มีลูกคนถัดไปเมื่อไหร่ดี-

คอลัมน์ คุยกับหมอพิณ

โดย พญ.พิณนภางค์ ศรีพหล

สวัสดีค่ะ เวลาเราเจอญาติ เพื่อน หรือคนรู้จักที่ไม่ได้เจอกันนาน ๆ คำถามที่ถามถึงสารทุกข์สุกดิบก็มักจะเป็น…เมื่อไหร่จะมีแฟน เมื่อไหร่จะแต่ง ถ้าแต่งแล้ว…เมื่อไหร่จะมีลูก และถ้ามีลูกแล้วคนที่หนึ่ง ก็มักจะถามว่า…แล้วจะมีอีกคนรึเปล่า

ดังนั้นวันนี้เราจะมาคุยกันถึงเรื่องการวางแผนครอบครัวหลังคลอดกันนะคะ

วางแผนครอบครัว คือ วางแผนว่าครอบครัวเราจะมีสมาชิกกี่คน และเราจะควบคุมแผนนี้โดยวิธีไหนนั่นเองค่ะ

สำหรับคุณแม่ที่มีลูกพอแล้ว หากต้องการคุมกำเนิดแบบถาวร แนะนำให้เป็นการทำหมันค่ะ หรือจะให้สามีไปทำแทนก็ได้ค่ะ (คุณสามีท้องแทนไม่ได้ แต่ทำหมันแทนได้นะคะ) และไม่มีอะไรที่ 100% หมันสามารถหลุดได้นะคะ แต่โอกาสน้อยมากประมาณ 0.5% ค่ะ (ถูกหวยเลขท้าย 2 ตัวยังง่ายกว่าเลย)

สำหรับคนที่อยากจะเว้นระยะยาว ๆ 3-5 ปี ขอแนะนำการคุมกำเนิดแบบระยะยาวอย่างการฝังยาคุมกำเนิดค่ะ หรือถ้าไม่อยากจะยุ่งเกี่ยวกับฮอร์โมน สามารถใส่ห่วงคุมกำเนิดได้ค่ะ มีทั้งเวอร์ชั่น 5 ปี 10 ปี ใส่กันจนลืมยันแก่เฒ่ากันเลยก็มี

ส่วนคนที่จะเว้นสักปี 2 ปี จะฉีดยาคุมทุก 3 เดือน หรือจะทานยาคุมกำเนิดก็ได้

การทานยาคุมกำเนิด ควรหลีกเลี่ยงยาคุมกำเนิดชนิดฮอร์โมนรวม หากยังคิดจะให้นมลูกอยู่ เนื่องจากยาคุมชนิดฮอร์โมนรวมจะทำให้น้ำนมลดลงค่ะ ควรใช้เป็นยาคุมกำเนิดชนิดฮอร์โมนเดี่ยว หรือฮอร์โมนโปรเจสตินแทน ซึ่งมีข้อควรระวังว่า ควรจะต้องทานให้ตรงเวลาเป๊ะ ๆ ห้ามลืมทานเกิน 3 ชั่วโมง เพราะประสิทธิภาพในการทำให้มูกปากมดลูกเหนียวหนืดจะหมดไป จะทำให้การคุมกำเนิดล้มเหลวได้ค่ะ

+เราสามารถตั้งครรภ์หลังจากคลอดได้เร็วที่สุดเมื่อไหร่ ?

-เร็วสุด หากคุณแม่ไม่ให้นม ไข่อาจจะตกได้ 6 สัปดาห์หลังคลอดค่ะ แต่ถ้าให้นม ไข่อาจจะตก 4-6 เดือนหลังคลอดค่ะ

+แล้วถ้าอยากจะมีลูกอีกคนควรเว้นช่วงห่างจากลูกคนแรกเท่าไหร่ดี ?

-ไม่ควรจะเร็วเกินไปค่ะ แนะนำช่วงที่เหมาะสมคือระหว่าง 18-24 เดือน เพื่อให้ร่างกายคุณแม่ฟื้นตัวอย่างเต็มที่จากการคลอดและการให้นมค่ะ การมีลูกติดกันเกินไปชนิดหัวปีท้ายปี อาจมีความเสี่ยงในการเกิดทารกคลอดก่อนกำหนด รกลอกตัวก่อนกำหนด ทารกน้ำหนักน้อย

-ไม่ควรจะเว้นห่างเกิน คุณแม่ที่อายุมาก ลองคำนวณกันดี ๆ นะคะ บางคนมีลูกยากอีก การตั้งครรภ์ตอนอายุมากก็มากับความเสี่ยงที่มากขึ้นนะคะ

การวางแผนครอบครัว (ว่าจะมีกี่คน ว่าจะมีตอนไหน) เป็นเรื่องที่ต้องตกลงกันในครอบครัว หากสนใจวิธีไหน สามารถรับคำปรึกษา รับการคุมกำเนิดได้ที่โรงพยาบาลค่ะ

วันนี้คงพอได้ความรู้เกี่ยวกับการคุมกำเนิดหลังคลอดแล้วนะคะ สวัสดีค่ะ

รับข่าวสาร ผ่านแฟนเพจเฟซบุ๊ก ประชาชาติธุรกิจออนไลน์ อย่าลืมกดติดตาม และกดปุ่ม See first (เห็นโพสต์ก่อน)
www.facebook.com/PrachachatOnline
ทวิตเตอร์ @prachachat

อ่านประชาชาติธุรกิจ ทั้งฉบับผ่าน e-Newspaper
ได้ที่แอปพลิเคชั่น Ookbee เลือก “ประชาชาติ”

ไม่พลาดข่าวสารเศรษฐกิจ เจาะลึกทุกประเด็นทั้งภาครัฐ-เอกชน เพิ่มเราเป็นเพื่อนที่ Line ได้เลย พิมพ์ @prachachat หรือสแกน QR Code