เว็บไซต์นี้ใช้คุ้กกี้เพื่อสร้างประสบการณ์ที่ดีมีประสิทธิภาพยิ่งขี้น อ่านเพิ่มเติมคลิก (Privacy Policy) และ (Cookies Policy)
Skip to content
ลุ้นเงินไหลเข้าหุ้นไทย หลัง FTSE ถอด 14 หุ้นอินโดฯ พ้นดัชนี ชู 6 กลุ่มหุ้นรับอานิสงส์
Finance ลุ้นเงินไหลเข้าหุ้นไทย หลัง FTSE ถอด 14 หุ้นอินโดฯ พ้นดัชนี ชู 6 กลุ่มหุ้นรับอานิสงส์
ผู้ว่าฯ แบงก์ชาติ ย้ำบนเวทีสัมมนาภาคเหนือ แก้ปัญหา SME ไม่ใช่ภารกิจ ธปท. คนเดียว ชี้บางคนไม่ค่อยเข้าใจ
Finance ผู้ว่าฯ แบงก์ชาติ ย้ำบนเวทีสัมมนาภาคเหนือ แก้ปัญหา SME ไม่ใช่ภารกิจ ธปท. คนเดียว ชี้บางคนไม่ค่อยเข้าใจ
DITTO โชว์กำไร Q3 แตะ 200 ล้านบาท บอร์ดไฟเขียวปันผล 0.25 บาท/หุ้น
Biz Movement DITTO โชว์กำไร Q3 แตะ 200 ล้านบาท บอร์ดไฟเขียวปันผล 0.25 บาท/หุ้น
ทองคำจ่อหลุด 62,000 บาท “ฮั่วเซ่งเฮง” คาดแนวโน้มปรับลง
Finance ทองคำจ่อหลุด 62,000 บาท “ฮั่วเซ่งเฮง” คาดแนวโน้มปรับลง
นบมส.ไฟเขียว 6 มาตรการมันสำปะหลัง 360 ล้าน เตรียมของบแก้ใบด่างอีก 664 ล้าน
Economic นบมส.ไฟเขียว 6 มาตรการมันสำปะหลัง 360 ล้าน เตรียมของบแก้ใบด่างอีก 664 ล้าน
“ศุภจี” คอนเฟิร์ม “อนุทิน” พบ “ทรัมป์” 17 พ.ย. พร้อมลงนามแถลงการณ์ร่วม ART ไทย-สหรัฐ
Economic “ศุภจี” คอนเฟิร์ม “อนุทิน” พบ “ทรัมป์” 17 พ.ย. พร้อมลงนามแถลงการณ์ร่วม ART ไทย-สหรัฐ
ตลท.สั่ง SP 6 หุ้น หลังผู้สอบบัญชีไม่ให้ข้อสรุปงบ Q3/69 จ่อขึ้น CS หุ้น CIG-TPOLY
Finance ตลท.สั่ง SP 6 หุ้น หลังผู้สอบบัญชีไม่ให้ข้อสรุปงบ Q3/69 จ่อขึ้น CS หุ้น CIG-TPOLY
“สารหนู” ข้ามพรมแดนแม่น้ำสาย “มรดกพิษ 100 ปี” เหมืองแรร์เอิร์ธ
เศรษฐกิจภูมิภาค “สารหนู” ข้ามพรมแดนแม่น้ำสาย “มรดกพิษ 100 ปี” เหมืองแรร์เอิร์ธ
รัฐบาล โต้เฟคนิวส์ ครม.ไม่เคยไฟเขียว ‘จีน’ นำขยะอิเล็กทรอนิกส์เข้ามาทิ้ง
Politics รัฐบาล โต้เฟคนิวส์ ครม.ไม่เคยไฟเขียว ‘จีน’ นำขยะอิเล็กทรอนิกส์เข้ามาทิ้ง
ราคาทองวันนี้ (16 พ.ย. 69) ปรับลง 300 บาท ทองรูปพรรณบาทละ 62,950 บาท
Finance ราคาทองวันนี้ (16 พ.ย. 69) ปรับลง 300 บาท ทองรูปพรรณบาทละ 62,950 บาท
ดูทั้งหมด

นวัตกรรมโลกใหม่ จุฬาฯ ขยะทะเลสร้างธุรกิจ-อิฐจากเปลือกหอย

14 เม.ย. 2569 | 15:39น.
เปลือกหอย

ผศ.ดร.รันดา อดุลเดชจรัส อาจารย์คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย พัฒนาโครงการวิจัย Bio Responsive Block โดยนำเปลือกหอยเหลือทิ้งจากชุมชนประมงชายฝั่งมาแปรรูปเป็นอิฐบล็อกช่องลมสำหรับงานตกแต่งสถาปัตยกรรม ด้วยกระบวนการผลิตที่ชุมชนสามารถดำเนินการเองได้โดยไม่ต้องพึ่งพาเครื่องจักรอุตสาหกรรม

