ร่าง พ.ร.บ. ประกันสังคม ฉบับใหม่ ขยาย ม.33 ถึง 65 ปี ปลดล็อก “3 ขอ”
เปิดสาระสำคัญร่างกฎหมายประกันสังคมฉบับใหม่ ขยายอายุ ม.33 จาก 60 เป็น 65 ปี เพิ่มเงินทดแทนกรณีทุพพลภาพเป็น 70% พร้อมปลดล็อก “3 ขอ” เปิดทางเลือกเงินชราภาพ ทั้งขอเลือกบำเหน็จ-บำนาญ ขอคืนเงินบางส่วน และใช้เป็นหลักประกันเงินกู้ ก่อนเข้าสู่การพิจารณาของสภา
หลังจากคณะรัฐมนตรี มีมติเมื่อวันที่ 3 พ.ย. 2569 เห็นชอบร่างพระราชบัญญัติประกันสังคม (ฉบับที่ ..) พ.ศ. …. ซึ่งผ่านการตรวจพิจารณาของคณะกรรมการกฤษฎีกา เพื่อปรับปรุงแก้ไขกฎหมายว่าด้วยการประกันสังคม ให้สอดคล้องกับสภาพเศรษฐกิจและสังคมที่เปลี่ยนแปลงไป มุ่งยกระดับหลักประกันทางสังคมและเพิ่มสิทธิประโยชน์ให้แก่ผู้ประกันตนอย่างครอบคลุม โดยกฎหมายจะมีผลใช้บังคับเมื่อพ้นกำหนด 60 วัน นับแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษา
ล่าสุด สำนักงานประกันสังคม (สปส.) ระบุว่า การปรับปรุงกฎหมายในครั้งนี้มีสาระสำคัญเพื่อรองรับสังคมผู้สูงอายุ โดยขยายขอบเขตอายุผู้ประกันตนตามมาตรา 33 จากเดิม 60 ปีบริบูรณ์ เป็น 65 ปีบริบูรณ์ พร้อมเปิดโอกาสให้ผู้รับเงินบำนาญชราภาพ สามารถสมัครเป็นผู้ประกันตนตามมาตรา 39/1 เพื่อรับสิทธิประโยชน์และจ่ายเงินสมทบในกรณีประสบอันตรายหรือเจ็บป่วย ทุพพลภาพ และตาย รวมทั้งสามารถขอรับเงินบำนาญชราภาพล่วงหน้าได้ไม่เกิน 60 เดือน
นอกจากนี้ยังมีการเพิ่มสิทธิประโยชน์ในด้านอื่น ๆ เช่น
- เพิ่มเงินสงเคราะห์การหยุดงานเพื่อการคลอดบุตรจาก 90 วัน เป็นระยะเวลาที่สอดคล้องกับกฎหมายคุ้มครองแรงงาน
- เพิ่มเงินทดแทนการขาดรายได้กรณีทุพพลภาพจาก 50% เป็น 70% ของค่าจ้าง
- ขยายความคุ้มครองกรณีสงเคราะห์บุตรต่ออีก 6 เดือนหลังสิ้นสภาพการเป็นผู้ประกันตน
- กำหนดให้ผู้ประกันตนที่อายุไม่เกิน 60 ปี มีสิทธิได้รับประโยชน์ทดแทนกรณีว่างงานก่อนรับกรณีชราภาพ
อีกหนึ่งประเด็นสำคัญคือการปลดล็อกมาตรการ “3 ขอ” ตามข้อเรียกร้องของกลุ่มผู้ใช้แรงงาน ประกอบด้วย
- “ขอเลือก” ให้ผู้ประกันตนที่จ่ายเงินสมทบไม่น้อยกว่า 180 เดือน เมื่ออายุครบ 55 ปี สามารถเลือกรับเป็นเงินบำนาญชราภาพรายเดือนหรือเงินบำเหน็จก้อนเดียวได้
- “ขอคืน” ให้ผู้ประกันตนที่ส่งเงินสมทบไม่น้อยกว่า 60 เดือน เมื่อท้องที่ใดเกิดภัยพิบัติร้ายแรง สามารถขอรับเงินชราภาพบางส่วนมาใช้ก่อนอายุครบ 55 ปีได้
- “ขอกู้” ที่ให้สามารถนำเงินชราภาพบางส่วนไปใช้เป็นหลักประกันกับสถาบันการเงินที่ทำความตกลงกับสำนักงานประกันสังคมได้
นอกจากนี้ สำนักงานประกันสังคมยังได้ปรับปรุงหลักเกณฑ์อื่น ๆ เพื่อให้มีความทันสมัยสอดคล้องกับสภาพเศรฐกิจและสังคมในปัจจุบัน ทั้งนี้ร่างพระราชบัญญัติฉบับดังกล่าวจะได้รับการเสนอเข้าสู่ขั้นตอนของสภาผู้แทนราษฎรต่อไป
ขณะที่ นายจุลพันธ์ อมรวิวัฒน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงาน ให้ข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับการปรับปรุงหลักเกณฑ์อื่น ๆ ว่า สำนักงานประกันสังคมยังได้ปรับปรุงเงื่อนไขการสมัครเป็นผู้ประกันตนตามมาตรา 39 โดยกำหนดให้ต้องเคยจ่ายเงินสมทบมาแล้วไม่น้อยกว่า 24 เดือน
พร้อมทั้งยกระดับการบริหารจัดการกองทุน ระบบบัญชี คณะกรรมการตรวจสอบกองทุน และปรับปรุงวาระการดำรงตำแหน่งของคณะกรรมการประกันสังคมให้มีวาระคราวละ 3 ปี และดำรงตำแหน่งติดต่อกันเกินหนึ่งวาระไม่ได้ ตลอดจนปรับปรุงมาตรการทางอาญาโดยเปลี่ยนโทษปรับอย่างเดียวให้เป็นมาตรการปรับเป็นพินัย เพื่อให้การบังคับใช้กฎหมายมีความเหมาะสมและเป็นธรรมยิ่งขึ้น