ธ.ซีไอเอ็มบี ไทย ย้ำ ความยั่งยืนเป็นกลยุทธ์ ไม่ใช่แค่คำศัพท์ พร้อมเดินหน้า Transiton Finance สู่เศรษฐกิจคาร์บอนต่ำ โฟกัสกลุ่มพลังงานและเชื้อเพลิงฟอสซิล ดีมานด์ 2 หมื่นล้าน ภายในตุลา 69
วันที่ 17 ตุลาคม 2567 เจสัน ลี ผู้บริหารฝ่ายความยั่งยืน ธนาคารซีไอเอ็มบี ไทย จำกัด (มหาชน) บอกเล่าว่า จากจุดเริ่มของข้อตกลงปารีส ที่ได้วางข้อกำหนดไม่ให้โลกร้อนไปกว่านี้ โดยมีกิจกรรมและการดำเนินการอื่น ๆ เพื่อให้สามารถไปถึงเป้าหมาย ซึ่งจะมีขั้นตอนการดำเนินงานที่ส่งผลกระทบต่อการเปลี่ยนแปลงทางสภาพภูมิอากาศ
ยกตัวอย่างประเทศมาเลเซียที่มีโรดแมปให้ 50% ของเงินกู้ตั้งเป็นเงินกู้เพื่อความยั่งยืน สำหรับประเทศไทย ธนาคารที่ให้สินเชื่อเงินกู้มากที่สุด ให้จำนวน 20% เนื่องจากรัฐบาลเข้ามาผลักดัน
ในส่วนของ CIMB ไทยที่อยู่อันดับ 2 ที่มีการเงินเพื่อความยั่งยืน (Green, Social, Sustainable Impact Products and Services : GSSIPS) 5% ด้วยจำนวนเงิน 30,000 ล้านบาท ในช่วง 2 ปีที่ผ่านมา พร้อมตอบสนองดีมานด์ทางการเงินแก่กลุ่มพลังงาน-น้ำมันเชื้อเพลิง วงเงินรวมกัน 20,000 ลบ. ภายในเดือนตุลาคม 2569
ต้องดูในมุมของกิจการของธุรกิจนั้น ๆ ไม่ใช่ดูที่กิจกรรม
เจสันบอกเล่าต่อว่า ในทางการเงินก็มีเกณฑ์ที่วัดไม่ให้เกิดการฟอกเขียว เช่น เมื่อมีการตรวจสอบกองทุนก็อาจมีการซื้อหุ้นจากฟอสซิลที่มีการตั้งโซลาร์เล็กน้อย นี่ถือว่าเป็นการฟอกเขียวแล้ว ทำให้ EU มีความกังวลว่า ESG อาจเป็นแค่ CSR
สำหรับการอ้างอิงถึงสีเขียว ต้องอาศัย Taxonomy หรือการแยกกลุ่มกิจกรรมที่คำนึงถึงสิ่งแวดล้อม ซึ่งมีหลักข้อบังคับที่ชัดเจน ในส่วนขององค์ประกอบทางการเงินสีเขียว ประกอบไปด้วย การลดปัญหาการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ (Climate Mitigation) ลดปัญหาภาวะโลกร้อน การปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ (Climate Adaptation) และเศรษฐกิจหมุนเวียน (Circular Economy) ซึ่งเป็นปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับภาวะโลกร้อน แต่ไม่ส่งผลถึงการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก
การลดปัญหาการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ (Climate Mitigation) จุดประสงค์หลักคือการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจากแหล่งต่าง ๆ เช่น โรงไฟฟ้า โรงงาน การขนส่ง และการเกษตรขอบเขตระดับโลก ต้องอาศัยความร่วมมือระหว่างประเทศและการดำเนินการในทุกระดับ ตั้งแต่การเปลี่ยนเปลงพฤติกรรมของบุคคลไปจนถึงนโยบายระดับชาติ
“มีหลายอย่างที่ภาคการเงินต้องพิจารณา เพื่อไม่ให้เข้าเกณฑ์ฟอกเขียว Climate Mitigation ไม่ใช่ทั้งหมดของคำว่ากรีน ถ้าเราทำการสนับสนุนเชื้อเพลิงฟอสซิลก็ถือว่าไม่เขาเกณฑ์ Taxonomy” เจสันย้ำ
ในกลุ่มของการเปลี่ยนผ่านด้านสภาพภูมิอากาศ (Climate Transition) คือการเปลี่ยนผ่านของธุรกิจ มีวัตถุประสงค์ที่แยกออกมา โดยจะมุ่งเน้นองค์กร มีแผนการเปลี่ยนผ่านด้านสภาพภูมิอากาศ
ซึ่งมักถูกพัฒนาโดยบริษัทเพื่อกำหนดวิธีการปรับเปลี่ยนโมเดลธุรกิจ และการดำเนินงานแผนปฏิบัติการที่มีกำหนดเวลาเพื่อบรรลุเป้าหมายด้านสภาพภูมิอากาศในระยะยาว เป็นการเปลี่ยนผ่านเกี่ยวข้องกับการเปลี่ยนแปลงสินทรัพย์ การดำเนินงานและโมเดลธุรกิจที่มีอยู่เพื่อบรรลุการปล่อยมลพิษสุทธิเป็นศูนย์
“Taxonomy มีเกณฑ์การตรวจสอบกิจกรรม ซึ่งบางครั้งอาจเข้าเกณฑ์ และอาจไม่เข้าเกณฑ์ จึงถือเป็นธุรกิจกลุ่ม Brown ยกตัวอย่างง่าย ๆ คือ กลุ่มธุรกิจการบินที่ยังไม่มีเทคโนโลยีหรือเชื้อเพลิงทางเลือกที่จะนำมาสอดรับ มีความจำเป็นต้องใช้เชื้อเพลิงฟอสซิลต่อไป” เจสันอธิบายเพิ่มเติม
