‘กูราเซา-ยิบรอลตาร์-อ็องฌูอ็อง’ รู้จัก 3 แหล่งใบอนุญาตพนันออนไลน์ข้ามชาติ
‘พนันออนไลน์’ ไม่ได้ทรงพลังอยู่ในประเทศเดียว
บริษัทอาจจัดตั้งนิติบุคคลในประเทศหนึ่ง ใช้ระบบหรือผู้ให้บริการเทคโนโลยีจากอีกประเทศ ขณะที่ใบอนุญาตพนันออกโดยอีกดินแดนหนึ่ง และลูกค้าอยู่ทั่วโลก
โครงสร้างแบบนี้ทำให้ “ใบอนุญาต” เป็นส่วนสำคัญของธุรกิจพนันออนไลน์ข้ามชาติ และทำให้ชื่อของกูราเซา (Curacao) ยิบรอลตาร์ (Gibraltar) และอ็องฌูอ็อง (Anjouan) ปรากฏอยู่ในตลาด iGaming ระหว่างประเทศ

ไม่ได้หมายความว่าโลกนี้มีแหล่งใบอนุญาตพนันออนไลน์เพียง 3 แห่ง และไม่ใช่การจัดอันดับ แต่เลือกมาเพื่อให้เห็นความแตกต่างของระบบ ตั้งแต่กูราเซาที่กำลังปฏิรูประบบกำกับดูแล ยิบรอลตาร์ที่พัฒนาอุตสาหกรรมพนันเป็นภาคเศรษฐกิจสำคัญ ไปจนถึงอ็องฌูอ็องที่มีระบบใบอนุญาต แต่ยังมีคำถามเกี่ยวกับสถานะของหน่วยงานผู้ออกใบอนุญาต
ที่สำคัญ ใบอนุญาตจากดินแดนหนึ่ง ไม่ได้กลายเป็นใบอนุญาตของทุกประเทศโดยอัตโนมัติ
กูราเซา ระบบใหม่ ตรวจถึงเจ้าของจริง
ชื่อของกูราเซาอยู่ในตลาดพนันออนไลน์มานาน (ในไทยกำลังดัง) ขณะเดียวกันระบบใบอนุญาตกำลังเปลี่ยนแปลงครั้งสำคัญ หลัง National Ordinance on Games of Chance (LOK) มีผลเมื่อวันที่ 24 ธันวาคม 2024 และให้ Curacao Gaming Authority (CGA) ทำหน้าที่กำกับดูแลการพนันออนไลน์โดยตรง

ถ้าจะขอใบอนุญาต ต้องมีอะไร ?
ผู้ขอต้องจดทะเบียนจัดตั้งบริษัทในกูราเซา และมีกรรมการผู้จัดการที่พำนักอยู่ในกูราเซา นอกจากนี้ ต้องเปิดเผยข้อมูลบริษัท โครงสร้างผู้ถือหุ้น เจ้าของผลประโยชน์ที่แท้จริง (UBO) รวมถึงกรรมการและผู้บริหารที่เกี่ยวข้องกับธุรกิจ CGA พิจารณาทั้งความน่าเชื่อถือของผู้สมัคร ความมั่นคงทางการเงิน ตัวตนและการมีส่วนร่วมของ UBO แหล่งเงินทุน รวมถึงประเด็นด้านการฟอกเงินและอาชญากรรมทางการเงิน โดยหากไม่สามารถยืนยันข้อมูลสำคัญเหล่านี้ได้ ก็มีเหตุให้ปฏิเสธใบอนุญาต
ภาระค่าธรรมเนียมรายปี ผู้ประกอบการที่ขอใบอนุญาต B2C ในกูราเซาต้องจ่ายค่าธรรมเนียมใบอนุญาตและค่ากำกับดูแลรวม 47,450 ยูโรต่อปี หรือประมาณ 1.76 ล้านบาท ไม่รวมค่าธรรมเนียมการสมัครและค่าใช้จ่ายในการดำเนินธุรกิจอื่น ๆ
