สรรพากรจะนำ “บิ๊กดาต้า & AI” มาใช้ในการจัดระบบภาษี (จบ)
คอลัมน์ Pawoot.com
โดย ภาวุธ พงษ์วิทยภานุ
ฉบับที่แล้วพูดกันถึงเรื่องการนำเทคโนโลยี “บิ๊กดาต้า” และปัญญาประดิษฐ์ (เอไอ) มาใช้ในการจัดการระบบภาษีของสรรพากร (คลิกอ่าน>> สรรพากรจะนำ “บิ๊กดาต้า&AI” มาใช้ในการจัดระบบภาษี (1))
ฉบับนี้มาว่ากันต่อในประเด็นอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องกับสรรพากร ซึ่งที่ผมคิดว่าน่าสนใจในขณะนี้ คือการที่ ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) กำหนดให้ใช้มาตรการจัดทำบัญชีเดียวสำหรับการใช้ยื่นเสียภาษีและใช้ประกอบการขอสินเชื่อของ SMEs โดยจะมีผลบังคับใช้ตั้งแต่ 1 มกราคม 2562 จริง ๆ ผมเห็นด้วยกับเรื่องนี้
ข้อดีของการทำบัญชีเดียวคือ ทำให้เราสบายใจมากขึ้นว่าจะมีความผิดพลาดในการทำบัญชีน้อยลง หรือไม่ต้องห่วงในเรื่องการโกงหรืออื่น ๆ แต่ที่ไม่ค่อยเห็นด้วยเท่าใดนัก คือเรื่องที่สรรพากรจะออกกฎหมายที่หากบัญชีไหนมีการฝากเงินเข้าบัญชีเกิน 3,000 ครั้งต่อปี
ธนาคารต้องส่งบัญชีธนาคารนั้นไปให้สรรพากรตรวจสอบ โดยส่วนตัวแล้ว ผมรู้สึกว่าอาจเป็นการรุกล้ำมากเกินไปหน่อย
การที่สรรพากรจะนำเอา AI มาตรวจสอบ หากถามถึงกลุ่มที่พยายามหลีกเลี่ยง ผมว่าเรื่องนี้จะค่อย ๆ เกิดการเปลี่ยน norm หรือเปลี่ยนวิธีคิด มันคงไม่ได้เกิดขึ้นในทันที ผมว่าที่สรรพากรทำนี้เป็นสิ่งที่ดี ประเทศเราต้องเข้าสู่การเปลี่ยนแปลง
ในอนาคตจะมีการเปลี่ยนวิธีคิด เห็นได้จากภาครัฐเริ่มเปลี่ยน เทคโนโลยีหรือกลุ่มสิ่งแวดล้อมเปลี่ยน ตอนนี้ไม่ใช่แค่สรรพากรอย่างเดียวที่เปลี่ยน แต่ธนาคารต่าง ๆ เองก็เริ่มเปลี่ยนแล้ว
ดังนั้นระบบนิเวศ (ecosystem) หรือภาพรวมทางการเงินหรือธุรกิจกำลังเริ่มเปลี่ยนวิธีคิดใหม่แล้ว
และหากมีการนำ AI เข้ามาใช้ในการตรวจสอบต่าง ๆ ก็อยากให้เข้าใจว่าการจะใช้ AI จริง ๆ ไม่ใช่เรื่องที่ยากอย่างที่คิดกัน เราอาจคุ้นเคยกันดีอยู่แล้ว หากบางคนเคยใช้โปรแกรม excel ที่มีคำสั่ง run macro มันคือการเขียนสูตรคำสั่งที่ใช้ทำงานอัตโนมัติในโปรแกรมให้รันข้อมูลออกมา
มันก็คือ AI แบบง่าย ๆ ที่คนไม่ต้องไปทำเอง เราแค่ตั้งกฎขึ้นมาแล้วนำไปใช้กับฐานข้อมูลที่มีจำนวนมาก AI จึงไม่ใช่เรื่องยาก สรรพากรอาจมีข้อมูลจำนวนมาก ผมกำลังพูดถึงฐานข้อมูลที่ต้องใช้ระบบที่ต้องมีวิธีเข้ามาจัดการอีกทีหนึ่ง
ประเทศไทยมีหลายหน่วยงาน และสรรพากรเป็นอีกหน่วยงานหนึ่งที่เก่งจริง ๆ เป็นหน่วยงานแรก ๆ ที่ทำให้เราสามารถยื่นภาษีออนไลน์และยังจ่ายภาษีออนไลน์ได้อีกด้วย
ในเชิงของการนำ AI เข้ามาใช้งาน ในเมืองนอกเป็นที่สนใจมากทีเดียว บางคนอาจดูเป็นเรื่องไกลตัว ผมอยากให้คุณลองนำข้อมูลในบริษัทมาอยู่ใน excel แล้วลองรันมาโคร มันมีวิธีสอนการทำง่าย ๆ อยู่ ลองค้นในอินเทอร์เน็ตก็ได้ มันเหมือนเป็น AI ง่าย ๆ เป็น AI เล็ก ๆ ที่อยู่ในคอมพิวเตอร์ของคุณอยู่แล้ว ลองรันข้อมูลยอดขายที่ผ่านมา ลองสร้างสูตรดูซึ่งไม่ยาก ฯลฯ ผมอยากให้คุณได้ลองทำดู จะได้เข้าใจมันมากขึ้น และไม่คิดว่ามันเป็นเรื่องที่ยากอะไรอีกต่อไป