สั่งจับตาดู เมียนมา กระทบส่งออกไทย ด่านชายแดนยังปกติ

จุรินทร์ สั่งหน่วยงานพาณิชย์ติดตามสถานการณ์เมียนมาอย่างใกล้ชิด ด้านการค้าชายแดน ส่งออก หากกระทบเร่งประสานแก้ไข ด้านกรมการค้าต่างประเทศ รับรายงานการค้ายังปกติ ส่งออก-นำเข้าได้ แต่ต้องติดตามสถานการณ์รายวัน

นายจุรินทร์ ลักษณวิศิษฏ์ รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ เปิดเผยว่า สำหรับสถานการณ์ในเมียนมา ตนได้ติดตามอย่างใกล้ชิดรวมไปถึงได้กำชับให้ สำนักงานส่งเสริมการค้าในต่างประเทศ ประจำเมียนมา (ทูตพาณิชย์) ติดตามอย่างใกล้ชิด โดยเฉพาะการค้า การส่งออก รวมไปถึงการค้าชายแดน ซึ่งได้มอบหมายให้กรมการค้าต่างประเทศซึ่งดูภาพรวมการค้าชายแดน ติดตามสถานการณ์พร้อมรายงานอย่างต่อเนื่อง รวมไปถึงให้กรมส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศ ติดตามเรื่องนี้ด้วย เบื้องต้น ได้ให้ทางสำนักงานนโยบายและยุทธศาสตร์การค้า ประสานกับภาคเอกชนตามชายแดน ผู้ส่งออก หากมีประเด็นข้อติดขัดด้านการค้า การส่งออกที่ต้องเร่งแก้ไข ให้เร่งประสานเพื่อหาทางออกร่วมกัน

นายกีรติ รัชโน อธิบดีกรมการค้าต่างประเทศ เปิดเผยว่า กรมฯได้ติดตามสถานการณ์ที่เกิดขึ้นในเมียนมาอย่างใกล้ชิด พร้อมทั้งประสานไปยังหน่วยงานที่เกี่ยวข้องรวมไปถึงทูตพาณิชย์ และจากการได้รับรายงานเบื้องต้น ด่านการค้าชายแดนไทย-เมียนมา ยังเปิดให้บริการส่งออก-นำเข้าเป็นปกติ แม้ในช่วงเช้าจะมีปัญหาบ้าง โดยทางกรมศุลกากร รายงานว่าการส่งออก นำเข้า การขนส่ง ยังปกติแต่อย่างไรก็ดี ยังต้องติดตามอย่างใกล้ชิดวันต่อวัน ซึ่งยังประมาณไม่ได้โดยปัจจุบันสัดส่วนการค้าชายแดนกับประเทศเพื่อนบ้าน เมียนมา ถือว่ามีสัดส่วนการค้าชายแดนกันไทยอันดับที่ 3 ประมาณ 21% รองจาก สปป.ลาว และมาเลเซีย

ปัจจุบัน ด่านการค้าชายแดนไทย-เมียนมา มีด่านชายแดนรวมทั้งสิ้น 21 จุด แต่จากปัญหาโควิด-19 เปิดเพียง 3 จุดเท่านั้นเนื่องจากต้องตรวจเข้มด้านเข้า-ออก จากปัญหาการแพร่ระบาดของโควิด-19 ส่วนจากปัญหาการเมืองของเมียนมาไม่ได้ส่งผลให้มีการปิดด่าน แต่ทุกหน่วยงานก็จะติดตามอย่างใกล้ชิด สำหรับด่านที่เปิด ได้แก่ ด่านแม่สาย มีมูลค่าการค้ารวมในปี 2563 ทั้งสิ้น 12,000 ล้านบาท มูลค่าการค้าต่อวันอยู่ที่ 35 ล้านบาท ด่านแม่สอด มีมูลค่าการค้ารวม 63,000 ล้านบาท มูลค่าการค้าต่อวันอยู่ที่ 174 ล้านบาท และด่านระนอง มีมูลค่าการค้ารวม 17,000 ล้านบาท มูลค่าการค้าต่อวันอยู่ที่ 47 ล้านบาท

