‘ข้อดีมีสุข’ เปิดสถิติผู้ป่วย โตต่อเนื่อง เดินหน้าพัฒนา Endoscopic Surgery ควบคู่ระบบรักษา-ส่งต่อผู้ป่วย

ปัญหาโรคทางกระดูกสันหลังกำลังเป็นหนึ่งในโจทย์สุขภาพที่พบมากขึ้น ทั้งจากพฤติกรรมของคนวัยทำงาน รวมถึงภาวะความเสื่อมในผู้สูงอายุ ขณะที่เทคโนโลยีทางการแพทย์พัฒนาไปสู่การรักษาที่ลดการบาดเจ็บจากการผ่าตัด หนึ่งในนั้นคือ การผ่าตัดผ่านส่องกล้องกระดูกสันหลัง (Endoscopic Spine Surgery) โดยเฉพาะเทคนิค Uni-portal และ Bi-portal ซึ่งต้องอาศัยเทคโนโลยีควบคู่กับประสบการณ์ของศัลยแพทย์

ด้วยเหตุนี้ โรงพยาบาลกระดูกและข้อ ข้อดีมีสุข จึงจัดงาน Advanced Orthopedic Forum: Endoscopic Spine Mastery เปิดเวทีถ่ายทอดองค์ความรู้และประสบการณ์ด้านการผ่าตัดส่องกล้องกระดูกสันหลัง ผ่านการผ่าตัดสาธิต (Live Surgery) โดยทีมอาจารย์แพทย์เฉพาะทาง โรงพยาบาลข้อดีมีสุข ได้แก่ รศ.นพ.รัฐฤกษ์ อรุณากูร, รศ.นพ.กันต์ แก้วโรจน์, รศ.นพ.กู้พงษ์ ศิริบำรุงวงษ์, ผศ.ป.นพ.วรายศ ตราฐิติพันธุ์, ผศ.นพ.ปิลันธน์ ใจปัญญา, นพ.จิรชัย พิสุทธิ์เบญญา และ นพ.วุฒิชัย สุตัณฑวิบูลย์ ให้แก่แพทย์เฉพาะทางด้านกระดูกสันหลังจากทั่วประเทศ เพื่อแลกเปลี่ยนเทคนิค แนวทางการรักษา ตลอดจนประสบการณ์จากการรักษาจริง

รู้จัก ‘ข้อดีมีสุข’ ศูนย์รวมทีมแพทย์ด้านกระดูกและข้อ

นพ.จิรชัย พิสุทธิ์เบญญา ศัลยแพทย์ชำนาญการด้านกระดูกสันหลัง
โรงพยาบาลกระดูกและข้อ ข้อดีมีสุข

นพ.จิรชัย พิสุทธิ์เบญญา (ว.35462) ศัลยแพทย์ชำนาญการด้านกระดูกสันหลัง โรงพยาบาลกระดูกและข้อ ข้อดีมีสุข เปิดเผยว่า ปัจจุบันข้อดีมีสุขมีศูนย์การรักษาครอบคลุมกระดูกสันหลัง ข้อเข่า ข้อเท้า มือ และการบาดเจ็บจากการเล่นกีฬา โดยกลุ่มกระดูกสันหลัง (Spine) เป็นสาขาเฉพาะทางด้านกระดูกและข้อ (Orthopedic) ที่มีผู้ป่วยเข้าปรึกษาแพทย์เป็นอันดับ 1 คิดเป็นราว 15% ของผู้ป่วยนอก

ขณะที่ผู้ป่วยในที่เข้ารับการผ่าตัดด้านกระดูกสันหลังคิดเป็น 25% ของเคสผ่าตัดทั้งหมด และบางเดือนมีสัดส่วนสูงถึง 35% ถือเป็นสาขาที่มีผู้ป่วยเข้ารับการผ่าตัดเป็นอันดับ 1 ของโรงพยาบาล ขณะเดียวกัน ข้อดีมีสุขมีจำนวนเคสผ่าตัดด้วย Endoscopic Surgery สะสมแล้วประมาณ 400 เคส นับตั้งแต่เปิดให้บริการ และสำหรับปีนี้ คาดการณ์ว่าจำนวนเคสผ่าตัดกระดูกสันหลังผ่านกล้องจะเติบโตเพิ่มขึ้นกว่า 50% เมื่อเทียบกับปี 2025