อย่างไรก็ตามระบบกำกับยังถูกตั้งคำถาม หลัง Follow the Money (FTM) สำนักข่าวสืบสวนสอบสวนจากเนเธอร์แลนด์ เผยผลตรวจสอบเอกสารหลายหมื่นฉบับที่ได้จากการเข้าถึงระบบใบอนุญาตของ CGA โดยไม่ได้รับอนุญาตในเดือนธันวาคม 2025 รายงานระบุว่าพบหลายกรณีที่เจ้าหน้าที่ตั้งข้อสงสัยเกี่ยวกับเจ้าของหรือโครงสร้างการถือครอง แต่ใบอนุญาตยังได้รับการอนุมัติ
ยิบรอลตาร์ ต้องมีธุรกิจอยู่จริง
ยิบรอลตาร์มีลักษณะต่างออกไป เพราะการพนันออนไลน์พัฒนาเป็นอุตสาหกรรมสำคัญของพื้นที่ รัฐบาลระบุว่าภาคการพนันสร้างมูลค่ามากกว่า 20% ของ GDP โดยในปีการเงิน 2024/25 มีผู้ประกอบการ 54 ราย ถือใบอนุญาต 83 ใบ มีการจ้างงานราว 3,280 คน
ถ้าจะขอใบอนุญาต ต้องมีอะไร ?
ระบบพิจารณาความเหมาะสมของผู้ประกอบการและบุคคลที่เกี่ยวข้องกับการควบคุมธุรกิจ รวมถึงโครงสร้างการถือครองและ UBO ขณะที่ Gambling Act 2025 กำหนดเงื่อนไขเรื่อง “Sufficient Substantive Presence” หรือการมีฐานการดำเนินธุรกิจที่มีสาระสำคัญในยิบรอลตาร์
เกณฑ์ดังกล่าวพิจารณาจากโครงสร้างพื้นฐานในพื้นที่ การจ้างงาน และรายได้ภาษีที่เกิดขึ้นกับรัฐบาล เพื่อให้มั่นใจว่าผู้ประกอบการมีการดำเนินธุรกิจในยิบรอลตาร์อย่างเป็นรูปธรรม ไม่ใช่เพียงจดทะเบียนบริษัทหรือถือใบอนุญาตเท่านั้น
ภายใต้กฎที่มีผลตั้งแต่เดือนเมษายน 2026 ยิบรอลตาร์กำหนดค่าธรรมเนียมใบอนุญาตรายปีสำหรับผู้ประกอบการที่ให้บริการแก่ผู้เล่นโดยตรงไว้ที่ 50,000-200,000 ปอนด์ต่อใบอนุญาต ขึ้นอยู่กับรายรับขั้นต้นต่อปี ขณะที่ค่าธรรมเนียมยื่นคำขอใบอนุญาตพนันกีฬาและเกมพนันอยู่ที่ประเภทละ 30,000 ปอนด์ นอกจากนี้ ยังจัดเก็บภาษีการพนันในอัตรา 0.15% ของกำไรขั้นต้นตามประเภทกิจการและเงื่อนไขที่กฎหมายกำหนด
ความแข็งแกร่งของอุตสาหกรรมพนันออนไลน์ในยิบรอลตาร์ยังสะท้อนผ่านการมีบริษัทระดับโลกเข้ามาดำเนินธุรกิจในพื้นที่ อาทิ Entain ซึ่งเป็นเจ้าของแบรนด์พนันอย่าง bwin และ Ladbrokes รวมถึง 888 Holdings
อ็องฌูอ็อง : มีระบบใบอนุญาต แต่สถานะยังเป็นคำถาม
อ็องฌูอ็องเป็นเกาะหนึ่งในสหภาพคอโมโรส เว็บไซต์ Anjouan Gaming ระบุว่า มีใบอนุญาต Internet Gaming 2 ประเภทหลัก คือ B2C สำหรับผู้ประกอบการที่ให้บริการผู้เล่นโดยตรง และ B2B สำหรับผู้ให้บริการแพลตฟอร์ม ซอฟต์แวร์ และเทคโนโลยี
ถ้าจะขอใบอนุญาต ต้องมีอะไร ?