อย่างไรก็ดี จากการรายงานจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง พบว่า ประชาชนในเมียนมายังไม่มีการรวมตัวเพื่อคลื่อนไหวใดๆ อีกทั้งภาพรวมการค้า เศรษฐกิจยังปกติ ห้างสรรพสินค้า ซุปเปอร์มาเก็ต ยังเปิดให้บริการแต่จะปิดเร็วขึ้นที่ 18.00 น. ส่งผลให้ประชาชนออกมาซื้อของเป็นจำนวนมาก ส่วนสถาบันการเงินปิดให้บริการ แต่ใช้ตู่ ATM ได้ปกติ ส่วนด้านการสื่อสารผ่านมือถือ อินเตอร์เน็ตอาจจะมีการตัดสัญญาณบ้างในบางพื้นที่ แต่อย่างไรก็ดี การค้าชายแดนยังปกติแต่ก็จะติดตามอย่างใกล้ชิด

สำหรับสถิติการค้าชายแดนและผ่านแดนของไทย ปี 2563 มีมูลค่ารวมทั้งสิ้น 1,319,325 ล้านบาท ลดลง 1.70% เทียบกับปี 2562 โดยแบ่งเป็นการส่งออก 766,314 ล้านบาท ลดลง 2.16% และการนำเข้า 553,011 ล้านบาท ลดลง 1.05% ทั้งนี้ ไทยยังคงฝ่ายได้ดุล การค้ากับประเทศเพื่อนบ้านต่อเนื่อง 213,303 ล้านบาท

ในปี 2563 สถิติการค้าชายแดนของไทยกับเพื่อนบ้าน (มาเลเซีย เมียนมา สปป.ลาว และกัมพูชา) มีมูลค่า 760,241 ล้านบาท ลดลง 8.01% โดยมาเลเซียยังคงเป็นคู่ค้าอันดับหนึ่ง มีมูลค่าการค้ารวม 249,499 ล้านบาท ลดลงจากปีก่อนหน้า 9.10% รองลงมา สปป.ลาว มีมูลค่าการค้ารวม 189,836 ล้านบาท ลดลง 3.85% เมียนมา มีมูลค่าการค้ารวม 164,779 ล้านบาท ลดลง 14.74% และกัมพูชา มีมูลค่าการค้ารวม 156,127 ล้านบาท ลดลง 3.15%

สำหรับ สินค้าส่งออกสำคัญของไทยไปมาเลเซีย ได้แก่ ยางพารา เครื่องคอมพิวเตอร์ อุปกรณ์และส่วนประกอบ และรถยนต์ อุปกรณ์และส่วนประกอบ สปป.ลาว ได้แก่ น้ำมันดีเซล สินค้าปศุสัตว์อื่นๆ และน้ำมันสำเร็จรูปอื่นๆ เมียนมา ได้แก่ เครื่องดื่มที่ไม่มีแอลกอฮอล์ น้ำมันดีเซล และผ้าผืนและด้าย และกัมพูชา ได้แก่ เครื่องดื่มที่ไม่มีแอลกอฮอล์ สินค้าปศุสัตว์อื่นๆ และรถยนต์นั่ง ปัจจัยที่ทำให้มูลค่าการค้าชายแดนของไทยลดลงอย่างมีนัยสำคัญ มาจากสถานการณ์เศรษฐกิจโลกที่ชะลอตัว สงครามการค้าที่ยืดเยื้อ ค่าเงินบาทแข็งค่า และการระบาดของโรคโควิด-19 ที่ทำให้ทั้งไทยและประเทศเพื่อนบ้านต่างๆ ปิดจุดผ่านแดนเพื่อขนส่งสินค้าหลายแห่งโดยปัจจุบัน เหลือจุดผ่านแดนที่ยังคงเปิดทำการ เพียง 35 แห่ง จากทั้งหมด 97 แห่งทั่วประเทศ และในทุกๆ แห่งก็เพิ่มความเข้มงวดในการตรวจปล่อย/การขนส่งสินค้าข้ามแดนและผ่านแดนระหว่างกัน

