คนหนังไทยอ่อนเรื่องไอเดีย เตือนเกาหลีใช้ AI ยิ่งทิ้งห่าง

ปรัชญา ปิ่นแก้ว มองคนทำหนังไทยฝีมือผลิตไม่แพ้ต่างชาติ แต่ยังขาดความคิดสร้างสรรค์ที่โดดเด่นในระดับอุตสาหกรรม ชี้ AI ช่วยระดมความคิดและพัฒนาบทได้รวดเร็วขึ้น แต่ไม่ได้ทำให้ไทยไล่ตามเกาหลีใต้ได้ทันที เพราะคู่แข่งก็ใช้เทคโนโลยีเดียวกัน

เมื่อวันที่ 6 พฤศจิกายน 2569 ภายในงาน AI Expo Thailand 2026 ณ Challenger Hall เมืองทองธานี ในเวทีเสวนาหัวข้อ AI กำลังเปลี่ยนวิธีสร้างภาพยนตร์อย่างไร ปรัชญา ปิ่นแก้ว ผู้กำกับภาพยนตร์ไทย และ Co-CEO บริษัท Colestia จำกัด กล่าวถึงปัญหาการแข่งขันของอุตสาหกรรมภาพยนตร์ไทย โดยมองว่า จุดอ่อนคนทำหนังในประเทศไทยไม่ได้อยู่ที่ความสามารถด้านการผลิต แต่อยู่ที่การพัฒนาแนวคิดสร้างสรรค์และการเล่าเรื่อง

ปรัชญากล่าวว่า ตลอดเวลากว่า 20 ปีที่ผ่านมา คนทำภาพยนตร์ไทยต้องประสบข้อจำกัดด้านงบประมาณ ขณะที่ต้องแข่งขันกับภาพยนตร์จากต่างประเทศ โดยเฉพาะเกาหลีใต้และจีน สองประเทศที่มีเงินทุนและศักยภาพการผลิตสูงกว่า

แม้บุคลากรไทยจะมีทักษะด้านการผลิตภาพยนตร์ไม่แพ้ต่างประเทศ แต่จำนวนผู้สร้างที่สามารถพัฒนาแนวคิดใหม่และสร้างผลงานโดดเด่นในระดับนานาชาติยังมีไม่มากพอที่จะยกระดับภาพรวมของอุตสาหกรรม

ยกตัวอย่างเกาหลีใต้ที่สามารถพัฒนาแนวคิดและรูปแบบการเล่าเรื่องได้หลากหลายกว่าไทย ขณะที่ไทยยังมีข้อจำกัดในการสร้างผลงานที่แตกต่างอย่างต่อเนื่อง

การเข้ามาของ AI จึงเป็นโอกาสให้คนทำหนังไทยสามารถเข้าถึงข้อมูลและทดลองแนวคิดใหม่ได้รวดเร็วขึ้น โดยไม่จำเป็นต้องใช้ทีมงานจำนวนมากเหมือนในอดีต

ทว่า ปรัชญาเตือน AI ไม่ได้ทำให้ช่องว่างการแข่งขันระหว่างไทยกับต่างประเทศลดลงโดยทันที เพราะประเทศที่มีความสามารถด้านความคิดสร้างสรรค์สูงกว่าไทยก็สามารถนำ AI ไปใช้เพิ่มประสิทธิภาพการทำงานได้เช่นกัน

“เกาหลีเขาเก่งกว่าอยู่แล้ว พอมี AI เข้ามาเขาก็ยิ่งไปกันใหญ่” ปรัชญากล่าว

AI ช่วยคิดเร็วขึ้น แต่ผู้กำกับต้องตั้งโจทย์ให้เป็น

ปรัชญาอธิบายว่า AI สามารถทำหน้าที่เป็นเครื่องมือช่วยระดมความคิด ค้นคว้าข้อมูล และเสนอทางเลือกในการพัฒนาบทภาพยนตร์ ซึ่งเดิมอาจต้องอาศัยการทำงานร่วมกันของทีมงานหลายคน

แต่ประสิทธิภาพของการระดมความคิดไม่ได้ขึ้นอยู่กับจำนวนคนหรือปริมาณข้อมูล มันขึ้นอยู่กับความสามารถของผู้กำกับหรือผู้นำโครงการในการกำหนดเป้าหมาย

หากผู้กำกับไม่รู้ว่าต้องการอะไร แม้จะมี AI ช่วย ก็อาจไม่ได้ผลงานที่ตรงตามความต้องการ

เปรียบเทียบการใช้ AI กับการบริหารทีมงาน ซึ่งผู้กำกับต้องเป็นผู้กำหนดโจทย์ ควบคุมทิศทาง และตัดสินใจว่าจะเลือกหรือปฏิเสธแนวคิดใด

“การถาม AI มีสองอย่าง ถามกว้างกับถามลึก ถ้าคุณถามกว้าง ผลลัพธ์ที่ได้มันจะกว้าง แต่ถ้าคุณถามลึก ผลลัพธ์คุณจะลึก”

ยกตัวอย่างการทดลองให้คนคนหนึ่งอธิบายสีที่ถืออยู่ด้วยคำพูด เพื่อให้ผู้อื่นสร้างสีเดียวกันออกมาให้ตรงที่สุด แม้จะเป็นเพียงสีเดียว แต่การสื่อสารให้ได้ผลลัพธ์ตรงตามความต้องการกลับทำได้ยาก

เช่นเดียวกับการสั่งงาน AI ซึ่งผู้ใช้ต้องมีความรู้มากพอที่จะอธิบายรายละเอียดของสิ่งที่ต้องการ ไม่ใช่คาดหวังว่าเทคโนโลยีจะเข้าใจความคิดทั้งหมดโดยไม่ต้องอธิบาย

ยิ่งมี AI คนทำหนังยิ่งต้องเรียนรู้

ปรัชญามองว่า AI ไม่ได้ทำให้คนทำภาพยนตร์จำเป็นต้องเรียนรู้น้อยลง แต่กลับทำให้ความรู้ด้านโครงสร้างบท กลไกการเล่าเรื่อง และการสร้างความรู้สึกให้ผู้ชมมีความสำคัญมากขึ้น

ผู้ที่เข้าใจหลักการสร้างภาพยนตร์จะสามารถตั้งคำถามกับ AI ได้ลึกกว่า และตรวจสอบได้ว่าผลลัพธ์ที่เครื่องมือสร้างขึ้นเหมาะสมกับเรื่องราวหรือไม่

แม้ผู้ที่ไม่มีพื้นฐานจะสามารถใช้ AI เขียนบทหรือสร้างภาพยนตร์ได้ แต่หากไม่เข้าใจหลักการเล่าเรื่อง ก็อาจแข่งขันกับผู้ที่มีประสบการณ์และความเชี่ยวชาญไม่ได้

ปรัชญาเห็นว่า การพัฒนาความคิดสร้างสรรค์ยังเป็นโจทย์ใหญ่ เทอมยาวของอุตสาหกรรมภาพยนตร์ไทย เพราะการเข้าถึงเครื่องมือ AI ไม่ใช่ข้อได้เปรียบเฉพาะประเทศใดประเทศหนึ่ง

สิ่งที่จะทำให้ภาพยนตร์ไทยแข่งขันได้จึงไม่ได้อยู่ที่การใช้ AI มากกว่าคู่แข่ง แต่อยู่ที่ความสามารถในการพัฒนาแนวคิดและสร้างเรื่องราวที่แตกต่างจากผลงานในตลาดโลก