“ข้าพเจ้าโชคดีที่มีโอกาสตามเสด็จพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงเยี่ยมราษฎรทั่วประเทศมานานหลายปี ได้แลเห็นพระวิริยอุตสาหะและพระราชศรัทธาที่จะทำงานเพื่อประเทศชาติ ประชาชน ทรงสอนเรื่องการทำงานให้ข้าพเจ้าด้วย ทำให้ข้าพเจ้าซาบซึ้งในพระราชปณิธาน และได้ตั้งใจปฏิบัติงานที่ทรงมอบหมายอย่างสุดความสามารถ คืองานด้านสังคมสงเคราะห์ ได้แก่ ช่วยเหลือประชาชนที่เจ็บไข้ได้ป่วย ช่วยเหลือด้านสวัสดิการครอบครัว ส่งเสริมอาชีพด้านหัตถกรรม เพราะงานทั้งหลายมีความสำคัญเสมอกัน ต้องปฏิบัติไปพร้อม ๆ กัน จะละเว้นทางหนึ่งทางใดเสียมิได้…”
พระราชดำรัส พระราชทานแก่คณะบุคคลต่าง ๆ ที่เข้าเฝ้าฯ ถวายพระพรชัยมงคล ในโอกาสวันเฉลิมพระชนมพรรษา ณ ศาลาดุสิดาลัย สวนจิตรลดา วันที่ 11 สิงหาคม พ.ศ. 2530
12 สิงหาคม พ.ศ. 2568 เนื่องในโอกาสวันเฉลิมพระชนมพรรษา 93 พรรษา สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ผู้ทรงปฏิบัติพระราชกรณียกิจน้อยใหญ่ และทรงช่วยแบ่งเบาพระราชภารกิจทั้งหลายของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ตลอดจนริเริ่มโครงการพระราชดำริต่าง ๆ เพื่อช่วยเหลือประชาราษฎรและพัฒนาประเทศอย่างเป็นอเนกอนันต์ ขอพระองค์ทรงพระเจริญยิ่งยืนนาน
สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ทรงดำรงตำแหน่งสภานายิกาสภากาชาดไทยนับตั้งแต่พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งเมื่อวันที่ 12 สิงหาคม พ.ศ. 2499 สืบต่อจากสมเด็จพระศรีสวรินทิรา บรมราชเทวี พระพันวัสสาอัยยิกาเจ้า
พระองค์ทรงปฏิบัติพระราชกรณียกิจเพื่อประโยชน์สุขของประชาชน ที่สอดคล้องกับภารกิจขององค์กรกาชาดและสภากาชาดไทย ได้แก่ การรักษาพยาบาลผู้ป่วยไข้ การช่วยเหลือบรรเทาทุกข์ผู้ประสบภัย การจัดหาโลหิต การส่งเสริมคุณภาพชีวิต โดยเฉพาะผู้สูงอายุ การสงเคราะห์ผู้ทุกข์ยาก ช่วยเหลือผู้ด้อยโอกาส การผลิตบุคลากรทางการแพทย์และการพยาบาล การให้สถานที่พักรักษา
เมื่อเสด็จพระราชดำเนินเยือนต่างประเทศ จะเสด็จพระราชดำเนินไปทอดพระเนตรกิจการกาชาดของประเทศต่าง ๆ เพื่อทรงนำมาพัฒนา ตามหลักพื้นฐาน 7 ประการ คือ มนุษยธรรม ความไม่ลำเอียง ความเป็นกลาง ความเป็นอิสระ บริการอาสาสมัคร ความเป็นเอกภาพ และความเป็นสากล
อาทิ วันที่ 17 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2535 ทอดพระเนตรการทำงานของหน่วยแพทย์พระราชทาน ในโอกาสเสด็จพระราชดำเนินไปทรงเยี่ยมราษฎรบ้านแม่ต่ำ อ.เสริมงาม จ.ลำปาง และวันที่ 28 กันยายน พ.ศ. 2537 ทอดพระเนตรการปฏิบัติงานของหน่วยแพทย์พระราชทาน ในโอกาสเสด็จพระราชดำเนินไปทรงเยี่ยมราษฎรบริเวณที่ทำการอุทยานแห่งชาติน้ำตกธารโต อ.ธารโต จ.ยะลา โดยมิได้ทรงคำนึงถึงเชื้อชาติ ศาสนา และเผ่าพันธุ์ ในการปกป้องคุ้มครองชีวิตและศักดิ์ศรีแห่งความเป็นมนุษย์
ครั้งเกิดสงครามกลางเมืองในประเทศกัมพูชา ประชาชนชาวกัมพูชาจำนวนมากหนีความตายเข้ามาในเมือง เมื่อ พ.ศ. 2522 ผู้อพยพอยู่ในสภาพอดอยาก ขาดน้ำ อาหาร ยารักษาโรค แออัดกันอยู่ที่เขาล้าน อ.คลองใหญ่ จ.ตราด ขณะนั้นยังไม่มีหน่วยงานในประเทศและต่างประเทศเข้าช่วยเหลือ เมื่อทรงทราบจากสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้ากรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี จึงเสด็จพระราชดำเนินไปทอดพระเนตรและทรงอำนวยการพระราชทานความช่วยเหลือในทันที
และมีพระราชเสาวนีย์ให้สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทำธงกาชาดขนาดใหญ่ โดยรับสั่งว่า “ต้องให้เห็นแต่ไกลว่าเขตของกาชาดจะได้ปลอดภัยขึ้น” ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้จัดตั้งบริเวณนั้นเป็นศูนย์สภากาชาดไทยเขาล้าน พร้อมจัดหาบุคลากรมาช่วยดูแลศูนย์อย่างเร่งด่วน สอดคล้องกับอุดมการณ์ของกาชาดที่ต้องช่วยเหลือผู้ประสบเคราะห์กรรมโดยไม่เลือกชาติ ศาสนา หรือแนวคิดทางการเมือง
ทั้งทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้จัดตั้งโรงฝึกอาชีพ เพื่อสอนวิชาชีพแก่ผู้อพยพ พร้อมพระราชทานพระราชทรัพย์ส่วนพระองค์ให้สภากาชาดไทย ด้วยพระราชหฤทัยแน่วแน่ที่จะช่วยเหลือผู้ทุกข์ยากเดือดร้อนโดยแท้
การที่สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ได้ทรงทุ่มเทพระวรกายปฏิบัติพระราชกรณียกิจยังประโยชน์แก่มวลมนุษยชาติ ทั้งชาวไทยและต่างชาติที่มาอาศัยในแผ่นดินไทย และส่งเสริมคุณภาพชีวิตให้สามารถช่วยเหลือตนเองได้ องค์กรระหว่างประเทศต่างยกย่องสรรเสริญ โดยได้ทูลเกล้าฯ ถวายรางวัลปริญญาดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์และใบประกาศเกียรติคุณ เป็นการสดุดีเฉลิมพระเกียรติในพระมหากรุณาธิคุณของพระองค์ให้เป็นที่แพร่หลายต่อไป
ข้อมูลและภาพจาก : นิตยสาร สนองโอฐ สภากาชาดไทย ฉบับที่ 233 กรกฎาคม-กันยายน 2565, หน่วยราชการในพระองค์, สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง เฉลิมพระเกียรติเนื่องในโอกาสทรงเจริญพระชนมพรรษา ๔๘ พรรษา ๑๒ สิงหาคม ๒๕๖๓ กระทรวงวัฒนธรรมจัดพิมพ์, ศูนย์ราชการุณย์สภากาชาดไทย เขาล้าน