ทุบสถิติ! การค้าชายแดน-ผ่านแดน 9 เดือน 1.76 ล้านล้าน ทุเรียน-อิเล็กทรอนิกส์ดันโต
กรมการค้าต่างประเทศเผยการค้าชายแดนและผ่านแดนไทย 9 เดือนแรกปี 2569 ทุบสถิติสูงสุดเป็นประวัติการณ์ มูลค่า 1.76 ล้านล้านบาท เพิ่มขึ้น 18.8% ส่งออกเกือบ 9.8 แสนล้านบาท เกินดุลการค้า 1.9 แสนล้านบาท อานิสงส์การค้าผ่านแดนจีน-สิงคโปร์-เวียดนามโตแรง ทุเรียนสดส่งออกผ่านแดนกว่า 1.36 แสนล้านบาท ขณะที่สินค้าอิเล็กทรอนิกส์พุ่งหลายร้อยเปอร์เซ็นต์ มั่นใจทั้งปีทะลุเป้า 2 ล้านล้านบาท
รายงานข่าวจากกรมการค้าต่างประเทศ เปิดเผยภาพรวมการค้าชายแดนและผ่านแดนของไทยในช่วง 9 เดือนแรกของปี 2569 (มกราคม-กันยายน) ว่า มีมูลค่าการค้ารวม 1,764,312 ล้านบาท ขยายตัว 18.8% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน ถือเป็นมูลค่าสูงสุดเป็นประวัติการณ์ แม้เศรษฐกิจโลกยังเผชิญความท้าทายและแรงกดดันจากปัจจัยภูมิรัฐศาสตร์
โดยแบ่งเป็นการส่งออกมูลค่า 978,105 ล้านบาท ขยายตัว 16.6% และการนำเข้ามูลค่า 786,207 ล้านบาท ขยายตัว 21.6% ส่งผลให้ไทยเกินดุลการค้าสะสม 191,898 ล้านบาท
การขยายตัวดังกล่าวสะท้อนบทบาทของการค้าชายแดนและผ่านแดนที่กลายเป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนการส่งออกของไทย โดยเฉพาะการเชื่อมโยงตลาดอาเซียนและจีน รวมถึงการลำเลียงสินค้าเกษตรและสินค้าอุตสาหกรรมเทคโนโลยีเข้าสู่ห่วงโซ่อุปทานระดับโลก
การค้าผ่านแดนทะลุ 1 ล้านล้าน ทุเรียน-อิเล็กทรอนิกส์แรง
ปัจจัยสำคัญที่ผลักดันมูลค่าการค้าชายแดนและผ่านแดนในช่วง 9 เดือนแรก มาจากการค้าผ่านแดนไปยังประเทศที่สาม ซึ่งมีมูลค่าการค้าสะสมทะลุ 1 ล้านล้านบาท โดยสินค้าส่งออกผ่านแดนที่มีการขยายตัวโดดเด่น ได้แก่ กลุ่มเทคโนโลยีและอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์
ประกอบด้วย ฮาร์ดดิสก์ไดรฟ์ มูลค่า 85,904 ล้านบาท ขยายตัว 9.4% เครื่องรับโทรศัพท์และอุปกรณ์ มูลค่า 79,550 ล้านบาท ขยายตัวถึง 730.6% และเครื่องคอมพิวเตอร์และอุปกรณ์อื่น ๆ มูลค่า 52,165 ล้านบาท ขยายตัว 134.5%
ขณะที่สินค้าส่งออกผ่านแดนอันดับ 1 ยังคงเป็นทุเรียนสด โดยในช่วง 9 เดือนแรกมีมูลค่าการส่งออก 136,459 ล้านบาท ขยายตัว 30.4% และมีปริมาณส่งออกกว่า 1.11 ล้านตัน เพิ่มขึ้น 34.6%
การเติบโตของสินค้าเหล่านี้สะท้อนความสำคัญของเส้นทางการค้าผ่านแดน ทั้งในฐานะช่องทางส่งออกสินค้าเกษตรมูลค่าสูง และการเชื่อมโยงฐานการผลิตสินค้าเทคโนโลยีของไทยกับตลาดต่างประเทศ
