสรรเวลาในการเข้าร่วมรับฟังข้อมูลได้อย่างเหมาะสมค่ะ

ภายหลังจบ Earnings Call บจ.ควรมีการจัดเก็บและเผยแพร่คลิปบันทึกการประชุม เอกสารประกอบการนำเสนอ รวมถึงบทถอดความการประชุม (Earnings Transcript) เพื่อให้ผู้ที่พลาดการเข้าร่วมรับฟังแบบสด สามารถรับฟังและศึกษาข้อมูลย้อนหลังได้อย่างทั่วถึง

การเปิดพื้นที่ให้ผู้มีส่วนได้ส่วนเสียทุกกลุ่ม ไม่ว่าจะเป็นผู้ลงทุนรายย่อย ผู้ลงทุนสถาบัน หรือนักวิเคราะห์ ได้รับฟังการชี้แจงข้อมูลธุรกิจและผลการดำเนินงานจากผู้บริหารโดยตรงพร้อมกันผ่าน Earnings Call จะช่วยยกระดับการสื่อสารข้อมูลของ บจ.ให้เป็นไปอย่างโปร่งใสและเท่าเทียม สอดคล้องกับหลักการกำกับดูแลกิจการที่ดี ขณะเดียวกันจะเป็นโอกาสของผู้ลงทุนรายย่อยในการ “ต่อจิ๊กซอว์” ของข้อมูลต่าง ๆ ให้สมบูรณ์ขึ้น โดยเฉพาะประเด็นที่อาจไม่ปรากฏอยู่ในงบการเงิน ซึ่งจะช่วยสร้างความเชื่อมั่นและส่งผลดีต่อตลาดทุนไทยในภาพรวมค่ะ

นอกจากแนวปฏิบัตินี้แล้ว ก.ล.ต.ยังขอให้ บจ.ศึกษาและปฏิบัติตามแนวปฏิบัติที่เกี่ยวข้องของสำนักงาน ก.ล.ต. ในเรื่องการเปิดเผยและรักษาข้อมูลที่มีผลกระทบต่อราคาหลักทรัพย์ควบคู่กันด้วย

แนวปฏิบัติ Earnings Call จึงไม่ใช่เพียงคู่มือสำหรับ บจ.เท่านั้น แต่เป็นอีกหนึ่งกลไกสำคัญของการกำกับดูแลตลาดทุน ที่สะท้อนการยกระดับคุณภาพการสื่อสารข้อมูล ลดความเหลื่อมล้ำในการรับรู้ข้อมูล และเสริมสร้างความเชื่อมั่นของผู้ลงทุนทุกกลุ่ม ซึ่งเป็นรากฐานสำคัญของตลาดทุนไทยที่โปร่งใส เป็นธรรม และยั่งยืนในระยะยาวค่ะ