กองทุนน้ำมัน เตรียมกู้อีกกว่าแสนล้าน หลังหนี้แตะ 1 แสนล้านสิ้น ก.ย.นี้แน่
กองทุนน้ำมันเชื้อเพลิงเตรียมแผนกู้เงินรอบใหม่วงเงินระดับแสนล้านบาท หลังฐานะกองทุนยังติดลบต่อเนื่อง คาดยอดติดลบแตะ 1 แสนล้านบาทภายในช่วงปลายเดือนกันยายนนี้ แม้ราคาน้ำมันในตลาดโลกเริ่มปรับลดลง แต่สถานะสภาพคล่องของกองทุนยังอยู่ในระดับตึงตัว ขณะที่การกู้เงิน 2 หมื่นล้านบาทก่อนหน้านี้ถูกนำไปชำระหนี้จนหมดแล้ว
แหล่งข่าวกระทรวงพลังงาน เปิดเผยว่า ขณะนี้ฐานะกองทุนน้ำมันยังอยู่ในภาวะขาดสภาพคล่อง แม้ราคาน้ำมันเริ่มปรับตัวลดลงในช่วงไม่กี่วันที่ผ่านมา แต่ยังไม่เพียงพอที่จะทำให้สถานะกองทุนกลับมาดีขึ้น โดยยอดติดลบปัจจุบันอยู่ที่ประมาณ 92,000 ล้านบาท และยังเพิ่มขึ้นเฉลี่ยราว 700 ล้านบาทต่อวัน
จากแนวโน้มดังกล่าว คาดว่ากองทุนน้ำมันจะมียอดติดลบแตะระดับ 1 แสนล้านบาทอย่างแน่นอนภายในช่วงปลายเดือนกันยายน หรือต้นเดือนตุลาคม 2569 โดยกองทุนจำเป็นต้องเตรียมแผนรองรับด้านสภาพคล่อง และการกู้เงินเป็นหนึ่งในแนวทางสำคัญที่จะต้องดำเนินการ
ทั้งนี้ การกู้เงิน 2 หมื่นล้านบาทที่ผ่านมา เป็นการกู้โดยกองทุนน้ำมันเอง ไม่เกี่ยวข้องกับวงเงินกู้ตามพระราชบัญญัติที่รัฐบาลเคยกำหนดไว้ โดยกองทุนกู้จากธนาคารพาณิชย์ในประเทศ 2 แห่ง แบ่งเป็น 2 ครั้ง ครั้งละ 1 หมื่นล้านบาท และนำเงินทั้งหมดไปชำระหนี้เดิมแล้ว
“2 หมื่นล้านบาทที่กู้มาใช้หมดแล้ว เป็นการนำไปชำระหนี้ เมื่อสัปดาห์ที่แล้วกู้มาอีก 1 หมื่นล้านบาทก็ใช้หมด ถ้าถามว่าวงเงินที่จะกู้ต้องเท่าไร ต้องดูเรื่องการครอบคลุมหนี้ก่อน ซึ่งอาจต้องไปถึงแสนล้านบาท แต่เรื่องการเบิกเงินเป็นอีกเรื่องหนึ่ง และน่าจะทยอยเบิกเหมือนรอบที่ผ่านมา”
สำหรับการกู้รอบใหม่ ขณะนี้อยู่ระหว่างพิจารณา โดยเบื้องต้นประเมินว่าหากต้องกู้เพื่อให้ครอบคลุมภาระหนี้อาจต้องเตรียมวงเงินระดับแสนล้านบาท อย่างไรก็ตาม วงเงินที่แท้จริงยังต้องประเมินอีกครั้ง หลังหารือนโยบายกับปลัดกระทรวงพลังงานคนใหม่ รวมถึงรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงาน เนื่องจากแนวทางบริหารกองทุนและการดูแลราคาพลังงานจะมีผลโดยตรงต่อวงเงินที่จำเป็นต้องใช้
