คอลัมน์ : Pawoot.com ผู้เขียน : ภาวุธ พงษ์วิทยภานุ
เมื่อช่วงวันที่ 27-29 สิงหาคม 2568 ผมมีโอกาสเดินทางไปประเทศจีน เพื่อเข้าร่วมงาน International Internet of Things Expo (IOTE) 2025 ที่จัดขึ้น ณ เมืองเสิ่นเจิ้น งานนี้ถือว่าเป็นหนึ่งในเวทีที่ใหญ่ที่สุดของโลกด้าน IOT, Robotics และ AI มีผู้แสดงสินค้ากว่า 1,000 ราย และผู้เข้าชมงานหลายแสนคนตลอดสามวันเต็ม
ทันทีที่เดินเข้าไปในงาน ผมสัมผัสได้เลยว่าประเทศจีนพัฒนาไปไกลกว่าที่เราคิดมาก แต่ละ Hall เต็มไปด้วยเทคโนโลยีที่กำลังจะเปลี่ยนโลกในอีกไม่กี่ปีข้างหน้า ตั้งแต่ RFID, ระบบดูแลผู้สูงอายุ Elder Care, Edge Compuing, Sensor อุตสาหกรรม ไปจนถึง Connectivity รูปแบบใหม่ ๆ ที่ทำให้เรารู้เลยว่าการเชื่อมโยงข้อมูลของจีนไปถึงจุดที่พร้อมจะสร้าง Ecosystem เทคโนโลยีครบวงจรแล้ว
หนึ่งในสิ่งที่ผมสะดุดตา คือ อุปกรณ์ Sensor และ e-Ink หรือ e-Paper จอแสดงผลที่ใช้พลังงานต่ำสุด ๆ แต่กลับถูกใช้อย่างแพร่หลายในประเทศจีน ตั้งแต่ป้ายในห้องประชุม โรงงาน ป้ายรถเมล์ ไปจนถึงร้านค้า ข้อดีคือมันเชื่อมต่อ WiFi ได้ เวลาอยากเปลี่ยนข้อความหรือข้อมูล ก็แค่กดอัพเดตผ่านระบบ ไม่ต้องเสียค่าใช้จ่ายไปกับการพิมพ์หรือเปลี่ยนป้ายใหม่เลย นี่ไม่ใช่แค่เรื่องเล็ก ๆ แต่มันคือ Cost Saving+Efficiency ที่จีนทำได้จริง และนี่แหละคือสิ่งที่ทำให้เขาเคลื่อนที่เร็วกว่าหลายประเทศ
แต่ Highlight ของงาน ที่ผมอยากเล่าคือเรื่องหุ่นยนต์ (Robot) ที่จีนพัฒนาไปอีกขั้น หุ่นมีหลายรูปแบบมาก เช่น หุ่นยนต์เดินได้, แขนกล, มือกล, สุนัขหุ่นยนต์, รถหุ่นยนต์ ฯลฯ
ในโรงงานก็มีหุ่นทำความสะอาดและหุ่นประกอบชิ้นส่วน
ในธุรกิจค้าปลีก Retail เริ่มใช้หุ่นเดินโชว์สินค้า บางตัวฉายโฆษณาลงบนพื้น
ในร้านกาแฟและบาร์ มีหุ่นแขนกลกดกาแฟ ชงเหล้า เสิร์ฟลูกค้า ราคาก็ไม่ใช่เรื่องไกลเกินเอื้อม เริ่มต้นเพียงหลักหมื่นบาท
อีกโซนหนึ่งที่ทำให้ผมทึ่งคือ AI Chef ตู้อาหารอัจฉริยะที่คุณสามารถกดเลือกเมนู แล้วเครื่องจะปรุงให้เสร็จเหมือนใช้ไมโครเวฟ แต่มีระบบปรุงขั้นสูงกว่า ด้านสุขภาพก็ไม่น้อยหน้า มีอุปกรณ์ช่วยเดิน ช่วยพยุงร่างกายสำหรับผู้สูงอายุ และของเล่นเด็ก (AI Toys) ที่พัฒนาโดยใช้เทคโนโลยี AI และ IOT ผสมผสานกัน
ที่จีนวันนี้ห้างสรรพสินค้าก็ใช้หุ่นยนต์คิดเงิน เพียงวางสินค้า ระบบกล้องจะตรวจจับและวิเคราะห์ทันทีว่าเป็นสินค้าอะไร ราคาเท่าไหร่ แล้วสามารถจ่ายผ่าน Alipay หรือ WeChat Pay ได้เลย ใครที่เคยไปจีนจะรู้ว่า ตอนนี้แทบจะไม่มีเงินสดแล้ว Cashless Society แม้กระทั่งนักท่องเที่ยวไทยก็สามารถใช้ TrueMoney Wallet ไปจ่ายที่จีนได้เลยนี่คือการรวมพลังระหว่าง IOT+AI+ Payment Gateway ที่จีนทำสำเร็จ และกำลังสร้างมาตรฐานใหม่ของการใช้ชีวิตประจำวัน ลองคิดดูสิครับ อีกไม่นานลูกค้าเข้าร้านกาแฟในไทย อาจเจอหุ่นชงกาแฟที่เสิร์ฟแบบอัตโนมัติ
ฝั่งโรงงานมีการนำ RFID ไปใช้ในการนับสต๊อก ลดต้นทุนแรงงานและความผิดพลาด ฝั่งบ้านเรือนมี IOT และหุ่นยนต์ที่เข้าไปอยู่ในชีวิตประจำวันแล้ว ไม่ว่าจะเป็นระบบสมาร์ทโฮม AI Toys หรือแม้แต่โดรนส่งอาหารตามคอนโดฯ ทั้งหมดนี้สะท้อนว่าจีนไม่ได้แค่ “ทดสอบ” แต่คือการนำไปใช้งานจริงในชีวิตประจำวัน
สิ่งที่ผมได้เรียนรู้จาก IOTE 2025 เมื่อผมเดินครบทั้ง 4 Hall ที่จัดแสดง ผมเห็นชัดเจนว่า จีนสร้างระบบนิเวศ Ecosystem ทางเทคโนโลยีที่สมบูรณ์แบบมาก IOT, Robot, AI, Connectivity ทุกอย่างต่อเชื่อมกันได้หมด มันทำให้ผมเปิดหูเปิดตา และยอมรับว่าหลายเทคโนโลยีเราในไทยอาจยังมองว่าเป็นเรื่องอนาคต แต่สำหรับจีนมันคือเรื่องปัจจุบันไปแล้ว สิ่งที่สำคัญที่สุดคือ โอกาสทางธุรกิจ Business Opportunities ที่กำลังจะเข้ามาในบ้านเรา ผมเชื่อว่าอีกไม่นานเทคโนโลยีเหล่านี้จะไหลเข้ามาในไทย และคนที่เห็นก่อน ลงมือก่อน จะได้เปรียบมหาศาล
สำหรับใครที่กำลังทำธุรกิจ ไม่ว่าจะอยู่ในวงการไหน ผมอยากบอกว่า อย่ามอง IOT, Robotics, AI ว่าเป็นเรื่องไกลตัว เพราะมันจะเข้ามาเร็วมาก และเข้ามาทุกอุตสาหกรรม การได้ไปเห็นด้วยตาตัวเองที่จีน ทำให้ผมมั่นใจว่า โลกกำลังเปลี่ยนด้วยความเร็วที่เราอาจคาดไม่ถึง และคำถามคือเราจะเป็นผู้ตาม หรือจะเป็นผู้ที่คว้าโอกาสก่อนใคร