จุดเริ่มต้นของโครงการมาจากวิทยานิพนธ์ระดับปริญญาเอกของ ผศ.ดร.รันดา ซึ่งศึกษาศักยภาพของเปลือกหอยเชอรี่และหอยแมลงภู่ในฐานะวัสดุก่อสร้าง โดยนำมาพัฒนาเป็นอาคารศูนย์เรียนรู้ที่มีโครงสร้างไม้ไผ่ ผลงานดังกล่าวได้รับการคัดเลือกให้จัดแสดงในงาน COP26 ที่เมืองกลาสโกว์ สหราชอาณาจักร

ต่อมาเมื่อได้รับทุนวิจัยจากคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาฯ งานวิจัยในระยะแรกมุ่งเน้นการนำเปลือกหอยไปเผาที่อุณหภูมิสูงกว่า 1,000 องศาเซลเซียส เพื่อให้เกิดออกซิเดชั่นและแปรสภาพเป็นปูนขาวบริสุทธิ์ จากนั้นนำมาทดแทนส่วนหนึ่งของปูนซีเมนต์ OPC (Ordinary Portland Cement) ในสัดส่วนตั้งแต่ 10-30% และทดสอบค่าความแข็งแรงรับแรงกดตามมาตรฐานอุตสาหกรรม ผลการวิจัยพบว่าหากสัดส่วนปูนขาวจากเปลือกหอยสูงเกินไปความแข็งแรงของวัสดุจะลดลงจนไม่ผ่านเกณฑ์มาตรฐาน

เปลือกหอย
ผศ.ดร.รันดา อดุลเดชจรัส

บดให้ชุมชนผลิตได้

อุปสรรคสำคัญของกระบวนการเผาอยู่ที่ความต้องการเตาเผาอุตสาหกรรม ซึ่งไม่สามารถดำเนินการได้ในระดับวิสาหกิจชุมชน นำไปสู่การปรับเปลี่ยนกระบวนการผลิตมาเป็นการบดเปลือกหอยด้วยแรงมนุษย์หรืออุปกรณ์ขนาดเล็กที่หาได้ในครัวเรือน

เปลือกหอย

การเปลี่ยนแปลงนี้ยังส่งผลด้านสิ่งแวดล้อม เนื่องจากกระบวนการเผาในอุตสาหกรรมก่อให้เกิดการปล่อยคาร์บอน ทั้งจากการใช้พลังงานความร้อนสูง การใช้เครื่องจักร และค่าไฟฟ้า ขณะที่กระบวนการบดใช้เพียงแรงมนุษย์หรืออุปกรณ์ขนาดเล็ก แม้ผงที่ได้จะไม่บริสุทธิ์เท่ากับปูนขาวจากการเผา และใช้เวลามากกว่า แต่เป็นสิ่งที่ชุมชนสามารถทำได้จริง

“ทุกอย่างล้วนให้มูลค่าต่อวัสดุที่เกิดขึ้นเสมอ ไม่ว่าจะผ่านกระบวนการเผาหรือบดก็ตาม”

ผสมเปลือกหอยกับปูนเทอร์ราซโซ

รูปแบบปัจจุบันของ Bio Responsive Block ใช้การผสมระหว่างเปลือกหอยบดกับปูนเทอร์ราซโซ (Terrazzo) ซึ่งเป็นปูนที่ใช้ทำพื้นหินขัด การใช้เทอร์ราซโซทำให้ผิวหน้าบล็อกมีความสวยงามเป็นเอกลักษณ์ โดยเปลือกหอยแมลงภู่สดมีสีเขียวเข้มและความแข็ง เมื่อผ่านการบดและนำมาผสมในสัดส่วนต่าง ๆ จะให้โทนสีตั้งแต่น้ำตาลอ่อนจนถึงน้ำตาลเข้ม

เปลือกหอย

ทั้งนี้สัดส่วนที่เหมาะสมคือใช้เทอร์ราซโซไม่เกิน 30% เพื่อรักษาความแข็งแรงของโครงสร้าง

ในกระบวนการผลิต เปลือกหอยทุกชิ้นส่วนถูกใช้งาน โดยเปลือกที่มีความสวยงามจะถูกคัดไว้สำหรับทำผิวหน้าบล็อก ส่วนที่เหลือจะถูกบดเป็นผงผสมในเนื้อวัสดุ ไม่มีของเสียเหลือจากกระบวนการผลิต

นอกจากนี้ ผศ.ดร.รันดายังมีแนวคิดผสมหินมงคลตามหลักฮวงจุ้ยเข้าไปในสูตร เพื่อขยายฐานลูกค้าไปยังกลุ่มที่ให้ความสำคัญกับสีและพลังงานของวัสดุ

