จับผิดแบงก์ สับขาหลอก “ลดดอกเบี้ยทิพย์” !!?

นายประเสริฐ แต่ดุลยสาธิต นายกสมาคมอาคารชุดไทย กล่าวในงานสัมมนาประจำปีของ 3 สมาคมวงการอสังหาริมทรัพย์ไทย เมื่อวันที่ 12 มีนาคม 2568 หัวข้อ “แนวโน้มภาวะตลาดอสังหาริมทรัพย์ และกลยุทธ์ในการขับเคลื่อนดำเนินธุรกิจอสังหาริมทรัพย์ในปี 2025”

โดยหนึ่งในไฮไลต์มีการนำเสนอข้อมูลเกี่ยวกับการลดดอกเบี้ยนโยบายของคณะกรรมการนโยบายการเงิน (กนง.) ธนาคารแห่งประเทศไทย จำนวน 2 ครั้ง ซึ่งลดดอกเบี้ยนโยบายครั้งละ 0.25% รวมกันเท่ากับ 0.50% หรือ 50 สตางค์ แต่พบว่าแบงก์พาณิชย์ส่งต่อให้กับผู้กู้สูงสุดเพียงครึ่งเดียวเท่านั้น

รายละเอียด กนง.ปรับลดดอกเบี้ยวันที่ 16 ตุลาคม 2567 ลดลง 0.25% หรือลดลง 25 สตางค์ แต่แบงก์พาณิชย์ 7 ราย ได้แก่ ธนาคารอาคารสงเคราะห์, ธนาคารออมสิน, ธนาคารกรุงเทพ (BBL), ธนาคารไทยพาณิชย์ (SCB), ธนาคารกสิกรไทย (Kbank), ธนาคารกรุงศรีอยุธยา (BAY), ธนาคารกรุงไทย (KTB) และธนาคารทหารไทย (TTB)

ส่งต่อการลดดอกเบี้ยมาให้ผู้กู้ไม่เต็มจำนวน แบ่งเป็นอัตราดอกเบี้ย MLR (ดอกเบี้ยผู้กู้รายใหญ่) เฉลี่ยที่ 16.5 สตางค์ กับอัตราดอกเบี้ย MRR (ดอกเบี้ยผู้กู้รายย่อย) 14.6 สตางค์

ถัดมา กนง.ปรับลดดอกเบี้ยวันที่ 26 กุมภาพันธ์ 2567 ลดลงอีก 0.25% หรือลดลง 25 สตางค์ พบว่าแบงก์พาณิชย์ 7 ราย มีการส่งต่อการลดดอกเบี้ยถึงผู้กู้น้อยกว่าเดิม โดยดอกเบี้ย MLR เฉลี่ยลดให้ 12 สตางค์ กับดอกเบี้ย MRR เฉลี่ยลดลง 7 สตางค์

ในขณะที่เมื่อรวมการลดดอกเบี้ยนโยบายของ กนง. 2 ครั้ง เท่ากับลดลง 0.50% หรือลดลง 50 สตางค์ ภาพรวม 7 แบงก์ลดดอกเบี้ยเฉลี่ยครึ่งหนึ่ง แบ่งเป็นลดดอกเบี้ย MLR เฉลี่ย 28% และลดดอกเบี้ย MRR เฉลี่ย 22 สตางค์

นอกจากนี้ มีข้อสังเกตว่าแบงก์พาณิชย์มีการอ้างอิงลดดอกเบี้ย MOR ให้ผู้กู้เต็มจำนวนตาม กนง. กล่าวคือ กนง.ลดดอกเบี้ยนโยบาย 25 สตางค์ ก็มีการส่งต่อการลดดอกเบี้ย MOR ให้ผู้กู้เต็มจำนวนที่ 25 สตางค์

