โลกคู่ขนาน…ข้างเวที IMF-World Bank
คอลัมน์ : ชั้น 5 ประชาชาติ
ผู้เขียน : อำนาจ ประชาชาติ
ประเทศไทยได้รับคำชื่นชมอย่างเหลือเฟือ ในการเป็นเจ้าภาพจัดประชุมประจำปีสภาผู้ว่าการกองทุนการเงินระหว่างประเทศและกลุ่มธนาคารโลก ของกองทุนการเงินระหว่าง
ประเทศ (IMF) และกลุ่มธนาคารโลก (World Bank Group) หรืองาน “IMF-World Bank Annual Meetings 2026” ที่ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์
ไม่ว่าจะเป็นการจัดเวที เนื้อหาประชุม การต้อนรับ อำนวยความสะดวกต่าง ๆ ไปจนถึงซอฟต์พาวเวอร์ ที่มีการสอดแทรกวัฒนธรรมเข้าไป
นับได้ว่าเป็นความสำเร็จในการเป็นเจ้าภาพจัดประชุมเวทีใหญ่นี้อีกครั้ง หลังจากเว้นระยะมาจากครั้งแรกนานถึง 35 ปี
โดยเนื้อหาสาระความเข้มข้นตลอด 1 สัปดาห์เต็ม แน่นอนว่าเต็มไปด้วย Agenda ของโลก มีการพูดถึงเทคโนโลยียุคใหม่อย่าง AI ที่จะเข้ามามีผลกระทบในทุกหย่อมย่าน กระทบต่อการงานของผู้คนจำนวนมากในโลกนี้ มีการพูดถึงความเสี่ยงหนี้สาธารณะ ฐานะการคลังในหลาย ๆ ประเทศ มีการพูดถึงโลกแตกขั้ว การพยายามหาพันธมิตรทางการค้า การผลักดันการเงินสีเขียว ฯลฯ
ขณะที่ด้านนอกงานประชุม ปรากฏโลกคู่ขนานขึ้น มีการเดินทางมาชุมนุมของกลุ่ม “เครือข่ายประชาชนต่อต้านธนาคารโลกและไอเอ็มเอฟ” ซึ่งเป็นผู้ได้รับความเดือดร้อนจากการพัฒนา ที่เป็นโครงการที่ได้รับเงินสนับสนุนจากธนาคารโลกมาตั้งแต่อดีตนั่นเอง
สิ่งหนึ่งที่ต้องยอมรับ ก็คือว่า ในทุกเวทีการประชุมขององค์กรใหญ่ 2 แห่งนี้ ไม่ว่าจะจัดขึ้นที่ใดในโลก ก็ล้วนมีการชุมนุมต่อต้านแทบทุกที่ เพราะต้องยอมรับว่า ในบริบทของคำว่า “พัฒนา” ย่อมมีการสร้าง “บาดแผล” และ “คราบน้ำตา” ให้เกิดขึ้นกับใครหลาย ๆ คน
ในกรณีประเทศไทย ตัวอย่างชัดเจนก็คือ ชาวบ้านปากมูน ที่เป็นกลุ่มที่มาชุมนุมในครั้งนี้ด้วย ซึ่งพวกเขาเผชิญผลกระทบมายาวนาน นับตั้งแต่รัฐบาลไทยไปกู้ธนาคารโลกมาสร้างเขื่อนปากมูล ขวางกั้นลำน้ำมูน ส่งผลกระทบต่อวิถีชีวิตการหาอยู่หากิน รวมถึงหลายครอบครัวสูญเสียที่ทำกินไป ทว่าขาดการชดเชยเยียวยาจากภาครัฐ
“ที่ใดมีแรงกด ที่นั่นย่อมมีแรงต้าน” เป็นสัจธรรมในทุกสังคม โดยเฉพาะสังคมที่มีความเหลื่อมล้ำสูง ๆ และมีแต่จะผลักให้ผู้ที่ด้อยกว่าตกเหวไปเรื่อย ๆ
การที่ชาวบ้านที่เขาได้รับผลกระทบ และเรียกร้องสิทธิกันมานานมาก ออกมาแสดงจุดยืนคัดค้าน เรียกร้องให้เกิดความเป็นธรรมนั้น นับเป็นเรื่องปกติมากในสังคมประชาธิปไตย แต่แน่นอนว่ามีคนจำนวนไม่น้อยที่ไม่เข้าใจ และพยายามติดป้ายว่ามีพรรคการเมืองสนับสนุน ซึ่งไม่แฟร์กับผู้ได้รับผลกระทบที่ต่อสู้เพื่อสิทธิมาอย่างยาวนานเลยจริง ๆ