แคทรีนา คูเปอร์ ประธานคณะกรรมาธิการประนอมไทย-กัมพูชา เดินหน้าแก้ไขข้อพิพาทภายใต้ UNCLOS
กระทรวงต่างประเทศ (กต.) แจ้งกรณีการแต่งตั้งแคทรีนา คูเปอร์ ชาวออสเตรเลีย เป็นผู้ประนอมบุคคลที่ 5 ทำหน้าที่เป็นประธานคณะกรรมาธิการประนอม ในกรณีพิพาทพื้นที่ทางทะเลระหว่างไทยกับกัมพูชา ตามกระบวนการประนอมของกฎหมายทะเล ค.ศ. 1982
เว็บไซต์กระทรวงการต่างประเทศเผยแพร่ข่าวประชาสัมพันธ์เมื่อ 14 สิงหาคม ระบุว่า ไทยได้รับแจ้งจากศาลประจำอนุญาโตตุลาการ (Permanent Court of Arbitration: PCA) แล้ว ภายหลังจากที่ PCA ออกแถลงการณ์เมื่อวันที่ 14 สิงหาคม 2026 เกี่ยวกับการแต่งตั้งเอกอัครราชทูตแคทรีนา คูเปอร์ (Katrina Cooper) ชาวออสเตรเลีย เป็นผู้ประนอมบุคคลที่ 5 ซึ่งจะปฏิบัติหน้าที่เป็นประธานคณะกรรมาธิการประนอม (Conciliation Commission) ภายใต้กระบวนการประนอมตามอนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยกฎหมายทะเล ค.ศ. 1982 (United Nations Convention on the Law of the Sea: UNCLOS) นั้น
กระทรวงการต่างประเทศระบุว่า เอกอัครราชทูตคูเปอร์เป็นนักการทูตและนักกฎหมายระหว่างประเทศ ซึ่งเป็นหนึ่งในบุคคลที่ไทยสนับสนุน ได้รับการยอมรับในวงการกฎหมายระหว่างประเทศ และเป็นผู้มีความรู้ ความเชี่ยวชาญ ตลอดจนมีประสบการณ์ทั้งในด้านกฎหมายระหว่างประเทศและการเจรจา
นอกจากนี้ ยังมีประสบการณ์ด้านการทูตและความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ ซึ่งเอื้อต่อความเข้าใจบริบทและประเด็นละเอียดอ่อนในมิติความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ โดยที่ผ่านมาเคยปฏิบัติหน้าที่เอกอัครราชทูตออสเตรเลียประจำเม็กซิโก และตัวแทนร่วม (Co-Agent) ของรัฐบาลออสเตรเลียในการประนอมภายใต้ UNCLOS ระหว่างออสเตรเลียกับติมอร์-เลสเต ซึ่งสะท้อนถึงประสบการณ์ที่เกี่ยวข้องโดยตรงกับการปฏิบัติหน้าที่ดังกล่าว
ในขั้นตอนต่อไป คณะกรรมาธิการประนอมจะกำหนดวันประชุมครั้งแรก ซึ่งเบื้องต้นคาดว่าน่าจะสามารถจัดขึ้นได้ภายในเดือนกันยายนนี้ โดยวาระสำคัญจะรวมถึงการพิจารณาจัดทำข้อบังคับ (Rules of Procedure) เพื่อเป็นหลักเกณฑ์และกรอบดำเนินงานของคณะกรรมาธิการฯ ตลอดจนเป็นแนวทางสำหรับการประชุมและการดำเนินกระบวนการที่เกี่ยวข้องในระยะต่อไป
ก่อนหน้านี้ กระทรวงการต่างประเทศแจ้งแต่งตั้งคณะผู้แทนฝ่ายไทยต่อกัมพูชา โดยมีหัวหน้าคณะ (Agent) คือ นายสีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ นายทรงชัย ชัยปฏิยุทธ เอกอัครราชทูตไทยประจำคูเวต เป็นรองหัวหน้าผู้แทนฝ่ายไทย (Deputy Agent) และผู้ประนอมชาวต่างชาติ 2 คน ที่ฝ่ายไทยแต่งตั้ง ได้แก่ ผู้พิพากษา อัลเบิร์ต เจ. ฮอฟฟ์แมน สัญชาติแอฟริกาใต้ และผู้พิพากษา รือดิเกอร์ โวล์ฟรุม สัญชาติเยอรมนี ซึ่งเป็นผู้ที่มีความเชี่ยวชาญระดับโลกด้านกฎหมายทะเลและเป็นที่ยอมรับในวงการกฎหมายระหว่างประเทศ
ด้านกระทรวงการต่างประเทศและความร่วมมือระหว่างประเทศของกัมพูชาออกแถลงการณ์เมื่อวันที่ 14 สิงหาคมว่า
“กัมพูชารู้สึกขอบคุณแคทรีนา คูเปอร์ ที่ตกลงรับผิดชอบหน้าที่สำคัญนี้ และเข้าร่วมเป็นคณะกรรมาธิการร่วมกับผู้เชี่ยวชาญระดับนานาชาติท่านอื่นๆ” “กัมพูชายังขอขอบคุณคณะผู้ไกล่เกลี่ยสำหรับกระบวนการคัดเลือกประธานคณะกรรมาธิการที่เข้มงวด”
คณะกรรมาธิการประกอบด้วยผู้ไกล่เกลี่ยอิสระ 5 คน โดยกัมพูชาได้แต่งตั้งชาวต่างชาติ 2 คน ได้แก่เอกอัครราชทูตปีเตอร์ ทักโซ-เจนเซน และศาสตราจารย์ฌอง-มาร์ค ทูเวนิน
เว็บไซต์ cambodianess รายงานว่า คูเปอร์เป็นนักการทูตอาวุโสและผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายชาวออสเตรเลีย ดำรงตำแหน่งรองปลัดกระทรวงการต่างประเทศและการค้า (DFAT) ออสเตรเลียรับผิดชอบกลุ่มงานฝ่ายเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เธอมีประสบการณ์มากมายในภูมิภาคนี้ และเคยเยือนกัมพูชาในปี 2022 ในฐานะทูตออสเตรเลียประจำอาเซียน
ในแถลงการณ์เดียวกัน กระทรวงฯ ระบุว่า กัมพูชามั่นใจว่ากระบวนการไกล่เกลี่ยจะสร้างโอกาสในการแก้ไขความขัดแย้งเขตแดนทางทะเล และพัฒนาทรัพยากรน้ำมันและก๊าซที่มีอยู่มากมายในพื้นที่ที่มีการอ้างสิทธิ์ทับซ้อนกัน