เว็บไซต์นี้ใช้คุ้กกี้เพื่อสร้างประสบการณ์ที่ดีมีประสิทธิภาพยิ่งขี้น อ่านเพิ่มเติมคลิก (Privacy Policy) และ (Cookies Policy)
Skip to content
สาธารณสุข-เกษตร เตือนสารหนูแม่น้ำกก เพิ่ม 25 เท่า เลี่ยงดื่ม-สัมผัส ต้มน้ำก็ไม่ช่วย
Politics สาธารณสุข-เกษตร เตือนสารหนูแม่น้ำกก เพิ่ม 25 เท่า เลี่ยงดื่ม-สัมผัส ต้มน้ำก็ไม่ช่วย
ราคาทองวันนี้ (17 พ.ย. 69) ปรับลง 50 บาท ทองรูปพรรณบาทละ 62,800 บาท
Finance ราคาทองวันนี้ (17 พ.ย. 69) ปรับลง 50 บาท ทองรูปพรรณบาทละ 62,800 บาท
ส่งออกอาหารไทยทรุด 3.7% ร่วงอันดับ 18 โลก จับตาปี’70 ฟื้นแตะ 1.58 ล้านล้าน
Economic ส่งออกอาหารไทยทรุด 3.7% ร่วงอันดับ 18 โลก จับตาปี’70 ฟื้นแตะ 1.58 ล้านล้าน
คมนาคม จ่อเชิญเอเจนซี่ เซ็นรับกฎหมายไทย “คุมราคาตั๋วแพง”
Politics คมนาคม จ่อเชิญเอเจนซี่ เซ็นรับกฎหมายไทย “คุมราคาตั๋วแพง”
ธนารักษ์ เปิดจำหน่าย จ่ายแลก เหรียญกษาปณ์ที่ระลึก 60 ปี BOI
Finance ธนารักษ์ เปิดจำหน่าย จ่ายแลก เหรียญกษาปณ์ที่ระลึก 60 ปี BOI
ธนารักษ์ เปิดจำหน่าย จ่ายแลก เหรียญกษาปณ์ที่ระลึก 25 ปี ศาลปกครอง
Finance ธนารักษ์ เปิดจำหน่าย จ่ายแลก เหรียญกษาปณ์ที่ระลึก 25 ปี ศาลปกครอง
ดัน ‘พ.ร.บ.ประกันสังคม’ 4 ร่าง เข้าสภาฯ พรุ่งนี้ ย้ำ ‘3 ขอ’ คืนสิทธิผู้ประกันตน
Politics ดัน ‘พ.ร.บ.ประกันสังคม’ 4 ร่าง เข้าสภาฯ พรุ่งนี้ ย้ำ ‘3 ขอ’ คืนสิทธิผู้ประกันตน
อนันดาฯ ออกหุ้นกู้มีประกัน ชูดอกเบี้ย 7.20% เปิดจอง “ไอดิโอ เมิร์จ สะพานควาย” ต้นปีหน้า
Real Estate อนันดาฯ ออกหุ้นกู้มีประกัน ชูดอกเบี้ย 7.20% เปิดจอง “ไอดิโอ เมิร์จ สะพานควาย” ต้นปีหน้า
มท.จ่อแก้กฎกระทรวง คุมเข้มตั้ง ‘มูลนิธิ’ แจ้งงบเข้า-ออก ทุก 3 เดือน
Politics มท.จ่อแก้กฎกระทรวง คุมเข้มตั้ง ‘มูลนิธิ’ แจ้งงบเข้า-ออก ทุก 3 เดือน
‘กึ้ง เฉลิมชัย’ โชว์กำไร TTA ไตรมาส 3 พุ่ง 181% แรงหนุนจากธุรกิจขนส่งทางเรือ-บริการนอกชายฝั่ง
Finance ‘กึ้ง เฉลิมชัย’ โชว์กำไร TTA ไตรมาส 3 พุ่ง 181% แรงหนุนจากธุรกิจขนส่งทางเรือ-บริการนอกชายฝั่ง
ดูทั้งหมด

