สัจธรรม ‘โควิด’ ธรรมะ คือ ธรรมชาติ

คอลัมน์ชั้น 5 ประชาชาติ
กษมา ประชาชาติ

ตอนที่ได้เห็นว่าเดดไลน์การส่งบทความคอลัมน์ชั้น 5 ประชาชาติครั้งสุดท้ายของปีนี้ ตรงกับวันที่ 25 ธันวาคม 2563 ก็ตกใจเหมือนกัน เผลอ ๆ ผ่านไป 1 ปีอย่างรวดเร็ว

การที่ต้องนั่งเขียนบทความ และปิดต้นฉบับล่วงหน้าไปพร้อมกับการเฉลิมฉลองเทศกาลปีใหม่แบบวิถีใหม่ new normal ที่กำหนดให้ทุกคนนั่งทานข้าวกล่องกันแบบห่าง ๆ อย่างห่วง ๆ จากปกติต้องมีการร้อง เล่น เต้น สุดเหวี่ยง

“ล็อกดาวน์” มาก่อน “เคานต์ดาวน์” ผลจากเหตุการณ์แพร่ระบาดไวรัสโควิด-19 ที่จังหวัดสมุทรสาคร จากแรงงานต่างด้าวผิดกฎหมาย ที่เริ่มกระจายไปยังจังหวัดต่าง ๆ ครอบคลุมพื้นที่เกือบ 1 ใน 3 ของประเทศ จากความเห็นแก่ตัวของกลุ่มคนบางคน

มีใครคนหนึ่งถามเราว่า ตลอดเวลาที่อยู่กับโควิดตั้งแต่ต้นปี 2563 มีอะไรเปลี่ยนแปลงไปบ้าง

เราย้อนนึกดูถึงความเปลี่ยนแปลงในชีวิตที่เกิดขึ้น ทั้งภาระที่รับผิดชอบในการดูแลสมาชิกในครอบครัวแต่ละคนหนักอยู่แล้ว ท่ามกลางรายได้จากเงินเดือน ที่แทบจะใช้เดือนชนเดือน แต่ค่าใช้จ่ายที่เพิ่มขึ้น จากการเฝ้าระวังด้านสุขภาพเพิ่มขึ้น นับถอยหลังตั้งแต่การเริ่มต้นการระบาดในช่วงเดือนมีนาคม 2563 เราต้องซื้อประกันชีวิตเพื่อให้ครอบคลุมการรักษาโรคโควิด ความคุ้มครอง 1 ปี (ลองถามตัวเองว่ามีใครหรือไม่ ที่ไม่ซื้อประกันโควิดตั้งแต่ต้นปี เพื่อให้กับตัวเองและคนในครอบครัวน่าจะไม่มี)

รวมถึงการซื้อแอ็กเซสซอรี่โควิดแบบบ้าระห่ำ ทั้งหน้ากากอนามัย เจลล้างมือ เฟซชีลด์ หรือแม้กระทั่งบางคนจะซื้อสินค้าชิ้นใหญ่ไปเลยอย่างซื้อรถ เพราะไม่อยากเอาตัวเองไปเสี่ยงในรถประจำทางเพื่อรับเชื้อไปสู่คนในครอบครัว

แน่นอนว่าอนาคตหากโควิดยังอยู่ “ภาระค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพ” ก็จะยังอยู่ และมีแนวโน้มเพิ่มขึ้น เพราะไม่ใช่แค่ต้องต่อประกันโควิดปี 2 แต่ยังต้องเตรียมเงิน “ค่าวัคซีน”

คิดไปถึงอนาคตว่าในกรณีที่รัฐนำเข้าวัคซีนมาให้ประชาชน อาจจะให้ฉีดฟรีสำหรับคนที่อยู่ในระบบต่าง ๆ แต่คงต้องรอนาน หากต้องการรับวัคซีนเร็ว อาจจะต้องแลกกับ “ราคา” ต้องซื้อจาก รพ.เอกชน แล้วต้องฉีดให้ครบทุกคนในครอบครัว ต้องใช้คนละกี่เข็ม เข็มหนึ่งจะป้องกันได้นานเท่าไร ไม่นับรวมหลายอย่างจิปาถะที่จะงอกออกมา ด้วยเงื่อนไข “รายได้” เท่าเดิม

