โควิดพ่นพิษ “ร้านไทยซีเล็ค” ยอดวูบ 90% ปรับตัวรุกทูโก

“ร้านอาหารไทยซีเล็ค” 800 แห่งในสหรัฐ หนีตายหลังโควิดฉุดรายได้วูบกว่า 90% เร่งปรับตัวจัดระบบขายทูโก “ไทยธานี” ร้านอาหารไทยอายุ 20 ปีในสหรัฐ เผยมาตรการช่วยเหลือรัฐบาลสหรัฐ ช่วยครอบคลุมทุกเชื้อชาติ ทั้งออกเงินกู้ดอกเบี้ยต่ำสัญญายาว กระตุ้นการจ้างงาน มั่นใจ “มาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจไบเดน-วัคซีน” ฟื้นกำลังซื้อได้ช่วงครึ่งปีหลัง

นางขวัญนภา ผิวนิล ผู้อำนวยการสำนักงานส่งเสริมการค้าในต่างประเทศ ณ ลอสแองเจลีส ประเทศสหรัฐ เปิดเผย “ประชาชาติธุรกิจ” ว่า ขณะนี้ร้านอาหารไทยที่ได้รับเครื่องหมายรับรอง Thai Select ในสหรัฐมีประมาณ 800 ร้าน ส่วนใหญ่ได้รับผลกระทบจากการปิดล็อกดาวน์ในช่วงการแพร่ระบาดของเชื้อไวรัสโควิด-19 รอบแรก

ซึ่งในเบื้องต้นทางสำนักงานได้ให้ความช่วยเหลือในการพัฒนาองค์ความรู้ด้วยการ webinar เพื่อส่งเสริมผู้ประกอบการปรับตัว รวมถึงได้ดึงเข้าร่วมโครงการจัดทำอาหารสำหรับบุคลากรทางการแพทย์ เพื่อเสริมสร้างภาพลักษณ์ให้กับอาหารไทย

“การดูแลร้านอาหารไทยถือเป็นสิ่งสำคัญ เพราะร้านอาหารไทยเปรียบเสมือนประตูที่คอยช่วยโปรโมตวัตถุดิบ ซึ่งจากการประเมินผลกระทบร้านอาหารไทยในสหรัฐก็จะได้รับผลกระทบต่างกันไป เช่น ร้านที่อยู่ในพื้นที่ท่องเที่ยวเจาะกลุ่มลูกค้าท่องเที่ยวก็กระทบมาก เพราะนักท่องเที่ยวเดินทางเข้ามาไม่ได้”

“สำหรับมาตรการช่วยเหลือร้านอาหารที่สหรัฐก็จะแตกต่างกันไปตามแต่ละรัฐ เช่น แคลิฟอร์เนียก็จะกระทบหนักสุด เพราะมีการใช้มาตรการห้ามเข้า อนุญาตให้สามารถขายแบบทูโกได้ ซึ่งหลายรายปรับตัวได้ก็สามารถพยุงธุรกิจไปได้ แต่ก็มีตัวเลขคาดการณ์จากสมาคมร้านอาหารที่สหรัฐที่ประเมินว่า จากโควิดอาจจะทำให้ร้านอาหารต้องปิดถาวรไปถึง 1 ใน 3 ของจำนวนร้านอาหารทั้งหมด”

นายรุ่งชวาล สุกิจวานิช ประธานร้านอาหารไทยธานี หนึ่งในผู้ประกอบธุรกิจร้านอาหารในสหรัฐมาเป็นเวลา 20 ปี นับจากปี 2001 มีจำนวนร้านอาหารอยู่ 6 แห่ง ในรัฐฟลอริดา 4 สาขา และในแคลิฟอร์เนีย 2 สาขา เปิดเผยว่า ร้านอาหารไทยธานี เป็นร้านอาหารที่ได้รับเครื่องหมายรับรองไทยซีเล็ค ขนาดใหญ่รองรับลูกค้า 250 ที่นั่ง ซึ่งถือว่ามีขนาดใหญ่ที่สุดในฝั่ง East Cost ตั้งอยู่ที่ฟลอริดามานาน 15 ปี

“ร้านอาหารในฟลอริดาส่วนใหญ่จะเน้นรองรับกลุ่มลูกค้าที่เป็นนักท่องเที่ยวที่เดินทางเข้ามาท่องเที่ยวในสถานที่ท่องเที่ยวสำคัญฟลอริดา ซีเวิลด์ยูนิเวอร์แซลสตูดิโอ ดิสนีย์เวิลด์ ร้านไทยธานีก็อยู่ใกล้กับคอนเวนชั่นเซ็นเตอร์ สามารถรองรับลูกค้าได้ 250 ที่นั่ง ประมาณ 60% เป็นนักท่องเที่ยว ส่วนลูกค้าท้องถิ่นจะมีสัดส่วนประมาณ 40% ภายในร้านมีแบ่งเป็นโซน ๆ เช่น โซนขันโตก ไพรเวตโซน”

“หลังจากเกิดโควิดทำให้นักท่องเที่ยวไม่สามารถเดินทางได้ตั้งแต่เดือนมีนาคม 2563 รัฐบาลสหรัฐสั่งปิดการเดินทางและให้ร้านอาหารเปิดขายได้เฉพาะทูโก ทำให้ยอดขายหายไป 90% จากเคยขายได้เดือนละ 2.5 แสนเหรียญสหรัฐ ก็เหลือเพียง 30,000-40,000 เหรียญสหรัฐ ต้องเลย์ออฟพนักงานบางส่วน เพื่อลดภาระต้นทุน”

