ผู้ประกอบการ ‘ท่าตอน-แม่สาย’ ท่องเที่ยวริมน้ำซบหนักรอบ 30 ปี ร้านทยอยปิดกิจการ
วิกฤตสารปนเปื้อนแม่น้ำกก-สาย ฉุดการท่องเที่ยวริมน้ำในรอบกว่า 30 ปี ธุกิจแพริมน้ำอำเภอท่าตอน จ.เชียงใหม่ ไม่มีนักท่องเที่ยว ขณะที่ร้านอาหารอำเภอแม่สาย จ.เชียงราย ยอดขายตกระนาว ส่วนร้านที่ยังเปิดให้บริการต้องยกระดับความปลอดภัย ทำต้นทุนพุ่งอีกเดือนละ 5,000 บาท วอนรัฐเร่งอัดงบติดตั้งเครื่องกรองน้ำให้ผู้ประกอบการและครัวเรือน พร้อมเดินหน้าสร้างความเชื่อมั่น
ยอดขายร่วง เสียหายหนักในรอบ 30 ปี
นางนิภาพร วิสุทธิแพทย์ นายกสมาคมส่งเสริมผู้ประกอบการร้านอาหารจังหวัดเชียงราย และผู้ประกอบการร้านอาหาร “อร่อย108” แม่สาย บุฟเฟ่ต์ชาบู-ปิ้งย่าง ในพื้นที่อำเภอแม่สาย กล่าวกับ “ประชาชาติธุรกิจ” ว่า สถานการณ์ผลกระทบจากปัญหาน้ำกกและน้ำสายปนเปื้อนสารพิษ ปัจจุบันเริ่มรุนแรงมากขึ้น และส่งผลกระทบต่อภาพรวมเศรษฐกิจ การท่องเที่ยว และผู้ประกอบการร้านอาหารในพื้นที่อย่างหนักหน่วงที่สุดในรอบกว่า 30 ปี
โดยบรรยากาศการท่องเที่ยวในพื้นที่อำเภอแม่สายซบเซาลงอย่างหนัก แม้จะเข้าสู่ช่วงไฮซีซั่นแล้วก็ตาม ประเมินว่าจำนวนนักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและต่างชาติหายไปจากพื้นที่ถึง 80% จากเดิมที่เคยมีรถบัสและรถทัวร์นำเที่ยวเข้ามาอย่างคึกคัก ปัจจุบันกลับไม่มีเข้ามาเลย ส่งผลให้ธุรกิจโรงแรมและร้านอาหารเงียบเหงาอย่างมาก
ปัจจุบันสมาคมฯ มีสมาชิกกว่า 400 ราย และอยู่ในอำเภอแม่สายกว่า 200 ราย ทั้งร้านอาหารที่มีหน้าร้าน คาเฟ่ ไปจนถึงร้านค้าปลีกย่อย แผงลอย และตลาดนัด ต่างได้รับผลกระทบอย่างทั่วถึง โดยยอดขายภาพรวมตกลงมากถึง 50% แม้ในช่วงที่มีการจัดงานอีเวนต์ในพื้นที่แม่สาย ซึ่งปกติเคยขายได้เต็ม 100% แต่ปัจจุบันยอดขายเหลือเพียง 30% เท่านั้น ทำให้ผู้ประกอบการหลายรายแบกรับภาระไม่ไหว ต้องทยอยปิดกิจการหรือประกาศเซ้งร้านไปแล้วประมาณ 50%
ในส่วนของร้านอาหารที่ยังคงเปิดให้บริการอยู่ ต้องยกระดับมาตรการความปลอดภัยอย่างเข้มข้นเพื่อสร้างความมั่นใจให้กับผู้บริโภค เช่นเดียวกับร้านอาหารของตนที่ต้องติดตั้งเครื่องกรองน้ำละเอียดถึง 2 ชั้น ทั้งระบบน้ำบ่อและน้ำประปา ใช้สารส้มและสารกรองในการบำบัดน้ำก่อนนำมาใช้ล้างผัก ผลไม้ รวมถึงต้มน้ำร้อนในการล้างจานชาม และเปลี่ยนไปสั่งซื้อผักปลอดสารพิษจากพื้นที่บนดอยแทนเพื่อหลีกเลี่ยงผลผลิตที่ใช้น้ำจากแหล่งปนเปื้อน