อิงตามเกณฑ์ของ Taxonomy กลุ่มเชื้อเพลิงฟอสซิลไม่สามารถกรีนได้ แต่สามารถเปลี่ยนแนวทางเป็นชีวภาพ ชีวมวลได้ แม้ว่ากลุ่มนี้จะเป็นบราว แต่ก็สามารถมีกิจกรรมที่กรีนได้
จากการสำรวจ พบว่า ซีไอเอ็มบี ไทย มีการดำเนินการชัดเจนที่สุด ซึ่งจะโฟกัสใน 9 กลุ่มที่ปล่อยคาร์บอนสูงที่สุดในโลก ได้แก่ ภาคการเกษตร ภาคถ่านหิน ภาคอะลูมิเนียม ภาคซีเมนต์ ภาคอสังหาริมทรัพย์ ภาคเหล็ก-เหล็กดัด ภาคน้ำมัน-ก๊าซ ภาคการผลิตพลังงาน และภาคคมนาคม
โดยธนาคารเน้นโฟกัสที่กลุ่มพลังงาน (Power Sector) และเชื้อเพลิงฟอสซิล (Oil & Gas) ที่มีอัตราปล่อยคาร์บอนมากที่สุดในประเทศไทย และมีความต้องการเงินทุนเพื่อลงทุนในทรัพยากรที่จะช่วยให้สามารถลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกได้ตั้งแต่ต้นน้ำตลอดจนปลายน้ำอย่างเป็นรูปธรรม
CIMB Thai ขยายขอบเขตการเงินเพื่อการเปลี่ยนผ่าน
เจสันบอกเล่าต่อว่า ธนาคารเริ่มต้นการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกในปัจจุบันผ่านการ Decarbonization 2 หมื่นล้าน (Committed Demand) ในอีกทางหนึ่ง ธนาคารต้องมี Scaleability สามารถขยายผลได้ โดยมุ่งขยาย Transition Finance ให้กับอีกกว่า 300 บริษัทขนาดใหญ่ในประเทศไทย ผ่านการเงินเพื่อการเปลี่ยนผ่านสู่ Real-Economy Decarbonizatoin (Net-Zero) และลด Financed Emission
โดยอิงที่เป้าหมายตามหลักวิทยาศาสตร์ ได้แก่ เป้าหมายการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกที่บริษัทต่าง ๆ กำหนดขึ้นเพื่อจำกัดการเพิ่มขึ้นของอุณหภูมิโลกให้ไม่เกิน 1.5 องศาเซลเซียส อ้างอิงจากข้อมูลทางวิทยาศาสตร์ด้านสภาพภูมิอากาศล่าสุดจาก IPCC และสอดคล้องกับเป้าหมายที่ท้าทายที่สุดของข้อตกลงปารีส ควรครอบคลุมอย่างน้อย 95% ของคาร์บอนในขอบเขต 1, 2 และ 90% ของขอบเขต 3
4 กลยุทธ์หลัก Transition Finance
- Climate Solutions
- Aligned
- Aligning
- Managed Phaseout
“แบงก์ชาติต้องการความชัดเจนว่าธนาคารจะ Net Zero ได้อย่างไร นี่เป็นโอกาสทางเศรษฐกิจรูปแบบใหม่ ธุรกิจทางการเงินคาร์บอนต่ำที่ยังไม่มีใครทำ เราต้องร่วมมือกัน ภาคเอกชน สถาบันการเงิน และภาครัฐที่ต้องมีการเปลี่ยนกฎหมายนิดหน่อย” เจสันกล่าวย้ำ
Decarbonize the Real-Economy
ซีไอเอมบี ไทย จึงทำโครงสร้าง และชัดเจนในกลุ่มลูกค้า โดยใช้หลักการทางวิทยาศาสตร์ เชื่อมโยงทางการเงินและประเมินความเสี่ยง โดยแบ่งเป็น 2 กลุ่ม ได้แก่ ผลิตภัณฑ์ทางการเงิน ระบุวัตถุประสงค์ทางการเงิน เช่น Transotion Finance และให้ส่วนลดทางดอกเบี้ยเมื่อลูกค้าสามารถลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกได้ โดยไม่ใช่การฟอกเขียว โดยมีลักษณะสอดคล้องกับเป้าหมายของผลการดำเนินงานด้านความยั่งยืน (Sustainability Performance Targets : SPTs)
รวมถึงการลดการปล่อยคาร์บอน ขอบเขต 1 (ทางตรง) และขอบเขต 2 (ทางอ้อม) ต่อปี จนได้รับรางวัล Best Sustainability Linked Loan จาก The Digital Banker : Global Finance Awards 2024 นอกจากนี้ ธนาคารกำลังเสนอการจำหน่ายตราสารหนี้สีเขียว (Green bond) วงเงิน 2,000 ล้านบาท เพื่อระดมเงินทุนสำหรับปล่อยกู้ให้โครงการสีเขียว
ขณะที่กลุ่มซีไอเอ็มบี บริษัทแม่ของซีไอเอ็มบี ไทย ประกาศชัดว่าความยั่งยืนเป็นกลยุทธ์หลักของธุรกิจ ไม่ใช่เพียงคำศัพท์ พร้อมทั้งตั้งเป้าหมายด้านการเงินเพื่อส่งเสริมความยั่งยืนเป็น 1 แสนล้านริงกิต หรือ 7.7 แสนล้านบาท ภายใน ปี 2564-2567