“พฤติกรรมใหม่” หนุ่มสาวจีน “ออมแก้แค้น” รับมือเศรษฐกิจชะลอตัว

06 ก.ค. 2567 | 16:42น.
saving
คอลัมน์ : ชีพจรเศรษฐกิจโลก
ผู้เขียน : นงนุช สิงหเดชะ

หลังผ่านพ้นช่วงการระบาดใหญ่ในระดับวิกฤตของโควิด-19 ใหม่ ๆ ได้เกิดปรากฏการณ์หนึ่งของคนจีนนั่นก็คือ “ใช้จ่ายแก้แค้น” (Revenge Spending) หมายถึงการออกมาใช้จ่ายอย่างทะลักทลาย เป็นการชดเชยหลังจากอัดอั้นเพราะถูกกักตัว และถูกจำกัดพื้นที่อยู่เป็นเวลานาน

อย่างไรก็ตาม การที่รัฐบาลจีนยังคงจำกัดกิจกรรมและการเคลื่อนไหวของประชาชนต่อมาอีกนานตามนโยบายโควิดเป็นศูนย์ ทั้งที่ส่วนใหญ่ทั่วโลกผ่อนคลายเกือบ 100% แล้วจึงส่งผลกระทบต่อการฟื้นตัวของเศรษฐกิจที่ต้องล่าช้าออกไป

เมื่อมาประกอบกับการถูกสหรัฐอเมริกาและชาติพันธมิตรเล่นงานทางการค้าเข้มข้นขึ้น โดยเฉพาะสินค้าเทคโนโลยี ซ้ำเติมด้วยวิกฤตอสังหาริมทรัพย์ครั้งใหญ่ ทำให้เศรษฐกิจจีนเติบโตชะลอลงมาก ส่งผลให้เกิดการตกงานของคนหนุ่มสาวและเยาวชนสูงเป็นประวัติการณ์ โดยเคยตกงานระดับ 20% ในปี 2023 ทำให้ในปัจจุบันเกิดค่านิยมใหม่ในจีน นั่นคือ “ออมแก้แค้น” (Revenge Saving) ซึ่งเป็นพฤติกรรมตรงข้ามกับ “การใช้จ่ายล้างแค้น”

แม้ว่า “การใช้จ่ายล้างแค้น” จะยังคงดำเนินต่อไป แต่ส่วนหนึ่งของหนุ่มสาวจีนเหล่านี้กำลังออมอย่างเข้มข้น แทนการใช้จ่ายสุรุ่ยสุร่ายแบบตามใจตัวเอง พวกเขากำลังโอบรับ “เศรษฐกิจตระหนี่ขี้เหนียว” ซึ่งกำลังเป็นแนวโน้มใหม่บนโซเชียลมีเดีย มีการตั้งเป้าการออมรายเดือนแบบโหดสุด ๆ อย่างเช่น หญิงวัย 26 ปี ซึ่งใช้ชื่อว่า “ไจ๋ ไจ๋ น้อย” ได้เปิดเผยแผนการออมของเธอว่า จำกัดการใช้จ่ายต่อเดือนไว้ที่ 300 หยวน (ประมาณ 1,500 บาท) ในส่วนที่เป็นค่าอาหารเธอจำกัดไว้ที่วันละ 10 หยวน (ประมาณ 50 บาท)

ส่วนคนอื่น ๆ ใช้วิธีหา “เพื่อนออม” บนโซเชียลมีเดีย ซึ่งก็จะหาจากคนที่อยู่ในกลุ่มการออมอยู่แล้ว เพื่อให้แน่ใจว่าคู่หูหรือเพื่อนที่จะมาออมด้วยต้องยึดมั่นในเป้าหมายเดียวกับพวกเขา มาตรการออมของพวกเขา ก็อย่างเช่น ทานอาหารตามโรงอาหารของชุมชนที่ปกติเป็นบริการสำหรับคนสูงอายุ เพราะที่นี่อาหารราคาถูก

สัญญาณอื่น ๆ ที่บ่งบอกว่าหนุ่มสาวจีนกำลังประหยัด เห็นได้จากประโยคที่กำลังแพร่หลาย อย่างเช่น “กลับทิศการใช้จ่าย” ซึ่งหมายถึงมีสติมากขึ้นเพื่อลดการใช้จ่าย และ “เศรษฐกิจตระหนี่ขี้เหนียว” ซึ่งหมายถึงมองหาสิ่งของที่ลดราคาเยอะ ๆ เมื่อออกไปช็อปปิ้ง