จากการเติบโตอย่างต่อเนื่องของผู้ป่วยกลุ่มโรคกระดูกสันหลัง ทำให้แพทย์ให้ความสนใจเข้าร่วมเรียนรู้และแลกเปลี่ยนองค์ความรู้เพื่อพัฒนาเทคนิคการรักษามากขึ้น จึงเป็นที่มาของงาน Advanced Orthopedic Forum: Endoscopic Spine Mastery ซึ่งเน้นทั้งการใช้เครื่องมือ การวางแผนผ่าตัด รวมถึงประสบการณ์จากการรักษาจริง เพื่อให้แพทย์ที่เข้าร่วมสามารถนำความรู้ไปยกระดับผลลัพธ์การรักษาผู้ป่วยให้ดียิ่งขึ้น

“การจัดงานครั้งนี้ไม่ได้มุ่งนำเสนอเทคโนโลยีเพียงอย่างเดียว แต่ต้องการให้เกิดการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้จากประสบการณ์จริง ทั้งขั้นตอนการวางแผน การเลือกเทคนิค และรายละเอียดระหว่างการผ่าตัด ผ่านการทำ Live Surgery และการพูดคุยแลกเปลี่ยนระหว่างแพทย์ ซึ่งเป็นประสบการณ์ที่สามารถนำไปต่อยอดกับการรักษาผู้ป่วยในสถานพยาบาลต่างๆ ได้” นพ.จิรชัย เผย

จาก Open Surgery สู่ Endoscopic Surgery

นพ.จิรชัย อธิบายว่า วิวัฒนาการของการผ่าตัดกระดูกสันหลังเริ่มจากการผ่าตัดแบบเปิด (Open Surgery) ที่จำเป็นต้องเปิดแผลขนาดใหญ่ ก่อนพัฒนาสู่การใช้กล้องจุลทรรศน์ (Microscopic Surgery) และเข้าสู่การผ่าตัดแบบแผลเล็ก หรือ MIS โดยเฉพาะการผ่าตัดส่องกล้อง ซึ่งมีพัฒนาการอย่างต่อเนื่องในหลายประเทศ รวมถึงภูมิภาคเอเชีย

ปัจจุบันทีมแพทย์ข้อดีมีสุขมีประสบการณ์การผ่าตัดผ่านกล้องทั้งแบบ Uni-portal ซึ่งใส่ทั้งกล้องและเครื่องมือผ่านช่องทางเดียว ขนาดประมาณไม่เกิน 1 เซนติเมตร และ Bi-portal ที่แยกช่องสำหรับกล้องกับเครื่องมือ ขนาดประมาณ 8 มิลลิเมตร – 1 เซนติเมตร ทั้งสองเทคนิคสามารถนำมาใช้กับการรักษาหลากหลายรูปแบบ อาทิ การตัดหมอนรองกระดูก (Discectomy) การขยายช่องเส้นประสาท (Decompression) ไปจนถึงการผ่าตัดขั้นสูงอย่าง Endoscopic T-LIF ซึ่งเป็นการผ่าตัดใส่หมอนรองกระดูกเทียมและเชื่อมข้อกระดูกสันหลังผ่านกล้อง สำหรับผู้ป่วยภาวะกระดูกสันหลังเคลื่อน หรือช่องประสาทตีบแคบ เป็นเทคนิคที่ช่วยให้แผลมีขนาดเล็ก เพื่อลดการกระทบต่อเนื้อเยื่อบริเวณโดยรอบ ควบคู่กับการฟื้นฟูตามความเหมาะสมของผู้ป่วย

นพ.จิรชัย กล่าวว่า การผ่าตัดผ่านกล้องเป็นแนวทางที่ใช้แผลขนาดเล็ก จึงอาจช่วยลดการบาดเจ็บต่อกล้ามเนื้อและเนื้อเยื่อโดยรอบ รวมถึงการเสียเลือดจากการผ่าตัดในบางกรณี ผู้ป่วยบางรายสามารถลุกเดินได้เร็วขึ้น อย่างไรก็ตาม การเลือกเทคนิคต้องพิจารณาจากลักษณะโรค ความซับซ้อนของปัญหา ตลอดจนความเหมาะสมของผู้ป่วยแต่ละราย โดยการวินิจฉัยและวางแผนรักษายังคงเป็นขั้นตอนสำคัญก่อนการผ่าตัด 

“การผ่าตัดผ่านกล้องไม่ได้หมายความว่าผู้ป่วยทุกคนจะต้องใช้เทคนิคเดียวกัน เพราะแต่ละคนมีปัญหาและความซับซ้อนแตกต่างกัน สิ่งสำคัญคือแพทย์ต้องวินิจฉัยให้แม่นยำก่อนว่าโรคอยู่ตรงไหน เทคโนโลยีจึงเป็นเพียงเครื่องมือ แต่ประสบการณ์และความรู้ลึกของแพทย์ คือสิ่งที่ทำให้สามารถใช้เครื่องมือนั้นได้อย่างเหมาะสม” นพ.จิรชัย กล่าว

