เกษตรฯ วาง 2 แพ็กเกจช่วยชาวนา 4.69 ล้านครัวเรือน เตรียมเสนอ นบข.เคาะ

คณะอนุกรรมการนโยบายและบริหารข้าวแห่งชาติด้านการผลิต เห็นชอบในหลักการ 2 แนวทางช่วยเกษตรกรผู้ปลูกข้าวนาปี ปี 2569/70 ทั้งการสนับสนุนค่าบริหารจัดการและพัฒนาคุณภาพผลผลิตไร่ละ 1,000 บาท ไม่เกิน 10 ไร่ต่อครัวเรือน และการชดเชยร้อยละ 50 ของส่วนต่างราคากรณีราคาตลาดต่ำกว่าเกณฑ์ประกัน ครอบคลุมข้าว 5 กลุ่ม พร้อมตั้ง 2 คณะทำงานขับเคลื่อนปรับโครงสร้างการผลิตและตลาด ก่อนเสนอ นบข.พิจารณาต่อไป

นายสรวุฒิ เนื่องจำนงค์ เลขานุการรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เปิดเผยว่า การประชุมคณะอนุกรรมการนโยบายและบริหารข้าวแห่งชาติด้านการผลิต ครั้งที่ 1/2569 มีมติเห็นชอบในหลักการแนวทางช่วยเหลือเกษตรกรผู้ปลูกข้าวนาปี ปีการผลิต 2569/70 จำนวน 2 แนวทาง เพื่อบรรเทาความเดือดร้อนและวางทิศทางบริหารจัดการข้าวให้มีประสิทธิภาพ

แนวทางแรก คือ โครงการสนับสนุนและเสริมศักยภาพเกษตรกรผู้ปลูกข้าว ปีการผลิต 2569/70 ช่วยเหลือค่าบริหารจัดการและพัฒนาคุณภาพผลผลิตในอัตราไร่ละ 1,000 บาท ครัวเรือนละไม่เกิน 10 ไร่ หรือสูงสุดไม่เกิน 10,000 บาทต่อครัวเรือน

กลุ่มเป้าหมายเป็นเกษตรกรขึ้นทะเบียนประมาณ 4.69 ล้านครัวเรือน ครอบคลุมพื้นที่ประมาณ 39 ล้านไร่

แนวทางที่ 2 คือ โครงการส่งเสริมเสถียรภาพด้านราคาข้าว ปีการผลิต 2569/70 โดยชดเชยราคาร้อยละ 50 ของส่วนต่างราคา กรณีราคาจำหน่ายในตลาดต่ำกว่าเกณฑ์ราคาประกัน ครัวเรือนละไม่เกิน 10 ไร่
การชดเชยจะอ้างอิงราคาสินค้าข้าว 5 กลุ่ม ได้แก่ ข้าวหอมมะลิ ข้าวหอมมะลินอกพื้นที่ ข้าวเจ้า ข้าวปทุมธานี และข้าวเหนียว โดยใช้ราคาเกณฑ์กลางเฉลี่ยย้อนหลัง 7 วัน จากข้อมูลของกรมการค้าภายในและสมาคมโรงสี

ที่ประชุมมอบหมายให้กรมการข้าว กรมส่งเสริมการเกษตร ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร หรือ ธ.ก.ส. และกรมการค้าภายใน ร่วมกันยกร่างรายละเอียดของทั้ง 2 แนวทาง เพื่อเสนอต่อที่ประชุมคณะกรรมการนโยบายและบริหารข้าวแห่งชาติ หรือ นบข. พิจารณาต่อไป

นายสรวุฒิกล่าวว่า สำหรับความคืบหน้ามาตรการรักษาเสถียรภาพราคาข้าวเปลือก ปีการผลิต 2569/70 และมาตรการระยะยาวเพื่อปรับปรุงโครงสร้างการผลิต ตามมติที่ประชุม นบข. เมื่อวันที่ 11 มิถุนายน 2569 หน่วยงานที่เกี่ยวข้องอยู่ระหว่างดำเนินการโครงการสินเชื่อชะลอการขยายข้าวเปลือกนาปี ปีการผลิต 2569/70 และโครงการสินเชื่อเพื่อรวบรวมข้าวและสร้างมูลค่าเพิ่มโดยสถาบันเกษตรกร ปีการผลิต 2569/70 เพื่อเสนอคณะรัฐมนตรีอนุมัติโครงการและงบประมาณต่อไป

ขณะเดียวกัน ที่ประชุมมีมติเห็นชอบแต่งตั้งคณะทำงานภายใต้คณะอนุกรรมการฯ จำนวน 2 คณะ เพื่อขับเคลื่อนการบริหารจัดการด้านการผลิตและตลาดข้าว

คณะแรก คือ คณะทำงานปรับเปลี่ยนพื้นที่ปลูกข้าวไม่เหมาะสมเป็นสินค้าเกษตรเศรษฐกิจอื่น ๆ และขับเคลื่อนแผนงาน โครงการ และมาตรการด้านการผลิตข้าว

คณะที่ 2 คือ คณะทำงานโครงการส่งเสริมและพัฒนาระบบตลาดภายในสำหรับสินค้าเกษตร หรือโครงการเชื่อมโยงตลาดข้าวอินทรีย์และข้าว GAP ครบวงจร เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการเชิงนโยบายและผลักดันให้เกิดผลในทางปฏิบัติ

สำหรับสถานการณ์การผลิตข้าวนาปี ปีการผลิต 2569/70 คาดว่ามีพื้นที่เพาะปลูกรวม 60.835 ล้านไร่ และผลผลิต 25.831 ล้านตันข้าวเปลือก

ด้านกรมชลประทานรายงานสถานการณ์น้ำ ณ วันที่ 8 ตุลาคม 2569 ว่าปริมาณน้ำกักเก็บในอ่างเก็บน้ำขนาดใหญ่ทั่วประเทศอยู่ที่ 58,744 ล้านลูกบาศก์เมตร หรือคิดเป็นร้อยละ 83 โดยยืนยันว่ามีน้ำเพียงพอสำหรับการเพาะปลูกในเขตชลประทาน พร้อมเฝ้าระวังพื้นที่เสี่ยงภัยแล้งนอกเขตชลประทานอย่างต่อเนื่อง

“กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ให้ความสำคัญอย่างยิ่งกับการบริหารจัดการข้าวทั้งระบบอย่างรอบด้าน ทั้งการเตรียมมาตรการช่วยเหลือชาวนาเฉพาะหน้าเพื่อบรรเทาความเดือดร้อน และการวางรากฐานการผลิตข้าวคุณภาพสู่เศรษฐกิจอนาคต (New Rice Economy) โดยมติการประชุมในครั้งนี้จะเร่งประมวลเพื่อนำกราบเรียนรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ และเสนอต่อที่ประชุม นบข. เพื่อพิจารณาให้ความเห็นชอบต่อไป” นายสรวุฒิกล่าว