เฟซบุ๊ก “ขออภัย” กรณีแปลภาษาไทยผิดพลาด

วันที่ 30 กรกฎาคม 2563 Facebook ประเทศไทย ได้ออกแถลงการณ์ว่า ได้พบว่ามีข้อผิดพลาดเชิงเทคนิคของฟีเจอร์แปลภาษาอัตโนมัติ ซึ่งส่งผลให้เกิดความคลาดเคลื่อนในการแปลข้อความจากภาษาอังกฤษเป็นภาษาไทย ระหว่างนี้ Facebook ได้แนะนำให้พันธมิตรสื่อมวลชนที่เกี่ยวข้องในประเทศไทย ปิดฟีเจอร์แปลภาษาอัตโนมัติ ขณะที่ทีมงานกำลังดำเนินการตรวจสอบ “ทาง Facebook ขออภัยเป็นอย่างสูงสำหรับความผิดพลาดที่เกิดขึ้นในครั้งนี้”

ทันทีที่ทราบถึงปัญหา ได้จัดตั้งทีมทำงานประกอบด้วยวิศกร และทีมพัฒนาผลัตภัณฑ์เพื่อตรวจสอบข้อผิดพลาดดังกล่าวในการแปลภาษาไทย คลาดเคลื่อนในบริบทของคำราชาศัพท์ ทีมผู้เชี่ยวชาญได้ดำเนินการปิดฟีเจอร์การแปลภาษาอัตโนมัติจากภาษาอังกฤษเป็นภาษาไทยชั่วคราวและกำลังดำเนินการหาโซลูชั่นทางเทคนิคเพื่อปรับปรุงความแม่นยำของภาษาให้ดีขึ้น

ทั้งนี้ สืบเนื่องจากกรณีที่ สถานีโทรทัศน์ไทยพีบีเอส (Thai PBS) ได้ออกแถลงการณ์ผ่านเฟซบุ๊กเมื่อวันที่ 28 กรกฎาคม ใจความว่า คำชี้แจงกรณีปรากฏข้อความที่ไม่เหมาะสมบนเฟซบุ๊กเพจ Thai PBS ในช่วงเวลาของการถ่ายทอดสด พิธีจุดเทียนถวายพระพรชัยมงคล เนื่องในโอกาสวันเฉลิมพระชนมพรรษาพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว 28 กรกฎาคม 2563

ตามที่มีผู้นำภาพจากหน้าเพจของเฟซบุ๊กไทยพีบีเอส และมีการเผยแพร่ ส่งต่อในสื่อสังคมออนไลน์ ซึ่งเป็นข้อความภาษาไทยที่ถูกแปลด้วยบริการแปลอัตโนมัติของเฟซบุ๊ก จากข้อความต้นฉบับภาษาอังกฤษว่า “[Live] Candle-lighting ceremony to celebrate the birthday of HM the King on July 28, 2020 at 6.45 PM” เนื่องจากเป็นการถ่ายทอดสดที่มีคำบรรยายภาษาอังกฤษ จึงต้องมีการสื่อสารด้วยข้อความภาษาอังกฤษในโพสต์ดังกล่าว

ต่อมามีผู้แชร์ภาพหน้าเฟซบุ๊กเพจไทยพีบีเอส ที่มีข้อความภาษาไทยที่ไม่เหมาะสม ซึ่งเป็นข้อความที่เกิดจากบริการแปลอัตโนมัติ (Auto Translation) ของเฟซบุ๊ก ที่แปลจากข้อความภาษาอังกฤษข้างต้น โดยผู้ใช้บริการที่มีการตั้งค่าเปิดการแปลอัตโนมัติเท่านั้น จึงจะเห็นข้อความการแปลดังกล่าว และบุคคลดังกล่าวได้มีการบันทึกภาพหน้าจอ (Capture) จากเฟซบุ๊กไทยพีบีเอส นำมาเผยแพร่บนสื่อสังคมออนไลน์ ทำให้เกิดความเข้าใจคลาดเคลื่อนว่าเป็นข้อความที่ทีมงานไทยพีบีเอสเป็นผู้เขียน

เมื่อ ส.ส.ท.ได้รับทราบข้อมูลการแปลที่ไม่เหมาะสม ซึ่งถูกนำไปเผยแพร่ จนทำให้เกิดผลกระทบในวงกว้าง ทีมงานจึงได้ดำเนินการปรับข้อความภาษาอังกฤษให้เป็นภาษาไทยที่ถูกต้องในทันที เพื่อป้องกันการแปลที่ผิดพลาดจากระบบการแปลอัตโนมัติของเฟซบุ๊ก เมื่อเวลา 18.55 น.

ขณะเดียวกัน ทีมงานได้แจ้งปัญหา และติดต่อขอคำชี้แจง ถึงความผิดพลาดที่เกิดขึ้นกับทางเฟซบุ๊กในทันที โดยนาย Alex Fenby, News Partnerships Lead, South East Asia สำนักงานเฟซบุ๊ก ณ ประเทศสิงคโปร์ ซึ่งได้ตอบกลับมาว่า “Sincere apologies for the mis-translation. It was caused by a technical error on auto-translation. We have filed an urgent task with your policy and IT teams to investigate and will keep you informed once we hear back.”

พร้อมกันนั้น ส.ส.ท.ได้เร่งรัดให้เฟซบุ๊กรายงานผลการตรวจสอบความผิดพลาดที่เกิดขึ้นโดยเร็ว รวมทั้ง ควรแถลงขออภัยอย่างเป็นทางการ เนื่องจากทีมงานได้ตรวจสอบเมื่อเวลาประมาณ 23.00 น.พบว่า การแปลข้อความที่ผิดพลาดนี้ ได้ปรากฏอยู่ในเฟซบุ๊กเพจทางการของสื่ออื่นๆ ไม่ใช่แต่เฉพาะเพจของไทยพีบีเอสเท่านั้น ซึ่งตอกย้ำชัดเจนว่าบริการแปลอัตโนมัติของเฟซบุ๊กมีปัญหา

ส.ส.ท.ได้ออกคำชี้แจงถึงเหตุการณ์ดังกล่าว เมื่อเวลาประมาณ 00.23 น.ตามลิงก์ www.facebook.com/ThaiPBS…/…/a.348532055084/10164385062660085 และได้ดำเนินการสอบหาข้อเท็จจริงทันที พร้อมแจ้งไปยังสำนักพระราชวัง กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (DE) และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องรับทราบลำดับเหตุการณ์ทั้งหมดแล้ว

ส.ส.ท.ขออภัยที่มีผู้นำข้อความจากบริการแปลอัตโนมัติที่ผิดพลาดของเฟซบุ๊กไปเผยแพร่ โดย ส.ส.ท.ขอยืนยันว่าจะติดตามหาข้อเท็จจริงของเหตุการณ์ดังกล่าวอย่างถึงที่สุด และรายงานให้สาธารณะได้รับทราบ ทั้งนี้ ส.ส.ท.จะไม่ยอมให้มีการใช้ประโยชน์ในการสร้างสถานการณ์ที่ส่งผลกระทบต่อความรู้สึกของประชาชนและประเทศชาติ องค์การกระจายเสียงและแพร่ภาพสาธารณะแห่งประเทศไทย