อย่างไรก็ตาม ประเด็นคือ อัตราดอกเบี้ย MOR-Minimum Overdraft Rate เป็นดอกเบี้ยการเบิกเกินบัญชี ซึ่งบางทีก็เรียกวงเงินโอดี ในทางปฏิบัติ MOR จะมีการใช้จริงในกรณีฉุกเฉินหรือชั่วคราว และใช้ระยะสั้น เช่น 1-2 คืนเท่านั้น ปริมาณการใช้วงเงินเบิกเกินบัญชีมีน้อยมาก หรือแทบไม่ได้ใช้แพร่หลาย

ดังนั้น การที่ธนาคารพาณิชย์อ้างอิงว่า อัตราดอกเบี้ย 3 ประเภท คือ MOR, MLR, MRR นั้น ได้มีการส่งต่อการลดดอกเบี้ยให้เต็มจำนวนครั้งละ 25 สตางค์แล้วสำหรับประเภทดอกเบี้ย MOR จึงเป็นมายาการตลาด เพราะสินเชื่อหลักอยู่ที่ดอกเบี้ย MLR กับ MRR โดยผู้กู้ส่วนใหญ่ 99% แทบจะไม่ได้ใช้ MOR แต่อย่างใด

“ประเด็น กนง.ลดดอกเบี้ยนโยบายครั้งละ 25 สตางค์ ภาพที่เห็นเราอยากให้แบงก์พาณิชย์ส่งต่อดอกเบี้ยที่แท้จริงให้กับผู้กู้ เพื่อช่วยบรรเทาผลกระทบจากวิกฤตเศรษฐกิจ โดยเฉพาะประเภทดอกเบี้ย MRR กับ MLR ให้มากที่สุด ไม่ใช่เฉลี่ยเพียงครึ่งเดียว”

โดยมีข้อเสนอคือ ธนาคารแห่งประเทศไทย ในฐานะกำกับระบบสถาบันการเงิน ต้องมีบทบาทมากขึ้น เพื่อส่งต่อให้การลดดอกเบี้ยนโยบายครั้งละ 25 สตางค์มีประสิทธิภาพสูงสุด ด้วยการดูแลและส่งเสริมให้การลดดอกเบี้ย MLR กับ MRR ส่งต่อแบบเต็มเม็ดเต็มหน่วยถึงผู้กู้มากกว่าที่เป็นอยู่ในปัจจุบัน

ขณะที่นายสุนทร สถาพร นายกสมาคมธุรกิจบ้านจัดสรร กล่าวสอดคล้องกันว่า นักธุรกิจเรียกร้องให้แบงก์ชาติน่าจะต้องมีมาตรการกำกับให้แบงก์พาณิชย์ปฏิบัติตามไกด์ไลน์มาให้ โดยดอกเบี้ย กนง.ลดครั้งละ 25 สตางค์ เป็นการให้ไกด์ไลน์ไว้แล้ว

“อยากให้แบงก์ชาติมีการกำกับและส่งเสริมให้แบงก์พาณิชย์ มีการปฏิบัติตามดอกเบี้ยที่ไกด์ไลน์ออกมา เพื่อการฟื้นฟูเศรษฐกิจทำได้อย่างแท้จริง”

ขณะที่นายพรนริศ ชวนไชยสิทธิ์ นายกสมาคมอสังหาริมทรัพย์ไทย กล่าวว่า ดอกเบี้ยนโยบายเป็นดอกเบี้ยแนะนำ

“ถามว่าการส่งต่อเพียงครึ่งเดียว อำนาจแบงก์ชาติไม่มีในการทำอะไรเลยเหรอ เราลดแต่ท่านไม่ลดแล้วไปสั่งแบงก์รัฐให้ลด ตอนนี้แบงก์รัฐล่าสุดก็ไม่ลดเท่าไหร่ เราใช้ดอกเบี้ย MLR เป็นหลักในการกู้ แต่แบงก์พาณิชย์ไม่ลดอันนี้ให้ นั่นคือการส่งต่อไปลดดอกเบี้ยอะไรที่ไม่เป็นประโยชน์กับผู้กู้” นายพรนริศกล่าว