เว็บไซต์ระบุว่า ผู้สมัครต้องยื่นเอกสารจัดตั้งบริษัท โครงสร้างผู้ถือหุ้นและการถือครอง จนถึง UBO ข้อมูลกรรมการและบุคคลสำคัญ รวมถึงเอกสารยืนยันตัวตนและข้อมูลด้านการเงิน เช่น งบฯ การเงิน หลักฐานจากธนาคาร และแหล่งที่มาของเงินทุน
ภายใต้กรอบกฎหมาย Betting and Gaming Act 2005 อ็องฌูอ็องวางตำแหน่งตัวเองเป็นอีกทางเลือกสำหรับผู้ประกอบการพนันออนไลน์ที่ต้องการลดต้นทุนและความซับซ้อนในการขอใบอนุญาต โดยใบอนุญาตรองรับการพนันออนไลน์หลายประเภท อาทิ สลอต แทงบอล eSports และผู้ถือใบอนุญาตสามารถดำเนินธุรกิจภายใต้หลายแบรนด์หรือหลายโดเมนได้
ด้านต้นทุน ตารางค่าธรรมเนียมที่เผยแพร่โดยหน่วยงานด้านใบอนุญาตระบุค่าออกใบอนุญาตครั้งแรกราว 17,000 ยูโร และค่าต่ออายุรายปีในจำนวนเท่ากัน ขณะที่การเพิ่มโดเมนสำหรับผู้ประกอบการ B2C มีค่าธรรมเนียมเพิ่มเติม 500 ยูโรต่อโดเมน ส่วนระยะเวลาพิจารณาอนุมัติ บริษัทที่ปรึกษาบางแห่งระบุว่าอาจใช้เวลาเร็วที่สุดเพียง 3-4 สัปดาห์
ฮัลโหลไทยแลนด์ ?
สำหรับประเทศไทย กระทรวงยุติธรรมชี้แจงว่า การมีใบอนุญาตพนันจากต่างประเทศ ไม่ได้หมายความว่าจะพ้นจากกฎหมายไทย โดยข้อมูลที่ระบุว่าคนไทยสามารถทำเว็บพนันได้อย่างถูกกฎหมาย หากไปดำเนินธุรกิจในต่างประเทศและได้รับอนุญาตจากประเทศนั้น ถือเป็นข่าวบิดเบือน เพราะการกระทำที่เกี่ยวข้องกับต่างประเทศยังอาจอยู่ภายใต้กฎหมายไทยได้ ขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงและเงื่อนไขตามกฎหมาย
ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 4-6 วางหลักเกี่ยวกับการใช้กฎหมายอาญาในกรณีที่การกระทำความผิดเกิดขึ้นในประเทศไทยบางส่วน หรือมีผู้เกี่ยวข้องกระทำการจากต่างประเทศภายใต้เงื่อนไขที่กฎหมายกำหนด จึงต้องพิจารณาว่าการกระทำนั้นเข้าข่ายตามหลักเกณฑ์ดังกล่าวหรือไม่
ขณะที่พระราชบัญญัติการพนัน พ.ศ. 2478 กำหนดหลักเกณฑ์เกี่ยวกับการจัดให้มีการพนัน การเข้าเล่นหรือเข้าพนัน ตลอดจนการโฆษณาหรือชักชวนให้ผู้อื่นเข้าร่วม ดังนั้น การพิจารณาความรับผิดของผู้ประกอบการหรือผู้เกี่ยวข้องจึงต้องดูข้อเท็จจริง พยานหลักฐาน และกฎหมายที่เกี่ยวข้องเป็นรายกรณี ไม่ใช่พิจารณาจากการมีใบอนุญาตในต่างประเทศเพียงอย่างเดียว
พูดง่าย ๆ ท้ายที่สุดแล้วใบอนุญาตพนันออนไลน์จากที่หนึ่ง ไม่ได้แปลว่าถูกกฎหมายทุกที่