แนวโน้มดังกล่าวของหนุ่มสาวจีนแตกต่างสุดขั้วกับแนวโน้มส่วนใหญ่ของเยาวชนในวงกว้างทั่วโลก โดยเฉพาะคนเจเนอเรชั่น Z หรือ เจน Z ซึ่งเกิดระหว่างปี 1997-2012 ที่มักมีรายงานออกมาอยู่เสมอ ๆ ว่านิยมก่อหนี้เพื่อนำมาใช้จ่ายในสิ่งฟุ่มเฟือย อย่างเช่นท่องเที่ยว โดย 73% ของเจน Z ที่เป็นชาวอเมริกัน บอกว่าพวกเขาอยากมีชีวิตที่มีคุณภาพมากกว่าจะมีเงินฝากในธนาคารเพิ่มขึ้น

ตามข้อมูลของธนาคารแห่งชาติจีนระบุว่า ไตรมาสแรกปี 2024 เงินฝากครัวเรือนเพิ่มขึ้น 11.8% เมื่อเทียบรายปี ขณะที่อัตราว่างงานของเยาวชนอายุระหว่าง 16-24 ปี เดือนพฤษภาคม 2024 อยู่ที่ 14.2% สูงกว่าค่าเฉลี่ยทั้งประเทศซึ่งอยู่ที่ 5%

ผู้ใช้บัญชีเว่ยป๋อรายหนึ่งจากเหอหนาน โพสต์อธิบายเกี่ยวกับลักษณะของ “เศรษฐกิจขี้เหนียว” ว่า จากที่ตนได้เรียนรู้มา มันคือการไปทานอาหารเป็นกลุ่ม ต้องได้รับส่วนลดเมื่อไปช็อปปิ้ง เมื่อจะดูวิดีโอก็ยืมบัตรสมาชิกของคนอื่น และแม้แต่การซื้อผลไม้ก็ต้องซื้อในซูเปอร์มาร์เก็ตตอนกลางคืนเมื่อมีการลดราคา

ทั้งนี้ ไม่เพียงเรียกพฤติกรรมเหล่านี้ว่า “เศรษฐกิจขี้เหนียว” แต่กลุ่มคนเหล่านี้ก็ถูกเรียกแบบตลก ๆ ว่า “คนขี้เหนียว” พวกเขายังมี “ทักษะแห่งการตระหนี่” อีกด้วย และไม่เคยปิดบัง แต่ยอมรับอย่างเปิดเผยว่าพวกเขาขี้เหนียว เท่านั้นไม่พอ ยังแบ่งปันวิธีประหยัดเงินให้คนอื่นอีกด้วย

ฌอน เรน กรรมการผู้จัดบริษัท ไชน่า มาร์เก็ต รีเสิร์ช ระบุว่า ตอนนี้เยาวชนจีนมีแนวคิดอยากออม เพราะรู้ว่าเศรษฐกิจไม่ดีนัก ต่างจากเยาวชนช่วงทศวรรษ 2010 ที่มักจะใช้จ่ายมากกว่าที่หาได้ และกู้ยืมผ่านบัตรเครดิตเพื่อซื้อสินค้าหรูหราฟุ่มเฟือย อย่างกระเป๋ากุชชี่หรือโทรศัพท์ไอโฟน “ตอนนี้ความมั่นใจของเยาวชนหมดไป อาจใช้เวลาหลายปีกว่าตลาดจะกลับมาบูม และพวกเขารู้สึกสบายใจที่จะใช้จ่าย”

เจี่ย เหมียว ผู้ช่วยศาสตราจารย์ นิวยอร์ก ยูนิเวอร์ซิตี้ เซี่ยงไฮ้ ชี้ว่า การปฏิเสธใช้จ่ายเป็นปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นจริง เพราะหนุ่มสาวจำนวนหนึ่งไม่สามารถหางานได้ หรือไม่ก็ไม่สามารถเพิ่มรายได้ จึงไม่มีทางเลือกอื่น นอกจากใช้จ่ายน้อยลง