ในขณะที่ การค้าผ่านแดนประเทศเพื่อนบ้านไปตลาดจีน สิงคโปร์ เวียดนาม และประเทศอื่นๆ มีมูลค่ารวม 559,083 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 8.41% โดยจีนยังคงเป็นคู่ค้าสำคัญอันดับหนึ่ง มีมูลค่าการค้ารวม 238,790 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 20.01% รองลงมา สิงคโปร์ มีมูลค่าการค้ารวม 88,729 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 17.16% ในขณะที่ เวียดนาม มีมูลค่าการค้ารวม 59,300 ล้านบาท ลดลง 10.79% และประเทศอื่นๆ มีมูลค่าการค้ารวม 172,265 ล้านบาท ลดลง 1.30%

สินค้าส่งออกสำคัญของไทยไปจีน ได้แก่ ผลไม้สด แช่เย็น แช่แข็งและแห้ง เครื่องคอมพิวเตอร์ อุปกรณ์ และส่วนประกอบ และยางพารา สิงคโปร์ ได้แก่ เครื่องคอมพิวเตอร์ อุปกรณ์ และส่วนประกอบเครื่องยนต์สันดาปภายในแบบลูกสูบและส่วนประกอบ และแผงวงจรไฟฟ้า และเวียดนาม ได้แก่ ผลไม้สด แช่เย็น แช่แข็ง และแห้ง เครื่องดื่มที่ไม่มีแอลกอฮอล์ อุปกรณ์กึ่งตัวนำ ทรานซิสเตอร์ และไดโอด

นายกีรติ กล่าวอีกว่า แม้ที่ผ่านมาการค้าชายและผ่านแดนของไทยจะได้รับผลกระทบจากปัจจัยลบต่างๆ ทั้งสถานการณ์เศรษฐกิจโลกที่ชะลอตัว สงครามการค้าที่ยืดเยื้อ ค่าเงินบาทแข็งค่า และการระบาดของโรคโควิด-19 ซึ่งทำให้มีการปิดจุดผ่านแดนตามด่านต่าง ๆ ทำให้สินค้าไทยไม่สามารถส่งไปยังประเทศปลายทางได้อย่างปกติ นายจุรินทร์ ลักษณวิศิษฏ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ได้มีการสั่งการให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องในกระทรวงพาณิชย์ ดำเนินการประสานงานกับหน่วยงานในต่างประเทศแก้ไขปัญหาให้ลุล่วงไปได้

เช่น กรณีส่งออกผลไม้ไทยไปจีน และการเปิดด่านเพิ่มเติม (ทางใต้) ซึ่งกรมการค้าต่างประเทศ คาดว่า ปัจจัยดังกล่าวจะส่งผลกระทบต่อเนื่องอีกไม่นาน ซึ่งภายหลังจากที่ไทยและประเทศเพื่อนบ้านต่างๆ ใช้วัคซีนป้องกันโรคโควิด-19 มากขึ้น ปัญหาการปิดจุดผ่านแดนและมาตรการที่เข้มงวดต่างๆ ในการตรวจปล่อยสินค้าจะเริ่มผ่อนคลาย ซึ่งกรมฯ ได้ติดตามเรื่องนี้อย่างใกล้ชิด และเตรียมความพร้อม โดยวางแผนเชิงรุกจัดกิจกรรมส่งเสริมการค้าชายแดนในรูปแบบ New Normal เพื่อให้สอดคล้องกับสถานการณ์การค้าที่เป็นอยู่ในปัจจุบัน