จีนครองแชมป์การค้าผ่านแดน ทุเรียนไทยพุ่ง 1.36 แสนล้าน
สำหรับตลาดการค้าผ่านแดน จีนยังคงครองอันดับ 1 โดยมีมูลค่าการค้ารวม 585,834 ล้านบาท ขยายตัว 25.1% แบ่งเป็นการส่งออก 283,753 ล้านบาท ขยายตัว 13.4%
สินค้าส่งออกสำคัญคือทุเรียนสด มูลค่า 136,424 ล้านบาท ขยายตัว 30.4% โดยการส่งออกทุเรียนสดของไทยไปจีนถึง 91.7% เป็นการส่งออกผ่านแดน
ทั้งนี้ ด่านศุลกากรสำคัญที่ใช้ในการส่งออกทุเรียนสดไปจีนมี 5 แห่ง ได้แก่ ด่านศุลกากรนครพนม ด่านศุลกากรเชียงของ ด่านศุลกากรหนองคาย ด่านศุลกากรมุกดาหาร และด่านศุลกากรเชียงแสน
เส้นทางการค้าผ่านแดนดังกล่าวมีบทบาทสำคัญต่อการขนส่งผลไม้ไทยเข้าสู่ตลาดจีน โดยเฉพาะการพัฒนาเส้นทางขนส่งทางบกและทางรถไฟเชื่อมโยงไทย-ลาว-จีน ซึ่งช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการขนส่งสินค้าเกษตรที่ต้องรักษาความสดใหม่
สิงคโปร์โต 99% ส่งออกโทรศัพท์พุ่ง 703%
อีกหนึ่งตลาดที่มีการขยายตัวโดดเด่นคือสิงคโปร์ โดยการค้าผ่านแดนในช่วง 9 เดือนแรกมีมูลค่า 216,245 ล้านบาท ขยายตัว 99.0% หรือเกือบเท่าตัวจากช่วงเดียวกันของปีก่อน
ขณะที่การส่งออกผ่านแดนไปสิงคโปร์มีมูลค่า 164,164 ล้านบาท ขยายตัวสูงถึง 162.3% โดยมีสินค้าอิเล็กทรอนิกส์เป็นแรงขับเคลื่อนสำคัญ
ประกอบด้วย เครื่องรับโทรศัพท์และอุปกรณ์ มูลค่า 68,463 ล้านบาท ขยายตัว 703.9% เครื่องคอมพิวเตอร์และอุปกรณ์อื่น ๆ มูลค่า 34,986 ล้านบาท ขยายตัว 314.9% และเครื่องกังหันไอพ่นและกังหันอื่น ๆ มูลค่า 16,112 ล้านบาท ขยายตัว 144.1%
ขณะเดียวกัน การค้าผ่านแดนกับเวียดนามขยายตัวสูงเช่นกัน โดยมีมูลค่าการค้ารวม 108,612 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 79.0% ส่วนการส่งออกมีมูลค่า 44,100 ล้านบาท ขยายตัว 42.8%
ตัวเลขดังกล่าวสะท้อนการขยายตัวอย่างรวดเร็วของตลาดการค้าผ่านแดนในภูมิภาค โดยเฉพาะกลุ่มสินค้าเทคโนโลยี อุปกรณ์สื่อสาร และชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์
มาเลเซียหนุนการค้าชายแดนโต 30.2%
ด้านการค้าชายแดนกับประเทศเพื่อนบ้าน มาเลเซียเป็นตลาดที่มีการขยายตัวโดดเด่น โดยในช่วง 9 เดือนแรกปี 2569 มีมูลค่าการค้ารวม 307,351 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 30.2% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน
