ดันเศรษฐกิจไทย ต้องช่วยกันทุกฝ่าย
คอลัมน์ : สามัญสำนึก
ผู้เขียน : สันติ จิรพรพนิต
ย่างเข้าสู่กลางไตรมาส 3 แล้ว ภาพรวมเศรษฐกิจไทยถือว่าพอรับได้ประมาณหนึ่ง ตัวเลข GDP (ผลิตภัณฑ์มวลรวมภายในประเทศ) ครึ่งปีแรกขยายตัว 2.4% โดยประเมินว่าทั้งปีทำได้ 2.0%
การเติบโตส่วนใหญ่มาจากการขยายลงทุนของภาคเอกชน
การลงทุนภาคเอกชนในไตรมาสที่ 2 ขยายตัว 13.4% ได้รับแรงหนุนจากการลงทุนในเครื่องจักร และอุปกรณ์ รวมถึงเม็ดเงินลงทุนโดยตรงจากต่างประเทศ (FDI) โดยเฉพาะในอุตสาหกรรมดิจิทัล และอิเล็กทรอนิกส์
ขณะที่หนี้สินภาคครัวเรือนไตรมาสแรกอยู่ที่ 85.9% ต่อ GDP หรือราว ๆ 16.41 ล้านล้านบาท ต่ำสุดในรอบ 6 ปี
แต่…การลดลงของหนี้ครัวเรือนแม้เป็นตัวเลขที่ออกมาดูดี ทว่าเมื่อเจาะลึกไส้ในยังน่ากังวล เพราะหนี้ที่ลดลงส่วนหนึ่งมาจาก Nominal GDP หรือผลิตภัณฑ์มวลรวมภายในประเทศที่เป็นตัวเงิน ซึ่งเพิ่มขึ้น รวมถึงภาวะการเงินที่ตึงตัว
การกู้เงินในระบบทำได้ยากขึ้นเนื่องจากธนาคารและสถาบันการเงินคุมเข้มการปล่อยสินเชื่อ ทำให้คนไทยจำนวนมากต้องหันไปกู้นอกระบบ หรือสินเชื่อทางเลือก เช่น โรงรับจำนำ เป็นต้น
เสียงสะท้อนอีกส่วนไม่พ้นค้าปลีก ที่ถือว่าใกล้ชิดกับการบริโภคของประชาชนมากที่สุดกลุ่มหนึ่ง
นายณัฐ วงศ์พานิช ประธานสมาคมผู้ค้าปลีกไทย มองเศรษฐกิจครึ่งปีหลังมีสัญญาณปรับตัวดีขึ้น แต่เป็นการฟื้นตัวแบบ K-shaped
เป็นการเติบโตที่แยกกันอย่างชัดเจน ระหว่าง ขาบน กลุ่มธุรกิจและอุตสาหกรรมที่ได้รับแรงส่งจากการส่งออก เศรษฐกิจดิจิทัล อิเล็กทรอนิกส์ ดาต้าเซ็นเตอร์
ส่วน ขาล่าง ที่ยังยิ้มไม่ออกคือกลุ่ม SMEs และธุรกิจรายย่อย ฟื้นตัวได้ช้า สาเหตุมาจากการจับจ่ายที่ลดลง ต้นทุนสูง หนี้เสีย และการแข่งขันจากสินค้านำเข้าราคาถูก
นี่คือจุดที่น่าห่วง เพราะ SMEs มีกว่า 3.3 ล้านราย จ้างงานกว่า 13.6 ล้านคน หรือราว 70% ของการจ้างงานภาคเอกชน
ผลสำรวจดัชนีความเชื่อมั่นผู้ค้าปลีก (Retail Sentiment Index : RSI) เดือนกรกฎาคม โดยสมาคมผู้ค้าปลีกไทย ร่วมกับธนาคารแห่งประเทศไทย ระบุว่าดัชนีความเชื่อมั่น เดือนสิงหาคม-ตุลาคม ปรับลดลงเล็กน้อย แต่ยังคงอยู่เหนือระดับกลางที่ 50 จุด
ผู้ประกอบการยังมีความหวังต่อการฟื้นตัวของการใช้จ่ายในช่วงเทศกาลปลายปี รวมถึงความคาดหวังต่อการต่อยอดมาตรการไทยช่วยไทยพลัส
ที่สำคัญคือมาตรการกระตุ้นการท่องเที่ยวภายในประเทศ ที่กำลังจะคลอดออกมา
สมาคมผู้ค้าปลีกไทยเสนอยุทธศาสตร์ ACT
A – Advancing Inclusive & Fair Growth ดึง SMEs เกษตรกร และแบรนด์ไทยเข้าสู่ช่องทางจำหน่ายที่กว้างขึ้น
C – Capability Building for Future-Ready Retail เน้นเสริมศักยภาพผู้ประกอบการผ่านข้อมูล องค์ความรู้ การลดขั้นตอนราชการที่เป็นอุปสรรค
T – Together for Sustainable Growth ให้ความสำคัญกับความร่วมมือระหว่างภาครัฐ เอกชน และประชาสังคม เพื่อผลักดันนโยบายที่มาจากข้อมูลจริงของสมาชิกในอุตสาหกรรม
เอกชนยังตั้งคำถามสำคัญคือความเร็วในการนำไปปฏิบัติ ข้อเสนอเรื่องภาษีนำเข้า เขตปลอดภาษี หรือมาตรการนอมินี ล้วนเป็นเรื่องที่ต้องผ่านกลไกราชการและการเมืองซึ่งใช้เวลานาน
เอาจริง ๆ ปัญหาเรื่องติดขัดขั้นตอนราชการ ต้องหยอดน้ำมันในบางหน่วย หรือการใช้ดุลยพินิจของเจ้าหน้าที่ เป็นปัญหาโลกแตกมานานสำหรับเอกชน
แม้รัฐบาลชุดปัจจุบันมีท่าทีที่ดี และรับฟังข้อเสนออยู่บ้าง แต่หากเร่งสปีดขั้นตอนต่าง ๆ หรือเพิ่มมาตรการสนับสนุนมากขึ้นอีก ในช่วงสภาวะเช่นนี้
เอกชนพร้อมเป็นหัวหอกช่วยดันเศรษฐกิจในประเทศอยู่แล้ว