พบ “ใบหน้าหมี” บนพื้นผิวดาวอังคาร

ทีมนักดาราศาสตร์จากมหาวิทยาลัยแอริโซนาในสหรัฐฯ พบพื้นผิวดาวอังคารที่มีโครงสร้างลักษณะเหมือนใบหน้าอันน่ารักน่าเอ็นดูขนาดมหึมาของ “หมีเท็ดดี้” (teddy bear)

การค้นพบ “หมีเท็ดดี้แห่งดาวอังคาร” เกิดขึ้นขณะที่ทีมนักดาราศาสตร์กำลังศึกษาภาพถ่ายความคมชัดสูงที่ติดตั้งบนยานมาร์สรีคอนเนสเซนซ์ออร์บิเตอร์ (Mars Reconnaissance Orbiter หรือ MRO) ขององค์การบริหารการบินและอวกาศแห่งชาติสหรัฐฯ หรือ นาซา ที่ถ่ายได้เมื่อวันที่ 12 ธ.ค. 2022 ขณะโคจรอยู่เหนือดาวอังคารประมาณ 251 กิโลเมตร

• นักธรณีวิทยาดาวอังคารชี้ “ประตูเอเลียน” เกิดจากการกัดเซาะตามธรรมชาติ
• กระท่อมปริศนาบนดวงจันทร์ แท้จริงแล้วเป็นก้อนหินรูปกระต่าย
• นาซาเผยรอยยิ้ม “ผีมาร์ชเมลโลว์” บนดวงอาทิตย์

นักดาราศาสตร์บรรยายว่า การก่อตัวทางธรณีวิทยาที่ดูแปลกตานี้ ทำให้แอ่งหลุมอุกกาบาต 2 แห่งที่น่าจะเกิดจากการพุ่งชนของดาวเคราะห์น้อยดูเหมือนดวงตา 2 ข้างของหมี

ขณะที่เนินเขา ซึ่งน่าจะเป็นภูเขาไฟที่ยอดหักลงจนมีโครงสร้างตัวอักษร v ดูเหมือนจมูกและปากของหมี ส่วนรอยแยกบนพื้นผิวดาวอังคารที่เป็นรูปวงกลมเหมือนส่วนหัวของหมีนั้น อาจเป็นส่วนขอบของบริเวณที่ฝุ่นเข้าปกคลุมและจับตัวอยู่เหนือแอ่งหลุมอุกกาบาตที่ใหญ่กว่าอีกแห่ง

นี่ไม่ใช่ครั้งแรกที่นักวิทยาศาสตร์ค้นพบพื้นผิวที่ดูแปลกตาบนดาวอังคาร

เมื่อเดือน พ.ค.ปีก่อน องค์การนาซาเผยแพร่ภาพถ่ายน่าพิศวงของภูมิประเทศบนดาวอังคาร ซึ่งหุ่นยนต์ตระเวนสำรวจคิวริออซิที (Curiosity Rover) ได้บันทึกภาพ “ประตูเอเลียน” ซึ่งเป็นช่องหินที่ดูคล้ายกับประตูทางเข้าสถานที่ลับสักแห่ง แต่ในเวลาต่อมาผู้เชี่ยวชาญด้านธรณีวิทยาบนดาวอังคารหลายคนชี้ว่า มันคือร่องรอยการกัดเซาะตามธรรมชาติ ไม่ใช่ประตูที่สร้างโดยฝีมือมนุษย์หรือเอเลียนแต่อย่างใด

ภาพการก่อตัวของหินรูปทรงประหลาดที่เนินเขาบนดาวอังคารดังกล่าว บันทึกได้จากภูเขาชาร์ป (Mount Sharp) ภายในแอ่งหลุมเกล (Gale Crater) ซึ่งหุ่นยนต์คิวริออซิทีทำการสำรวจในหลายจุดมาตั้งแต่ปี 2012

ผู้ใช้เว็บไซต์เรดดิตบางรายสันนิษฐานว่า “ประตูเอเลียน” อาจเป็นเพียงรอยแตกเฉือน (shear fracture) ในโครงสร้างของชั้นหิน ซึ่งเกิดจากความเครียด (strain) หรือการเปลี่ยนรูปร่างของหินเมื่อมีแรงภายนอกมากระทำ ซึ่งอาจเป็นแผ่นดินไหวที่รุนแรงบนดาวอังคาร ซึ่งนาซาเพิ่งตรวจพบการสั่นสะเทือนในขนาดหรือแมกนิจูดระดับสูงสุดเท่าที่เคยพบมา เมื่อวันที่ 4 พ.ค. 2022 แรงกระทำจากภายนอกอาจส่งผลให้เนื้อหินบางส่วนแตกหลุดออก จนเกิดเป็นรูปทรงคล้ายประตูขึ้นมา

ทำไมคนเรามักมองสิ่งต่าง ๆ เป็นรูปใบหน้า

ไม่ใช่เรื่องผิดปกติที่คนเรามักเห็นสิ่งต่าง ๆ เป็นรูปใบหน้า ปรากฏการณ์นี้เรียกว่า แพริโดเลีย หรือ แพเรโดเลีย (pareidolia) ซึ่งเป็นปรากฏการณ์ทางจิตที่สมองของมนุษย์พยายามทำความเข้าใจกับสิ่งต่าง ๆ รอบตัว

ปรากฏการณ์นี้มักเกิดขึ้นเมื่อเราได้รับรู้สิ่งเร้า เช่น ภาพ หรือเสียง ที่ไม่ชัดเจนหรือเกิดขึ้นโดยบังเอิญ แล้วพยายามเชื่อมโยงถึงภาพหรือเสียงใกล้เคียงที่เรามีความคุ้นเคยให้กลายเป็นหน้าคน สัตว์ หรือเสียงพูดต่าง ๆ

ตัวอย่างของปรากฏการณ์นี้เช่น การเห็นรูปสัตว์ หรือใบหน้าในก้อนเมฆ ภาพกระต่ายบนดวงจันทร์ และการได้ยินข้อความต่าง ๆ เมื่อเล่นแผ่นเสียงไวนิลย้อน เป็นต้น

ข่าว BBCไทย ที่เผยแพร่ในเว็บไซต์ ประชาชาติธุรกิจ เป็นความร่วมมือของสององค์กรข่าว