นี่เป็นเพียงแค่สิ่งที่มนุษย์เงินเดือนต้องเตรียมพร้อมในทางวัตถุ

การเตรียมพร้อม “ทางใจ” ก็จำเป็นมากเช่นกัน

ลองสำรวจอารมณ์และความรู้สึกคนข้าง ๆ ดูว่า จิตใจอ่อนล้า เหนื่อย สมาธิสั้น เครียดสะสม ขี้ลืม ปรี๊ดง่าย พร้อมบวกเพิ่มมากขึ้นแค่ไหน หลังจากถูกกักตัวทำงานอยู่บ้าน จนต้องหันไปหาความบันเทิงออนไลน์แบบ TikTok

ดังนั้น ปฏิเสธไม่ได้ว่า การเตรียมใจนับเป็นเรื่องสำคัญ เพราะอนาคตเรากับโควิดอาจต้องอยู่ด้วยกันไปอีกนาน อาจไม่ใช่แค่กลางปีหน้าอย่างที่หลายคนหวังว่าจะคลี่คลาย

นอกจากไม่ประมาทการ์ดอย่าตกแล้ว จิตก็จะตกไม่ได้ด้วย

วันหนึ่งพาแม่ไปทำบุญที่วัดแห่งหนึ่งที่ไม่เคยไปมาก่อน

เรากับแม่ไม่แน่ใจว่าจะสามารถถวายสังฆทานได้ในจุดไหน เผอิญเจอลูกศิษย์วัด เดินนำเรา 2 แม่ลูกไปที่กุฏิท่านเจ้าอาวาส

เจ้าอาวาสอายุ 72 ปี ท่านอาพาธเป็นโรคเบาหวาน และเพิ่งผ่าเข่า ทำให้ไม่สามารถรับกิจนิมนต์ได้ ท่านทำได้เพียงนั่งอ่านหนังสือและฉันที่หน้ากุฏิ

จากการสังเกตท่านคงไม่ได้รับกิจนิมนต์และคงไม่มีใครแวะเวียนมาบ่อยนัก ท่านจึงยินดีที่จะสนทนากับเรา 2 คนเป็นเวลานานพอสมควร ตั้งแต่ประวัติวัดก่อสร้างวัด จนถึงความเป็นมาการบวช ท่านเล่าว่าที่บ้านยากจนมาก ทางเดียวที่จะทำให้เข้าถึงการศึกษา คือ การบวชเรียน ท่านบวชตั้งแต่ ป.2 จนจบนักธรรมชั้นเอก เปรียญธรรม 6 ประโยค และปริญญาพุทธศาสตรบัณฑิต

พอได้เวลาลากลับ ตามประสาคุณแม่ก็จะมีการเอื้อนเอ่ยถามถึงเลขเด็ด วัตถุมงคลอะไรต่าง ๆ 555 (ตามปกติของเธอ)

หลวงพ่อท่านตอบว่า “ไม่มีวัตถุมงคลอะไรหรอกโยม ธรรมะ คือ ธรรมชาติ”

ตอนนั้นในใจรู้สึกสว่างวูบขึ้นมา จริงอย่างที่ท่านบอก ทุกอย่างเป็นไปตามธรรมชาติ การถามหาวัตถุมงคลของแม่ คงเกิดจากธรรมชาติของความกลัว จึงต้องให้สิ่งยึดเหนี่ยวจิตใจ ก็เหมือนกับการทำประกันโควิดของเรา โดยที่ลืมไปว่าทุกอย่างในโลกนี้ล้วนแต่อนิจจัง ไม่เที่ยงแท้ เกิดขึ้น ตั้งอยู่ ดับไป ชีวิตคนเราต้องตายเป็นธรรมชาติ เพียงแต่จะช้าหรือเร็ว หรือจะตายด้วยเหตุใดเท่านั้น

เจ้าโควิดก็เช่นกัน เมื่อเกิดขึ้น ตั้งอยู่แล้ว ก็คงมีสักวันที่ต้องดับไป เพียงแต่จะช้าหรือจะเร็ว หรือจะด้วยยาขนานใดเท่านั้น

สิ่งสำคัญจึงเป็นเรื่องการใช้ชีวิตในวันนี้ ที่เราอยู่บนความไม่ประมาท เพราะเราอาจไม่มีพรุ่งนี้ให้กลับไปแก้ไขอีก ความตายอยู่ใกล้แค่ลมหายใจเท่านั้น

ขอส่งความปรารถนาดีปิดท้ายปีให้คุณผู้อ่านทุกท่านประสบความสุข และมีสุขภาพแข็งแรงนะคะ