แก้ปัญหาลาออกให้เจอ 

คอลัมน์ เอชอาร์คอร์เนอร์

โดย ธำรงศักดิ์ คงคาสวัสดิ์ http://tamrongsakk.blogspot.com

เมื่อวานนี้มีคนโทร.มาถามผมว่า “ทำไมพนักงานเข้าใหม่ถึงลาออกกันเยอะ คิดเป็นเปอร์เซ็นต์สูงมาก ควรจะแก้ยังไงดี”

คำถามมีสั้น ๆ แค่นี้ ซึ่งในตอนนั้นความคิดของผมแว้บขึ้นมาถึงเพลงเพลงหนึ่งของวงเฉลียง คือเพลง “อื่น ๆ อีกมากมาย” ขึ้นมาทันที

ตอนหนึ่งของเพลงนี้ “…เด็กหนีไม่ยอมเรียน โดดเรียนเพราะเหตุใด

ลองตอบกันไหม เด็กไปเพราะใจเบ่ง แม่ให้ไปขายของ ครูสอนไม่ดีเอง เด็กรักเป็นนักเลง อื่น ๆ อีกมากมาย…”

ใครอยากรู้เนื้อหาเพิ่มเติมก็ไปฟังต่อใน YouTube เอาเองนะครับ

ที่จริงแล้วเพลงเพลงนี้บอกเราให้รู้ว่า เวลาจะแก้ปัญหาอะไรก็ตาม ต้องถามตัวเองว่า… “เราหาตัวปัญหาและสาเหตุเจอแล้วหรือยัง ?”

และที่สำคัญคือเราไม่ควรจะแก้ปัญหาด้วยอคติ ด้วยความรู้สึกแบบจิตสัมผัส หรือแก้ปัญหาไปโดยคิดเอง เออเอง สรุปเองนะครับ เพราะนอกจากจะทำให้การแก้ปัญหาผิดพลาดแล้ว ยังจะทำให้ปัญหาลุกลามบานปลายได้อีกต่างหาก

อย่างคำถามนี้ก็เหมือนกัน ผู้ถามควรจะต้องกลับไปหาสาเหตุที่พนักงานเข้าใหม่ลาออกให้เจอเสียก่อนว่า สาเหตุน่าจะมาจากเหตุปัจจัยใดมากที่สุด แล้วค่อยคิดหาทางแก้ปัญหานี้ เช่น

1.เกิดจากบริษัทของเราจ่ายค่าจ้างน้อยเกินไปหรือไม่ เมื่อผมถามคำถามนี้ออกไป ก็ได้รับคำตอบว่าบริษัทของเราจ่ายค่าจ้างพนักงานเข้าใหม่สูงกว่าตลาด แต่คำถามต่อมาคือแม้ว่าจะจ่ายสูงกว่าตลาดก็จริง บริษัทเคยสำรวจดูหรือยังว่าในโรงงานคู่แข่งแถวนั้น เขาจ่ายกันอยู่เท่าไหร่ หรือเขามีการจ่ายอะไรที่มากกว่าที่เราให้บ้าง เพื่อให้แน่ใจว่าเรื่องนี้เป็นสาเหตุของการลาออกด้วยหรือไม่

2.นโยบายของฝ่ายบริหารเป็นยังไงบ้าง มีกฎระเบียบคำสั่งอะไรที่ทำให้พนักงานเข้าใหม่รู้สึกว่าไม่เป็นธรรมบ้างหรือไม่

3.มีการให้สิทธิประโยชน์สวัสดิการยังไงบ้าง เมื่อเทียบกับคู่แข่งหรือเทียบกับตลาดแล้วอยู่ตรงจุดไหนของตลาด

4.เขามีโอกาสจะเติบโตก้าวหน้าในอนาคตมาก-น้อยแค่ไหน เคยมีการทำ career path สำหรับตำแหน่งงานต่าง ๆ ไว้บ้างหรือเปล่า

5.สภาพแวดล้อมในการทำงานเป็นยังไงบ้าง มีบรรยากาศภายในที่ทำงานเป็นยังไงบ้าง เช่น มีความร้อน, กลิ่น, แสง, เสียง ฯลฯ ที่ทำให้คนอยากจะทำงานไหม

6.หัวหน้าหรือผู้บังคับบัญชามีการปฏิบัติเป็นยังไงบ้าง ทำงานด้วยกันเหมือนเพื่อนร่วมงาน เหมือนพี่เหมือนน้อง หรือทำงานแบบเจ้านาย ใช้อารมณ์เป็นใหญ่ไม่ฟังเหตุผล หรือถนัดแต่ใช้อำนาจโดยไม่สนใจใคร นี่ก็มักจะเป็นสาเหตุที่ทำให้ลูกน้องลาออกไปได้อีกเหมือนกัน

7.ฯลฯ

ที่ผมยกตัวอย่างของสาเหตุข้างต้นมานี้ ก็เพื่ออยากจะให้ผู้ถามได้ลองกลับไปค้นหาสาเหตุของปัญหานี้ให้เจอเสียก่อนว่า สาเหตุเกิดจากอะไรกันแน่ ซึ่งแต่ละบริษัทที่เจอปัญหาแบบนี้ก็อาจจะมีสาเหตุของปัญหาที่แตกต่างกันไป วิธีแก้ไขก็อาจจะแตกต่างกัน

ผมเป็นคนนอกคงไม่สามารถไปตอบคำถามนี้ได้ดีเท่ากับคนในที่รู้สาเหตุที่แท้จริงหรอกครับ

ซึ่งผมหวังว่าคงไม่ไปหาสาเหตุจากแบบสอบถามพนักงานลาออก (exit interview) เพียงอย่างเดียว แต่ควรหาสาเหตุจากตัวพนักงานที่ลาออกแบบไม่เป็นทางการ เช่น การพูดคุยแบบ off record ด้วย เพราะนี่จะทำให้ได้สาเหตุที่แท้จริง มากกว่าการอ่านใน exit interview ครับ

และสิ่งสำคัญอีกเรื่องหนึ่ง คือ ไม่ควรด่วนสรุป หรือคิดไปเองว่า สาเหตุคือเรื่องนั้นเรื่องนี้จากอคติ หรือเราคิดไปเองนะครับ เพราะนั่นจะทำให้เราแก้ปัญหาผิดพลาดได้ง่าย ๆ

ถ้าเราติดกระดุมเม็ดแรกผิด เม็ดต่อไปก็จะผิดตามไปเรื่อย ๆ แหละครับ

สุดท้ายคือกลับไปฟังเพลงอื่น ๆ อีกมากมายให้ขึ้นใจ เพื่อเตือนใจตัวเราพร้อมกับหาสาเหตุให้เจอ

เอาใจช่วยและขอให้แก้ปัญหาได้ตรงจุดนะครับ