คู่แข่งที่มองไม่เห็น

คอลัมน์ : Market-think
ผู้เขียน : สรกล อดุลยานนท์

วันก่อน ฟัง “ต้นสน” ดร.สันติธาร เสถียรไทย มาบรรยายที่หลักสูตร V.A.I.P.

“ต้นสน” เคยเป็นประธานทีมเศรษฐกิจ และกรรมการผู้จัดการใหญ่ Sea Group สิงคโปร์ บริษัทแม่ของ Shopee

เขาเคยถามผู้บริหารระดับสูงของ Shopee ว่ากลัวคู่แข่งรายไหนมากที่สุด

“ต้นสน” นึกว่าผู้บริหาร Shopee จะตอบว่า Lazada หรือแพลตฟอร์มขายของอื่น ๆ

แต่คำตอบที่ได้น่าสนใจมาก

“คู่แข่ง” ที่เขากลัวที่สุด คือ คู่แข่งที่มองไม่เห็นครับ

และมาจากที่ไหนก็ไม่รู้

ซึ่งวันนี้เขารู้แล้วว่าคู่แข่งของ Shopee คือ TikTok

TikTok ไม่ใช่แพลตฟอร์มขายของตรง ๆ แบบ Shopee

แต่เป็นแพลตฟอร์มสนุก ๆ เหมือน YouTube แล้วแปลงกายมาขายของ

เป็นคู่แข่งวิถีโค้งที่นึกไม่ถึง

ผมว่าโลกธุรกิจวันนี้เป็นแบบนี้ทั้งหมด

เราจะเจอคู่แข่งที่มองไม่เห็น และมาจากที่ไหนก็ไม่รู้

เหมือนร้านขายของที่เคยคิดว่าคู่แข่งคือร้านขายของทั่ว ๆ ไป

แต่สุดท้ายมาเจอ “คู่แข่งวิถีโค้ง” คือ การขายออนไลน์

หรือถ้ามองให้กว้างขึ้น ครั้งหนึ่ง ผู้บริหาร adidas เคยบอกว่าคู่แข่งของเขาไม่ใช่รองเท้ากีฬายี่ห้ออื่น

แต่เป็น Netflix

เพราะ Netflix แย่ง “เวลา” ไปจากเขา

คนเราถ้าใช้เวลาดู Netflix มากเท่าไร ก็เท่ากับมีเวลาออกกำลังกายน้อยลงเท่านั้น

ใครจะไปคิดว่าคู่แข่งของ adidas คือ Netflix

“วิถีโค้ง” ยิ่งกว่า TikTok แย่งลูกค้าจาก Shopee อีก

เพราะเป็นการมองแบบภาพกว้าง ไม่ได้แข่งเรื่องการขายของโดยตรง

แต่เป็นการแย่ง “เวลา” ไปจากมนุษย์ซึ่งเป็นลูกค้าของเขา

“เวลา” จึงเป็นสิ่งมีค่าที่ทุกสินค้าแย่งชิงกัน

ใช้ “เวลา” กับเรื่องใดมาก ก็ต้องลด “เวลา” กับเรื่องอื่นให้เหลือน้อยลง

เพราะ “เวลา” เป็นทรัพยากรที่มีจำกัดเท่าเทียมกันทุกคน

คือ วันหนึ่งมี 24 ชั่วโมง

เรื่องนี้สนุกนะครับ ถ้าลองคิดต่อไปเรื่อย ๆ

ไม่ว่าจะเป็นกรณีที่มีสิ่งใหม่เกิดขึ้นมา แล้วแย่งชิง “เวลา” ไปจากเรา

เราจะจัดสรรเวลาไปกับอะไรที่ดึงดูดใจเรามากกว่ากัน

เกมนี้จะพลิกทันที ถ้ากระแสการออกกำลังกาย หรือการที่คนรูปร่างดี สุขภาพแข็งแรงมาแรง

adidas จะได้เปรียบ Netflix ทันที

ยกเว้นกระแสออกกำลังกายอยู่ที่ฟิตเนส ไม่ใช่ออกกำลังกายกลางแจ้ง

Netflix ก็ยังมีโอกาส

ยิ่งถ้ากระแสโฟกัสไปที่การซื้อเครื่องอุปกรณ์ออกกำลังกายใช้ที่บ้าน

adidas กับ Netflix อาจจะไม่ใช่คู่แข่งกัน

แต่กลับกลายเป็น “มิตร” กัน

เพราะเราสามารถใช้เวลาเดียวกันกับการออกกำลังกายและดูหนังทาง Netflix ได้

ยิ่งรองเท้าดี วิ่งได้นาน

Netflix ยิ่งชอบ

เพราะคนจะได้ดูรายการตอนออกกำลังกายนานขึ้น

หรือถ้าคิดอีกมุมหนึ่ง เมื่อ AI เข้ามามีบทบาทมากขึ้น

มีคนบอกว่า “สตาร์ตอัพ” นั้นจะดิสรัปต์รูปแบบธุรกิจดั้งเดิม แต่ AI จะมาดิสรัปต์ระบบการทำงานเดิม

คือ ทำงานได้เร็วขึ้น มีประสิทธิภาพมากขึ้น

จากเดิมเคยใช้เวลา 7 วัน เหลือแค่ 1 วัน

“เวลา” ที่เหลือจะเอาไปทำอะไร

ทำงานเดิมแต่ได้จำนวนมากขึ้น

หรือใช้เวลาที่เหลือเพิ่มงานใหม่เข้าไป

หรือลดคนทำงานลง เพื่อลดค่าใช้จ่าย

ทั้งหมดอยู่ที่วิธีคิดของผู้บริหาร

แต่ทั้งหมดเกิดจากคู่แข่งที่มองไม่เห็น

และมาจากที่ไหนก็ไม่รู้