สหรัฐตัดสินใจเพิกถอนสถานะ VEU หรือการขนส่งอุปกรณ์การผลิตชิปของบริษัท TSMC อย่างอิสระไปยังโรงงานผลิตหลักในเมืองหนานจิง ประเทศจีน มีผลบังคับใช้วันที่ 31 ธันวาคม 2025
บลูมเบิร์ก (Bloomberg) รายงานว่า สหรัฐได้เพิกถอนสิทธิในการตัดสินใจอย่างอิสระของบริษัท Taiwan Semiconductor Manufacturing (TSMC) จากไต้หวัน ในการขนส่งอุปกรณ์ผลิตชิปที่จำเป็นไปยังโรงงานหลักในเมืองหนานจิง มณฑลเจียงซู ภาคตะวันออกของประเทศจีน ซึ่งจะลดขีดความสามารถในการผลิตชิปด้วยเทคโนโลยีรุ่นเก่าในจีนลง ท่ามกลางการแข่งขันในอุตสาหกรรมชิปอย่างดุเดือดของสองมหาอำนาจเศรษฐกิจที่มีขนาดใหญ่อันดับหนึ่งและสองของโลก
เจ้าหน้าที่สหรัฐแจ้งให้ TSMC ทราบถึงการตัดสินใจเพิกถอนสถานะ Validated End User (VEU) หรือผู้ใช้ที่ได้รับการตรวจสอบแล้ว ซึ่งเป็นใบอนุญาตนำเข้าอุปกรณ์และเทคโนโลยีบางอย่างจากสหรัฐ จากที่ไม่ต้องขออนุญาตเป็นรายครั้งสำหรับโรงงานผลิตชิป TSMC หนานจิง ประเทศจีน เปลี่ยนเป็นต้องขอใบอนุญาตเป็นรายครั้งไป
ก่อนหน้านี้สหรัฐแจ้งการเพิกถอนสถานะ VEU ต่อโรงงานของบริษัทซัมซุงและ SK Hynix ในประเทศจีนด้วยเช่นกัน สถานะ VEU ของโรงงานดังกล่าวจะหมดอายุในอีกประมาณ 4 เดือนข้างหน้า (ม.ค. 2026)
การเพิกถอนสถานะ VEU หมายความว่า ซัพพลายเออร์ของ TSMC ซัมซุง และ SK Hynix จะต้องยื่นขอใบอนุญาตทุกครั้งในการส่งอุปกรณ์เซมิคอนดักเตอร์และอุปกรณ์อื่น ๆ ที่อยู่ในบัญชีควบคุมการส่งออกของกระทรวงพาณิชย์สหรัฐไปยังโรงงานในประเทศจีน ส่งผลให้หุ้นของ TSMC ในไทเปร่วงลงมากถึง 1.3%
บริษัท TSMC ระบุในแถลงการณ์ว่า ทางบริษัทได้รับแจ้งจากรัฐบาลสหรัฐว่า ใบอนุญาต VEU สำหรับโรงงานผลิตชิปในหนานจิง ซึ่งเป็นโรงงานหลักในจีน จะถูกเพิกถอน โดยจะมีผลตั้งแต่วันที่ 31 ธันวาคม 2025 ขณะนี้บริษัทกำลังประเมินสถานการณ์และดำเนินมาตรการที่เหมาะสม อีกทั้งสื่อสารกับรัฐบาลสหรัฐ บริษัทยังคงมุ่งมั่นอย่างเต็มที่เพื่อให้มั่นใจว่าการดำเนินงานของโรงงาน TSMC หนานจิงจะเป็นไปอย่างราบรื่น
TSMC หนานจิง ทำหน้าที่หลักในการผลิตชิปด้วยเทคโนโลยีรุ่นเก่า (Mature Nodes) ซึ่งแม้ว่าจะไม่ใช่เทคโนโลยีที่ล้ำหน้า แต่มีความสำคัญอย่างมากในแง่ของตลาดและกลยุทธ์ทางธุรกิจ แม้ว่ากำลังการผลิตของโรงงานหนานจิงจะคิดเป็นเพียงประมาณ 3% ของกำลังการผลิตทั้งหมดของ TSMC ทั่วโลก แต่มีความสำคัญในตลาดจีน ความต้องการชิปเก่า และการกระจายความเสี่ยง
สำนักงานอุตสาหกรรมและความมั่นคงของกระทรวงพาณิชย์สหรัฐ ซึ่งกำกับดูแลการควบคุมการส่งออกเซมิคอนดักเตอร์ ได้ประกาศการตัดสินใจเรื่อง VEU สำหรับบริษัทเกาหลีใต้ทั้งสองแห่งเมื่อสัปดาห์ที่แล้ว โดยระบุว่าสหรัฐ กำลังปิดช่องโหว่ในการควบคุมการส่งออกที่ทำให้บริษัทสหรัฐ “เสียเปรียบทางการแข่งขัน”
แหล่งข่าวใกล้ชิดกับเรื่องนี้กล่าวว่า ขณะนี้เจ้าหน้าที่กำลังหาทางแก้ไขเพื่อบรรเทาภาระงานด้านกฎระเบียบราชการ โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อพิจารณาถึงจำนวนคำขอใบอนุญาตที่มีอยู่จำนวนมาก การเพิกถอนสถานะ VEU ของ Samsung และ SK Hynix จะทำให้เจ้าหน้าที่ของสหรัฐต้องดำเนินการประมวลผลใบอนุญาตเพิ่มเติมอีก 1,000 ใบต่อปี ตามประกาศของรัฐบาลกลาง
กระทรวงเศรษฐกิจของไต้หวันออกแถลงการณ์ว่า การเพิกถอนสิทธิ TSMC ของสหรัฐจะส่งผลกระทบต่อความแน่นอนของการดำเนินงานของโรงงานในหนานจิง
สถานการณ์ดังกล่าวเน้นย้ำถึงขอบเขตอิทธิพลของสหรัฐในการควบคุมห่วงโซ่อุปทานของส่วนประกอบอิเล็กทรอนิกส์แทบทุกชนิด ตั้งแต่ไมโครเวฟ โทรศัพท์ รวมไปถึงศูนย์ข้อมูลที่เทรนอัลกอริทึมสำหรับปัญญาประดิษฐ์ (AI) แม้ว่าโรงงานดังกล่าวจะถูกดำเนินการโดยบริษัทที่ไม่ใช่ของสหรัฐและอยู่นอกประเทศก็ตาม