มาตรการเหล่านี้ทำให้ผู้ประกอบการต้องแบกรับภาระต้นทุนที่พุ่งสูงขึ้นอีก 20-30% ทั้งค่าติดตั้งระบบกรองน้ำหลักหมื่นบาท และค่าดูแลรักษา เปลี่ยนไส้กรองและสารกรอง ที่เพิ่มขึ้นอีกเดือนละประมาณ 5,000 บาท ในขณะที่ร้านอาหารยังคงต้องขายอาหารในราคาเดิม
นางนิภาพร กล่าวอีกว่า ทางสมาคมฯ จึงอยากเรียกร้องให้ภาครัฐและรัฐบาลเข้ามาช่วยเหลืออย่างจริงจังและเป็นรูปธรรม ดังนี้ 1.เร่งจัดหาแหล่งน้ำใหม่ทดแทน 2.ขอให้หน่วยงานภาครัฐจัดประชุมร่วมกับผู้ประกอบการร้านอาหารในพื้นที่อำเภอแม่สาย โดยเสนอให้นำงบประมาณมาสนับสนุนการติดตั้งเครื่องกรองน้ำ หรืออุดหนุนค่าใช้จ่ายในการดูแลระบบน้ำให้แก่ผู้ประกอบการและครัวเรือน แทนการแจกเงินระยะสั้นเพียงอย่างเดียว
แพริมน้ำแม่อาย ไร้เงานักท่องเที่ยว
นางกัญจน์ชญา แก้วประเพณี ผู้ประกอบการแพร้านอาหารลำน้ำกก ในพื้นที่ตำบลท่าตอน อำเภอแม่อาย กล่าวกับ “ประชาชาติธุรกิจ” ว่าภาคการท่องเที่ยวและธุรกิจริมน้ำในพื้นที่ท่าตอนได้รับผลกระทบอย่างมากเช่นกัน จากเดิมที่เคยมีนักท่องเที่ยวเดินทางมาท่องเที่ยว ล่องเรือ หรือใช้บริการร้านอาหารและแพริมน้ำ โดยเฉพาะในช่วงเทศกาลสงกรานต์หรือฤดูกาลท่องเที่ยวที่เคยสร้างรายได้หมุนเวียนให้ชุมชนและผู้ประกอบการจำนวนมาก ราว 40-50 ล้านบาทต่อปี ปัจจุบันบรรยากาศเงียบเหงา ไม่มีนักท่องเที่ยวเข้ามา และกิจกรรมทางน้ำหรือการจัดงานต่างๆ ที่เคยสร้างรายได้ให้ชาวบ้านก็ซบเซาลงตามไปด้วย
วอนรัฐ ฟื้นปากท้อง
นางกัญจน์ชญา กล่าวว่า อยากให้รัฐบาลแก้ไขปัญหาปากท้องของชาวบ้านในพื้นที่ท่าตอนอย่างเป็นรูปธรรม รวมถึงสร้างความชัดเจนและตรวจสอบข้อเท็จจริงในแต่ละพื้นที่อย่างตรงไปตรงมา เพื่อไม่ให้เกิดการเหมารวมผลผลิตทางการเกษตรหรือทำลายความเชื่อมั่นของคนทำกินที่สุจริต
”อยากให้รัฐบาลลงมาดูพื้นที่จริงและช่วยแก้ปัญหาปากท้องของชาวบ้าน รวมถึงช่วยสร้างความชัดเจนด้านการสื่อสารเรื่องคุณภาพผลผลิต ว่าจุดไหนปลอดภัย จุดไหนต้องเฝ้าระวัง ไม่ใช่เหมารวมจนคนทำมาหากินขายของไม่ได้” นางกัญจน์ชญา กล่าว