การกู้เงินดังกล่าวจะเป็นการกู้จากธนาคารพาณิชย์ในประเทศ โดยรูปแบบการกู้จะขึ้นอยู่กับอัตราดอกเบี้ยและสถานการณ์ในช่วงเวลานั้น และอาจต้องขอให้กระทรวงการคลังค้ำประกันเช่นเดียวกับการกู้ในรอบที่ผ่านมา ขณะที่หนี้เดิมของกองทุนเหลืออยู่ประมาณ 1 หมื่นล้านบาท เฉพาะเงินต้น โดยกองทุนยังคงต้องชำระดอกเบี้ยตามกำหนดเพื่อไม่ให้เกิดปัญหาหนี้เสีย
สำหรับแผนรองรับสถานการณ์วิกฤตด้านพลังงาน ซึ่งคณะรัฐมนตรี (ครม.) เพิ่งเห็นชอบให้ขยายกรอบแผนให้ครอบคลุมถึงปี 2572 จากเดิมที่สิ้นสุดในปี 2567 โดยแผนดังกล่าวยังคงมาตรการดูแลราคาดีเซลและเบนซินที่ระดับ 30 บาท รวมถึงปรับเกณฑ์รองรับความผันผวนของราคาน้ำมัน จากเดิมที่กำหนดการเปลี่ยนแปลง 5 ดอลลาร์ต่อบาร์เรลภายใน 1 สัปดาห์ เป็น 10 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล สะท้อนความผันผวนของตลาดน้ำมันที่เพิ่มขึ้น
อีกประเด็นสำคัญคือการเพิ่มบทบาทเชื้อเพลิงชีวภาพ เพื่อลดการพึ่งพาการนำเข้าในภาวะที่ราคาพลังงานโลกมีความผันผวนสูง โดยจะต้องหารือถึงโครงสร้างราคาของไบโอดีเซลและเอทานอล เนื่องจากต้นทุนวัตถุดิบในประเทศยังอยู่ในระดับสูง
สำหรับสถานการณ์ความขัดแย้งในตะวันออกกลาง ยอมรับว่ายังเป็นปัจจัยที่น่ากังวล เนื่องจากประเมินว่าสถานการณ์สู้รบมีแนวโน้มยืดเยื้อ และราคาน้ำมันเชื้อเพลิงในตลาดโลกยังมีโอกาสทรงตัวในระดับสูง แม้ระยะสั้นราคาจะเริ่มปรับตัวลดลงก็ตาม
ทั้งนี้ กองทุนน้ำมันฯ ยังมีอีกทางเลือกในการลดภาระการอุดหนุน คือการทยอย Exit จากการตรึงราคาหรือปรับลดการจ่ายชดเชย ซึ่งจะช่วยลดการไหลออกของเงินกองทุน แต่จะส่งผลให้ราคาขายปลีกน้ำมันปรับเพิ่มขึ้น จึงจำเป็นต้องประเมินผลกระทบต่อประชาชนและหารือกับรัฐบาลว่าจะมีมาตรการช่วยเหลือเฉพาะกลุ่มหรือแนวทางอื่นเพื่อลดผลกระทบหรือไม่
“การกู้เป็นหนึ่งในวิธีตามแผนวิกฤต แต่ก็มีอีกทางคือการ Exit จากการชดเชย ซึ่งอาจกระทบประชาชนจึงต้องดูว่ากระทบกี่บาท และรัฐบาลจะมีมาตรการอะไรเข้ามาช่วยลดผลกระทบได้บ้าง”
อย่างไรก็ตาม แหล่งข่าวย้ำว่า การเตรียมกู้เงินรอบใหม่เป็นสิ่งที่ต้องเร่งดำเนินการ เนื่องจากสถานะกองทุนยังไม่สามารถรองรับภาระการอุดหนุนราคาพลังงานได้ในระยะยาว โดยวงเงินและรูปแบบการกู้จะต้องสรุปอีกครั้งภายหลังหารือนโยบายกับผู้บริหารกระทรวงพลังงานชุดใหม่