3 หัวใจหลักสร้างความมั่นใจในการดูแลผู้ป่วย

สำหรับการรักษาโรคกระดูกสันหลัง เป้าหมายไม่ได้สิ้นสุดแค่การผ่าตัดสำเร็จด้วยเทคโนโลยีที่ทันสมัย แต่คือการส่งต่อการดูแลอย่างเป็นระบบ เพื่อฟื้นฟูให้ผู้ป่วยสามารถกลับไปใช้ชีวิตประจำวันได้ตามที่ต้องการ โดย นพ.จิรชัย ระบุว่า สิ่งที่ข้อดีมีสุขให้ความสำคัญประกอบด้วย 3 หัวใจหลัก ได้แก่

• ความรู้และประสบการณ์ในการวินิจฉัยแยกโรค เพื่อประเมินสาเหตุของอาการ วางแนวทางรักษาให้เหมาะกับผู้ป่วยแต่ละราย โดยเฉพาะกรณีที่มีข้อบ่งชี้ในการผ่าตัด
• การทำงานแบบบูรณาการของทีมสหวิชาชีพ ศัลยแพทย์กระดูกและข้อ แพทย์เวชศาสตร์ฟื้นฟู วิสัญญีแพทย์ ทำงานร่วมกันตามแนวทางการรักษา ตั้งแต่ก่อนผ่าตัด ระหว่างการรักษา ไปจนถึงการฟื้นฟูหลังผ่าตัด โดยมีทีมพยาบาล นักกายภาพบำบัด ตลอดจนบุคลากรที่ผ่านการฝึกอบรมด้านการดูแลผู้ป่วยกระดูก ข้อ และกล้ามเนื้อร่วมดูแล 
• มาตรฐานความปลอดภัยระดับสากล โดยข้อดีมีสุขผ่านการรับรองมาตรฐาน JCI (Joint Commission International) และมีเป้าหมายพัฒนาสู่การเป็น Center of Excellence เพื่อยกระดับระบบการดูแลผู้ป่วยเฉพาะทาง

“ สิ่งที่สำคัญไม่ใช่แค่ว่าเรามีเครื่องมืออะไร แต่คือเมื่อคนไข้มาแล้ว เราสามารถดูแลเขาได้ครบตั้งแต่การวินิจฉัย การวางแผนรักษา การผ่าตัด ไปจนถึงการฟื้นฟู และสามารถทำงานร่วมกับแพทย์เจ้าของไข้ได้อย่างต่อเนื่อง เราต้องทำให้คนไข้มั่นใจว่า จะได้รับการรักษาที่เหมาะสมกับปัญหาของเขาจริงๆ” นพ.จิรชัย กล่าว

จากศูนย์รักษา สู่ศูนย์กลางการถ่ายทอดองค์ความรู้

นอกจากการพัฒนาศักยภาพด้านการรักษาแล้ว ข้อดีมีสุขยังมุ่งพัฒนางานวิชาการและสร้างเครือข่ายแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ควบคู่กัน โดยมองว่าการยกระดับมาตรฐานด้านกระดูกสันหลัง ต้องอาศัยทั้งประสบการณ์จากการรักษาจริง การพัฒนาเทคนิค ตลอดจนการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้กับบุคลากรทางการแพทย์ในประเทศและต่างประเทศ 

นพ.จิรชัย ระบุว่า แนวคิดดังกล่าวสะท้อนผ่านการจัดงาน Advanced Orthopedic Forum: Endoscopic Spine Mastery ซึ่งเปิดโอกาสให้แพทย์เฉพาะทางด้านกระดูกสันหลังจากทั่วประเทศได้เรียนรู้ผ่านการผ่าตัดสาธิต ทั้งเทคนิค Uni-portal และ Bi-portal พร้อมแลกเปลี่ยนประสบการณ์จากแพทย์โดยตรง เวทีลักษณะนี้จึงไม่ได้เป็นเพียงการนำเสนอเทคโนโลยี แต่ยังเปิดพื้นที่ให้เกิดการเรียนรู้จากกระบวนการรักษาจริง

ขณะเดียวกัน ข้อดีมีสุขมีเป้าหมายขยายเครือข่ายความร่วมมือกับสถาบันทางการแพทย์ในต่างประเทศ ซึ่งมีความก้าวหน้าด้านเทคโนโลยีการผ่าตัดผ่านกล้องกระดูกสันหลัง เพื่อแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ ติดตามเทคนิคใหม่อย่างต่อเนื่อง ตลอดจนเปิดมุมมองให้ทีมแพทย์นำความรู้มาทบทวนและพัฒนากระบวนการรักษา