สินค้าสำคัญที่เป็นแรงขับเคลื่อน ได้แก่ เครื่องคอมพิวเตอร์และอุปกรณ์อื่น ๆ มูลค่า 12,891 ล้านบาท ขยายตัว 59.1% แผงวงจรไฟฟ้า มูลค่า 10,604 ล้านบาท ขยายตัว 109.1% และหม้อแปลงไฟฟ้าและส่วนประกอบ มูลค่า 6,724 ล้านบาท ขยายตัว 88.6%
ส่วนการค้าชายแดนกับ สปป.ลาว เริ่มกลับมาขยายตัวเป็นบวก โดยมีมูลค่าการค้ารวม 223,467 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 0.2% ในช่วง 9 เดือนแรก
ขณะที่การค้าชายแดนกับเมียนมาเริ่มมีสัญญาณฟื้นตัว โดยตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2569 มูลค่าการค้าชายแดนกลับมาขยายตัวเป็นบวกอีกครั้งในรอบ 12 เดือน
ชูด่านชายแดน-ระบบดิจิทัล ลดต้นทุนขนส่ง
กรมการค้าต่างประเทศระบุว่า การขยายตัวของการค้าชายแดนและผ่านแดนในช่วง 9 เดือนแรก เป็นผลจากการดำเนินยุทธศาสตร์ด้านการค้าและการลงทุนร่วมกันระหว่างภาครัฐและภาคเอกชน ทั้งการอำนวยความสะดวกบริเวณด่านชายแดน การยกระดับการให้บริการยื่นเอกสารส่งออกผ่านระบบดิจิทัล และการเร่งแก้ไขอุปสรรคทางการค้า เพื่อช่วยลดระยะเวลาและต้นทุนในการขนส่งสินค้า
ขณะเดียวกัน การขยายตัวของสินค้าอิเล็กทรอนิกส์ คอมพิวเตอร์ และอุปกรณ์สื่อสาร ยังสะท้อนบทบาทของไทยในห่วงโซ่อุปทานเทคโนโลยีระดับโลก โดยมีการเชื่อมโยงการขนส่งสินค้าไปยังประเทศเพื่อนบ้านและจีน
นอกจากนี้ การพัฒนาเส้นทางขนส่งทางบกและทางรถไฟเชื่อมไทย-ลาว-จีน ยังเป็นปัจจัยสนับสนุนการส่งออกสินค้าเกษตรมูลค่าสูง โดยเฉพาะทุเรียนสด ให้สามารถขนส่งไปยังตลาดปลายทางได้อย่างรวดเร็วและรักษาคุณภาพสินค้า
มั่นใจทั้งปีทะลุเป้า 2 ล้านล้านบาท
กรมการค้าต่างประเทศคาดการณ์ว่า แนวโน้มการค้าชายแดนและผ่านแดนของไทยในช่วงไตรมาส 4 ปี 2569 จะยังได้รับแรงสนับสนุนจากฤดูกาลส่งออกและเทศกาลปลายปี
เมื่อพิจารณาจากมูลค่าการค้าสะสม 9 เดือนแรกที่สูงถึง 1.76 ล้านล้านบาท ขยายตัว 18.8% ทำให้มั่นใจว่ามูลค่าการค้าชายแดนและผ่านแดนตลอดปี 2569 จะสามารถทะลุเป้าหมาย 2 ล้านล้านบาทที่ตั้งไว้ได้
ทั้งนี้ การขยายตัวของการค้าชายแดนและผ่านแดนไม่เพียงมีส่วนสำคัญต่อการขับเคลื่อนภาคการส่งออกของประเทศ แต่ยังช่วยสร้างเม็ดเงินหมุนเวียนในระบบเศรษฐกิจ กระจายรายได้สู่ผู้ประกอบการในพื้นที่ชายแดน ภาคการขนส่ง และเกษตรกรไทย รวมถึงสนับสนุนบทบาทของประเทศไทยในการเป็นศูนย์กลางการค้าและการขนส่งของภูมิภาคอาเซียน