สิงห์อาสา ร่วมกับ ม. ขอนแก่น สร้างแหล่งน้ำชุมชนยั่งยืนภาคอีสานต่อเนื่องปีที่ 6

สิงห์อาสา โดย มูลนิธิพระยาภิรมย์ภักดี และ บริษัท บุญรอดบริวเวอรี่ จำกัด ร่วมกับ คณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น เดินหน้าขยายโครงการสิงห์อาสาสร้างแหล่งน้ำชุมชนอย่างยั่งยืน 

ปีที่ 6 ที่บ้านโนนรัง ต.สาวะถี อ.เมืองขอนแก่น จ.ขอนแก่น เพื่อสร้างแหล่งน้ำขนาดใหญ่รองรับการใช้น้ำของชุมชนตลอดทั้งปี เป็นทั้งบ่อกักเก็บน้ำในฤดูฝน ป้องกันน้ำท่วมในฤดูน้ำหลาก และเป็นแหล่งน้ำไว้ใช้ในฤดูแล้งอย่างยั่งยืน โดยนับตั้งแต่ปี 2563 มีแหล่งน้ำชุมชนสิงห์อาสาในจังหวัดภาคอีสานถึง 8 แห่ง

ซึ่งประสบความสำเร็จอย่างมาก ชาวบ้านมีน้ำใช้เพียงพอและยังสามารถใช้น้ำทำการเกษตร เช่น การปลูกข้าว พืชผัก ผลไม้ และยังเป็นแหล่งอาหารของชุมชน สร้างรายได้เพราะมีปลาในบ่อให้ชาวบ้านจับเป็นอาหารได้ รวมถึงระบบน้ำประปาสามารถใช้งานได้ตลอดทั้งปี 

คุณรวินทร์ ชมพูนุชธานินทร์ ผู้อำนวยการกลุ่มประชาสัมพันธ์ บริษัท บุญรอดบริวเวอรี่ จำกัด กล่าวว่า “จากประสบการณ์การทำงานในพื้นที่ร่วมกับมหาวิทยาลัยเครือข่ายสิงห์อาสา เราเห็นผลลัพธ์เชิงบวกจากการพัฒนาแหล่งน้ำชุมชนที่ส่งผลต่อคุณภาพชีวิตของประชาชนอย่างชัดเจน ทั้งในพื้นที่ จ.ขอนแก่น จ.มหาสารคาม และจ.บุรีรัมย์ ซึ่งได้ดำเนินการสร้างแหล่งน้ำชุมชนจนถึงปัจจุบันไปแล้ว 9 แห่งทั่วภาคอีสาน โดยมีบ่อบริวารที่เชื่อมโยงกับแหล่งน้ำกว่า 100 บ่อ เพื่อยกระดับให้เป็นโมเดลการบริหารจัดการน้ำให้เพียงพอ ไม่เพียงช่วยแก้ปัญหาเฉพาะหน้า แต่ยังเป็นการลงทุนระยะยาวเพื่อแก้ปัญหาด้านทรัพยากรน้ำ อาหาร และสิ่งแวดล้อม โดยเฉพาะการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่คาดการณ์ว่าจะยังคงรุนแรงต่อเนื่องไม่มีจุดสิ้นสุด โดยมุ่งสร้างระบบที่ช่วยให้ชุมชนสามารถพึ่งพาตนเองได้ อย่างยั่งยืน”

ผู้ช่วยศาสตราจารย์มัลลิกา ศรีสุธรรม อาจารย์ประจำสาขาวิชาปฐพีศาสตร์และสิ่งแวดล้อม คณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น เปิดเผยว่า “จากประสบการณ์และความเชี่ยวชาญการพัฒนาแหล่งน้ำในหลายพื้นที่ภาคอีสานอย่างต่อเนื่อง คณะเกษตรฯ มข. และสิงห์อาสา ได้ร่วมกันผลักดันแนวคิด “บ่อพ่อ+บ่อแม่” มาอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้เป็นต้นแบบของระบบโครงข่ายบ่อกักเก็บน้ำที่เชื่อมโยงกัน สามารถรองรับน้ำฝนในฤดูฝน เติมน้ำใต้ดิน และกระจายน้ำไปยังบ่อลูกในพื้นที่ใกล้เคียง เพิ่มประสิทธิภาพในการ

กักเก็บและใช้น้ำได้ตลอดปี ซึ่งช่วยให้ชุมชนมีน้ำใช้อย่างเพียงพอทั้งเพื่อการอุปโภค บริโภค และเกษตรกรรม อีกทั้งยังลดความเสี่ยงจากภัยพิบัติทางน้ำ เช่น น้ำหลากและน้ำท่วมในฤดูฝน รวมถึงภัยแล้งอีกด้วย ตัวอย่างที่เห็นภาพชัดเจนคือที่ต.ภูเหล็ก อ.บ้านไผ่ จ.ขอนแก่น ซึ่งในอดีตเคยเป็นพื้นที่เสี่ยงภัยแล้ง โดยบ่อที่มีอยู่ก็ไม่สามารถกักเก็บน้ำได้อย่างมีประสิทธิภาพเพราะตื้นเขิน จนกระทั่งในปี 2563 คณะเกษตรฯ มข. ร่วมกับ สิงห์อาสา เข้าไปดำเนินโครงการพัฒนาแหล่งน้ำชุมชนภายใต้แนวคิด บ่อพ่อ-บ่อแม่ โดยไม่เพียงแค่ขุดบ่อใหม่เท่านั้น แต่ยังปลูกพืชช่วยรักษาความชุ่มชื้น ช่วยพลิกฟื้นพื้นที่ที่เคยแห้งแล้งให้กลับมาเขียวชอุ่ม ชาวบ้านในพื้นที่มีน้ำใช้ตลอดทั้งปี มีปริมาณน้ำเพียงพอต่อการทำการเกษตร สร้างรายได้และยกระดับคุณภาพชีวิตของชาวบ้านในด้านอื่นๆ ด้วย”

ทั้งนี้ สิงห์อาสายังร่วมกับเครือข่ายนักศึกษาสิงห์อาสาภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 18 สถาบัน คอยติดตามสถานการณ์ พร้อมเฝ้าระวังภัยพิบัติในจังหวัดภาคอีสาน เพื่อลงพื้นที่ช่วยเหลือและบรรเทาภัยได้อย่างทันท่วงที โดยที่ผ่านมาเมื่อประสบภัยแล้งก็ได้จัดส่งรถน้ำดื่มเคลื่อนที่ แจกจ่ายน้ำสะอาด ติดตั้งแทงค์น้ำขนาดใหญ่ธนาคารน้ำดื่มสิงห์ และจะช่วยสนับสนุนองค์ความรู้อย่างต่อเนื่องเพื่อให้การสร้างแหล่งน้ำชุมชนขยายพื้นที่ครอบคลุมทั่วทั้งภาคตะวันออกเฉียงเหนือ เพื่อให้ชุมชนมีระบบน้ำที่มั่นคง พร้อมรับมือกับสภาวะอากาศแปรปรวนในอนาคต