อย่างไรก็ตาม การปรับตัวสู่ระบบทูโก โดยการเชื่อมโยงกับผู้ให้บริการแพลตฟอร์มดีลิเวอรี่หลาย ๆ รายก็ต้องไปจ่ายค่าธรรมเนียมให้เขาประมาณ 20-30% ทั้งยังประสบปัญหาต้นทุนวัตถุดิบในการปรุงอาหารสูงขึ้น จากที่เกิดปัญหาขาดแคลนตู้คอนเทนเนอร์ทำให้สินค้าไทยหลายรายการที่ขายในด้านค้าปลีก และดิสทริบิวเตอร์ที่นี่ปรับขึ้น 30% และบางช่วงก็มีปัญหาสินค้าขาดตลาด เช่น ช่วง 3-4 เดือนก่อนสินค้าข้าวจากไทยขาดตลาด

ที่ผ่านมารัฐบาลสหรัฐได้วางมาตรการช่วยเหลือผู้ประกอบการเอสเอ็มอี ซึ่งรวมถึงร้านอาหารไทยที่ตั้งอยู่ในสหรัฐ ก็สามารถใช้ประโยชน์จากโครงการด้วย โดยไม่ต้องไปลงทะเบียนคัดเลือกหรือสมัคร

ทั้งนี้ มาตรการหลักมี 2 ด้าน คือ มาตรการเงินกู้ระยะยาว 30 ปี กำหนดให้รายละ 1.5 แสนเหรียญสหรัฐ อัตราดอกเบี้ยต่ำ 4.25% และมาตรการเงินช่วยเหลือที่ภาครัฐให้เงินสนับสนุนเอกชนนำไปใช้จ้างแรงงานในธุรกิจ หรือ PPP โดยจะให้วงเงิน 2.5 เท่าจากวงเงินรายจ่ายค่าจ้างแรงงานของผู้ประกอบการแต่ละรายในแต่ละเดือน มีเป้าหมายให้คงการจ้างงาน

โดยกำหนดบังคับว่า 60% ต้องไปจ้างงาน ส่วนอีก 40% ไปใช้เป็นค่าเช่า ค่าโทรศัพท์ และค่าไฟฟ้า และเมื่อใช้จ่ายแล้วต้องนำเอกสารหลักฐานมาแสดงว่านำไปใช้ตามวัตถุประสงค์จึงจะได้เป็นเงินช่วยเปล่าแบบไม่ต้องจ่ายคืน แต่หากนำเงินนั้นไปจ่ายเป็นค่าใช้จ่ายอื่นนอกเหนือจากวัตถุประสงค์ที่รัฐกำหนด จะต้องนำเงินมาคืนรัฐภายใน 6 ปี มีดอกเบี้ย 1%

“รัฐบาลสหรัฐเขาช่วยจริง ๆ ทุกคนได้หมดไม่ต้องไปขึ้นทะเบียน เขาดูแค่เครดิตของเจ้าของร้านว่ามีฐานดี ไม่เลือกว่าเป็นร้านอาหารไทยหรือชาติไหน เน้นที่จะช่วยกลุ่มเอสเอ็มอีเป็นหลัก ซึ่งโครงการนี้ดำเนินการมาตั้งแต่สมัยประธานาธิบดีทรัมป์ และเมื่อประธานาธิบดีไบเดนมารับตำแหน่งต่อก็มีแผน PPP รอบ 2 เพราะมองว่าเมื่อธุรกิจเดินหน้าต่อไปได้ ก็จ้างแรงงานได้ เงินก็หมุนกลับสู่ระบบเศรษฐกิจ คนมีงานทำ”

อย่างไรก็ตาม มองว่าแนวโน้มเศรษฐกิจสหรัฐมีโอกาสจะฟื้นตัวขึ้นเรื่อย ๆ หลังจากรัฐบาลได้ทยอยฉีดวัคซีนโควิดไปแล้วกว่า 50 ล้านคน จากประชากร 300 ล้านคน คาดการณ์จะทยอยฉีดจนครบได้ภายในเดือนสิงหาคมนี้ หลังจากฉีดวัคซีนแล้วเชื่อว่าประชาชนจะกลับมาใช้ชีวิตปกติ และล่าสุดแต่ละรัฐได้ผ่อนปรนให้เริ่มกลับมานั่งรับประทานอาหารในร้านได้บ้าง แต่ยังต้องรักษาระยะห่างทางสังคมจาก 250 ที่นั่ง กลับมาเป็น 150 ที่นั่ง

“ตั้งแต่อยู่สหรัฐมา เคยเกิดเหตุการณ์ 9-11 ก็ไม่แย่รุนแรงขนาดนี้ ผลจากโควิดนี้กระทบร้านอาหารไทยแต่ละรายไม่เท่ากันขึ้นอยู่กับร้านแบบไหน ร้านเราเน้นนักท่องเที่ยว แต่หลังจากเริ่มทดลองให้บริการทูโกแล้ว ทางร้านได้ปรับกลยุทธ์หันมาทำตลาดกับลูกค้าโลคอลมากขึ้น จัดโปรโมชั่นส่งเสริมการขาย เช่น จัดเซตเมนู ลดราคา แจก เน้นเมนูอาหารไทยที่นิยม เช่น ไก่สะเต๊ะ ผัดไทย ต้มยำกุ้ง ต้มข่าไก่ ทำให้ยอดขายฟื้นกลับมาประมาณ 50% แล้ว”