บล็อกช่องลมรับสภาพภูมิอากาศ

รูปแบบช่องลมของบล็อกออกแบบมาให้อากาศไหลผ่านได้ ช่วยระบายความร้อนและเพิ่มการหมุนเวียนอากาศภายในอาคารโดยไม่ต้องพึ่งพาระบบปรับอากาศ พร้อมกันนั้นรูปแบบช่องลมยังสร้างแสงและเงาที่ไหลเข้าสู่พื้นที่อย่างมีสุนทรียภาพ

เปลือกหอย

การออกแบบมุ่งเน้นการใช้งานด้านการตกแต่ง (Interior Design) มากกว่าการรับแรงทางโครงสร้าง จึงเหมาะกับการใช้เป็น Highlight Wall หรือผนังเด่นในบ้านพักอาศัย รีสอร์ต คาเฟ่ หรืออาคารที่มีเรื่องราวเกี่ยวกับธรรมชาติและความยั่งยืน หากนำไปใช้ภายนอกอาคารสามารถเคลือบผิวเพื่อเพิ่มความทนทานต่อน้ำและแสงแดดได้

ในอนาคต ผศ.ดร.รันดากล่าวว่า อาจเพิ่มเส้นใยธรรมชาติจากพืชท้องถิ่น เช่น เส้นใยต้นตาล เข้าไปในผนัง เพื่อเพิ่มคุณสมบัติฉนวนความร้อนและลดการพึ่งพาระบบปรับอากาศ

เปลือกหอย

กระบวนการผลิตอิฐบล็อกช่องลมเริ่มจากการรวบรวมเปลือกหอยจากชุมชน ล้างทำความสะอาด ตากแห้ง แล้วบดจนได้ผงละเอียดคล้ายแป้ง จากนั้นนำผงเปลือกหอยมาผสมกับปูนเทอร์ราซโซในสัดส่วนที่กำหนด ผสมน้ำ คลุกเคล้า เทหล่อลงแม่พิมพ์ รอแห้ง แกะออก แล้วขัดผิวด้วยมือ ตลอดสายการผลิตใช้เพียงอุปกรณ์ที่หาได้ในครัวเรือน โดยเธอใช้พื้นที่ในบ้านของตนเองสำหรับการทดลองก่อนนำไปสู่ชุมชน

ในการทดสอบ ผศ.ดร.รันดาชักชวนคนในชุมชนที่ไม่มีความรู้ด้านวัสดุมาก่อนมาลองทำตั้งแต่ต้น เพื่อพิสูจน์ว่ากระบวนการนี้ถ่ายทอดได้จริง แม้ผลครั้งแรกชิ้นงานยังไม่สวยงามเท่าที่ควร แต่พิสูจน์ได้ว่าหากได้รับการอบรมอย่างถูกต้องชาวบ้านสามารถผลิตได้แน่นอน

สร้างรายได้ให้ชุมชนประมง

ผศ.ดร.รันดาเผยแผนในอนาคตว่า จะจัด Workshop ให้ความรู้ชุมชนโดยตรงเพื่อก่อตั้งวิสาหกิจชุมชนที่ดำเนินงานได้อย่างอิสระ ชุมชนชาวประมงที่เข้าร่วมโครงการจะได้รายได้หลายช่องทางพร้อมกัน ทั้งจากการขายหอยดองที่ดำเนินการอยู่แล้ว การแปรรูปเปลือกหอยเป็นผลิตภัณฑ์ และการเปิดรับนักท่องเที่ยวเชิงนิเวศ

ภาพในอนาคตที่เธอเห็นคือชุมชนที่นักท่องเที่ยวสามารถมาเรียนรู้ ตั้งแต่กระบวนการเลี้ยงหอยในทะเล การเก็บเกี่ยว การแปรรูปเนื้อหอย ไปจนถึงการทำผลิตภัณฑ์จากเปลือกหอยด้วยตนเอง

โมเดลนี้สามารถขยายไปยังพื้นที่ชายฝั่งอื่นทั้งในและต่างประเทศ เนื่องจากแคลเซียมคาร์บอเนตไม่ได้มีเฉพาะในเปลือกหอยแมลงภู่เท่านั้น หอยนางรม หอยเชอรี่ และหอยลายก็มีศักยภาพเช่นเดียวกัน

เปลือกหอย

“เราไม่ได้ออกแบบให้มันเป็น Case Study ของชุมชนเดียว แต่อยากให้มันเป็นแรงบันดาลใจที่โมเดลนี้สามารถทำได้ต่อไปในอนาคต”

ผศ.ดร.รันดาระบุด้วยว่า นวัตกรรมนี้มิใช่สิ่งใหม่ทั้งหมด เนื่องจากคนไทยโบราณใช้ปูนเปลือกหอยทำสีปูนแดงสำหรับกินกับหมากมาช้านานแล้ว

สิ่งที่กำลังดำเนินการอยู่จึงเป็นการรื้อฟื้นภูมิปัญญาเดิมและนำมาประยุกต์ให้เข้ากับบริบทสมัยใหม่ ทั้งในด้านเทคโนโลยีวัสดุ การออกแบบ และเศรษฐกิจสร้างสรรค์