“การจะเป็นศูนย์กลางด้านกระดูกสันหลัง Spine ไม่ได้หมายความว่าเราต้องมีเทคโนโลยีทันสมัยที่สุดเพียงอย่างเดียว แต่ต้องมีทั้งจำนวนเคสที่ทำให้เกิดประสบการณ์ ความเชี่ยวชาญของทีม และงานวิชาการที่ทำให้เราต้องพัฒนาตัวเองอยู่ตลอดเวลา เมื่อมีการแลกเปลี่ยนกับต่างประเทศ จะเห็นว่าเทคนิคของเรายังมีอะไรที่ต้องพัฒนา และมีอะไรใหม่ที่สามารถนำกลับมาปรับใช้ เพื่อให้ผู้ป่วยได้รับผลลัพธ์ที่ดีขึ้น” นพ.จิรชัย กล่าว

สร้างความมั่นใจด้วยแนวคิด ‘ตรงหมอ ตรงโรค’

ในมุมของ นพ.จิรชัย การเป็นโรงพยาบาลเฉพาะทางระดับอนุสาขาหรือ Sub-specialty ไม่ได้หมายถึงการมีแพทย์หรือเทคโนโลยีเฉพาะทางเท่านั้น แต่ต้องออกแบบระบบให้ผู้ป่วยได้รับการดูแลโดยแพทย์ที่มีประสบการณ์ตรงกับโรคตั้งแต่ต้น โดยเฉพาะโรคกระดูกสันหลังที่มีความซับซ้อนและต้องอาศัยการประเมินอย่างละเอียด

แนวคิด ‘ตรงหมอ ตรงโรค’ จึงเป็นส่วนหนึ่งของระบบการดูแลของข้อดีมีสุข โดยผู้ป่วยที่มีปัญหากระดูกสันหลังจะได้รับการประเมินโดยแพทย์เฉพาะทางด้านกระดูกสันหลัง (Spine Specialist) ตั้งแต่ต้น ก่อนเข้าสู่การวางแผนรักษาร่วมกับทีมสหวิชาชีพ ตั้งแต่การรักษาจนถึงการฟื้นฟู ขณะเดียวกัน การเลือกใช้เทคโนโลยีต้องพิจารณาให้เหมาะกับลักษณะโรคและผู้ป่วยแต่ละราย

ทั้งหมดนี้สะท้อนว่า แนวทางการรักษาโรคกระดูกสันหลังไม่ได้ขึ้นอยู่กับเทคโนโลยีเพียงอย่างเดียว แต่ต้องผสานกับการวินิจฉัย ประสบการณ์ของแพทย์ การทำงานเป็นทีม ตลอดจนการพัฒนาองค์ความรู้อย่างต่อเนื่อง เพื่อให้การวางแผนรักษาสอดคล้องกับปัญหาและความต้องการของผู้ป่วยแต่ละราย 

“เป้าหมายของเราไม่ใช่แค่การรักษาคนไข้ให้บรรเทาจากอาการ แต่ต้องการสร้างระบบที่ทำให้ ผู้ป่วยมั่นใจ และทีมแพทย์เองก็ต้องพัฒนาตัวเองอยู่ตลอดเวลา เพราะสุดท้ายแล้วเทคโนโลยีหรือทักษะทุกอย่างมีเป้าหมายเดียวกัน คือทำให้คนไข้ได้รับการรักษาที่ถูกต้อง ปลอดภัย” นพ.จิรชัย ทิ้งท้าย

จากการพัฒนาองค์ความรู้ เทคโนโลยี และระบบทีมไปพร้อมกัน ข้อดีมีสุขจึงมุ่งยกระดับบทบาทของโรงพยาบาลเฉพาะทาง ให้เป็นทั้งศูนย์กลางการรักษาและศูนย์กลางทางวิชาการด้านกระดูกสันหลัง เพื่อสนับสนุนการส่งต่อผู้ป่วยระหว่างแพทย์ และพัฒนาการดูแลผู้ป่วยให้เหมาะสมกับแต่ละรายในระยะยาว 

ศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมในทุกเรื่องกระดูก ข้อ และกล้ามเนื้อ ได้ที่: https://kdmshospital.com 

นัดปรึกษาแพทย์เฉพาะทาง:

อีเมล: [email protected]

LINE OA: https://page.line.me/175exsfc

โทร: 02-080-8999

#kdmshospital #ข้อดีมีสุข #โรงพยาบาลข้อดีมีสุข #ผ่าตัดกระดูกสันหลัง