ศาลปกครองสูงสุด สั่งเพิกถอนประกาศอนุญาตนักบินต่างชาติ บินในไทย

ศาลปกครองสูงสุด สั่งเพิกถอนประกาศกระทรวงแรงงาน อนุญาตนักบินต่างชาติทำหน้าที่นักบินเครื่องเช่าทำการบินในประเทศไทย ชี้เป็นการออกกฎที่ไม่ได้รักษาประโยชน์สาธารณะ

เมื่อวันจันทร์ที่ 17 พฤศจิกายน 2568 ศาลปกครองสูงสุดมีคำพิพากษาในคดีหมายเลขดำที่ ฟ. 74/2568 คดีหมายเลขแดงที่ ฟ. 152/2568 ระหว่าง สมาคมนักบินไทยกับพวกรวม 2 คน (ผู้ฟ้องคดี) กับกระทรวงแรงงาน กับพวกรวม 2 คน (ผู้ถูกฟ้องคดี)

โดยคดีนี้สมาคมนักบินไทยและนายกสมาคมนักบินไทย ได้ยื่นฟ้องขอให้ศาลมีคำพิพากษา หรือคำสั่งเพิกถอนประกาศกระทรวงแรงงาน เรื่องการอนุญาตให้คนต่างด้าวทำงานในราชอาณาจักรเป็นกรณีพิเศษ สำหรับคนต่างด้าวซึ่งจะเข้ามาทำหน้าที่เป็นผู้ประจำหน้าที่นักบินประจำอากาศยานด้วยวิธีการเช่าพร้อมผู้ประจำหน้าที่ (Wet Lease) ตามกฎหมายว่าด้วยการเดินอากาศ ลงวันที่ 13 ธันวาคม 2567

ตามที่บริษัทเอกชนผู้ประกอบธุรกิจในการเดินอากาศรายหนึ่งได้มีหนังสือถึงรัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงาน เพื่อขอความอนุเคราะห์พิจารณาการใช้ผู้ควบคุมอากาศยานต่างชาติทำการบินในเส้นทางบินภายในประเทศเป็นการชั่วคราว โดยอ้างว่าเนื่องจากภาครัฐบาลได้มีนโยบายกระตุ้นการท่องเที่ยวภายในประเทศและสายการบินมีแผนในการจัดหาอากาศยานแบบ A320 จำนวน 2 ลำ ด้วยวิธีการเช่าพร้อมผู้ประจำหน้าที่ (Wet Lease) มาใช้บริการในเส้นทางบินภายในประเทศเป็นการชั่วคราว

ศาลเห็นว่า เมื่อพิเคราะห์ถึงบทบัญญัติตามมาตรา 7 วรรคสอง และมาตรา 14 แห่งพระราชกำหนดการบริหารจัดการการทำงานของคนต่างด้าว พ.ศ. 2560 ซึ่งเป็นกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการออกประกาศที่พิพาทอันเป็นการยกเว้นให้คนต่างด้าวทำงานในราชอาณาจักรแล้ว แม้ว่าในเรื่องดังกล่าวรัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงานจะมีอำนาจตามกฎหมายในการออกประกาศยกเว้นได้ก็ตาม

แต่การใช้อำนาจตามกฎหมายเช่นว่านั้นจะต้องเป็นกรณีพิเศษ เฉพาะเรื่องที่มีความจำเป็นในการรักษาความมั่นคง การเศรษฐกิจของประเทศ หรือการป้องปัดภัยพิบัติสาธารณะตามนัยมาตรา 14 แห่งพระราชกำหนดดังกล่าว และจะต้องไม่กระทบต่อความมั่นคงของชาติ โอกาสในการประกอบอาชีพและวิชาชีพของคนไทย การส่งเสริมภูมิปัญญาและเอกลักษณ์ไทย และความต้องการแรงงานต่างด้าวที่จำเป็นต่อการพัฒนาประเทศเท่านั้น

และเมื่อการออกประกาศที่พิพาทในคดีนี้เป็นกรณีสืบเนื่องมาจากการที่บริษัทเอกชนผู้ประกอบธุรกิจในการเดินอากาศรายหนึ่งได้มีหนังสือถึงรัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงาน เพื่อขอความอนุเคราะห์พิจารณาการใช้ผู้ควบคุมอากาศยานต่างชาติทำการบินในเส้นทางบินภายในประเทศเป็นการชั่วคราว ซึ่งเห็นได้ว่ามิใช่เป็นกรณีพิเศษเฉพาะเรื่องตามที่กฎหมายบัญญัติไว้

การออกประกาศที่พิพาทในคดีนี้จึงมีลักษณะเป็นการออกกฎที่ไม่ได้รักษาประโยชน์สาธารณะ ตามที่พระราชกำหนดการจัดการการทำงานของคนต่างด้าว พ.ศ. 2560 บัญญัติไว้ แต่เป็นการรักษาประโยชน์สาธารณะด้านอื่น ซึ่งถือเป็นการใช้ดุลพินิจที่ไม่ชอบด้วยกฎหมายตามมาตรา 9 วรรคหนึ่ง (1) แห่งพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. 2542

ศาลมีคำพิพากษาให้เพิกถอนประกาศกระทรวงแรงงาน เรื่องการอนุญาตให้คนต่างด้าวทำงานในราชอาณาจักรเป็นกรณีพิเศษ สำหรับคนต่างด้าวซึ่งจะเข้ามาทำหน้าที่เป็นผู้ประจำหน้าที่นักบินประจำอากาศยานด้วยวิธีการเช่าพร้อมผู้ประจำหน้าที่ (Wet Lease) ตามกฎหมายว่าด้วยการเดินอากาศ ลงวันที่ 13 ธันวาคม 2567 นับแต่วันที่ศาลปกครองสูงสุดมีคำพิพากษา