เว็บไซต์นี้ใช้คุ้กกี้เพื่อสร้างประสบการณ์ที่ดีมีประสิทธิภาพยิ่งขี้น อ่านเพิ่มเติมคลิก (Privacy Policy) และ (Cookies Policy)
Skip to content
ซีพีเอฟผนึกบังกี้ ยกระดับห่วงโซ่อาหารสัตว์ ใช้บล็อกเชนตามรอยถั่วเหลืองถึงต้นทาง
Business ซีพีเอฟผนึกบังกี้ ยกระดับห่วงโซ่อาหารสัตว์ ใช้บล็อกเชนตามรอยถั่วเหลืองถึงต้นทาง
3 ทศวรรษของการเปลี่ยนผ่าน ‘ธุรกิจ Retail’ ไทย
Business 3 ทศวรรษของการเปลี่ยนผ่าน ‘ธุรกิจ Retail’ ไทย
ราคาทองวันนี้ (19 พ.ย. 69) ร่วงลง 700 บาท ทองรูปพรรณบาทละ 60,850 บาท
Finance ราคาทองวันนี้ (19 พ.ย. 69) ร่วงลง 700 บาท ทองรูปพรรณบาทละ 60,850 บาท
ผู้ว่าฯ ธปท. ชี้เศรษฐกิจมหภาคยังมีความท้าทาย แนะภาคธุรกิจเร่งปรับตัวรับเอไอ
Finance ผู้ว่าฯ ธปท. ชี้เศรษฐกิจมหภาคยังมีความท้าทาย แนะภาคธุรกิจเร่งปรับตัวรับเอไอ
แบงก์ชาติคงจีดีพีปีนี้โต 2.4% พร้อมจับตาสหรัฐคุมการส่งออกชิปชั้นสูง
Finance แบงก์ชาติคงจีดีพีปีนี้โต 2.4% พร้อมจับตาสหรัฐคุมการส่งออกชิปชั้นสูง
AWC ปักหมุด “แทรมไฟฟ้า” เชียงใหม่ รับเมืองคาร์บอนต่ำ ชูโมเดล Social Enterprise เชื่อม 15 แลนด์มาร์ก
Business AWC ปักหมุด “แทรมไฟฟ้า” เชียงใหม่ รับเมืองคาร์บอนต่ำ ชูโมเดล Social Enterprise เชื่อม 15 แลนด์มาร์ก
เมื่อ อัลกอริทึม Algorithm กลายเป็นผู้จัดสรรโอกาสในการแข่งขัน
Biz Movement เมื่อ อัลกอริทึม Algorithm กลายเป็นผู้จัดสรรโอกาสในการแข่งขัน
หอการค้าไทยชี้ ART หนุนเศรษฐกิจ-ส่งออก จี้รัฐบาลแจงดีลหมูสหรัฐ หวั่นกระทบเกษตรกร
Economic หอการค้าไทยชี้ ART หนุนเศรษฐกิจ-ส่งออก จี้รัฐบาลแจงดีลหมูสหรัฐ หวั่นกระทบเกษตรกร
บี.กริม เพาเวอร์ จัดงาน CG Day 2026 ก้าวสู่อนาคตอย่างมั่นใจ: กำกับดูแล AI ด้วยธรรมาภิบาล
HR บี.กริม เพาเวอร์ จัดงาน CG Day 2026 ก้าวสู่อนาคตอย่างมั่นใจ: กำกับดูแล AI ด้วยธรรมาภิบาล
ไทยปิดดีล FTA เปรู หลังเจรจาค้าง 12 ปี เปิดตลาดสินค้า-บริการ รุกลาตินอเมริกา
Economic ไทยปิดดีล FTA เปรู หลังเจรจาค้าง 12 ปี เปิดตลาดสินค้า-บริการ รุกลาตินอเมริกา
ดูทั้งหมด

Big Data-ข้อมูลการชำระเงิน ขุมทรัพย์ที่รอการค้นพบ

25 พ.ค. 2562 | 09:01น.

คอลัมน์ ช่วยกันคิด

โดย สมิตา เอื้อฤดีพร ฝ่ายนโยบายระบบการชำระเงิน ธปท.

 

“Big data” กลายเป็นคำที่ถูกพูดถึงมากในช่วงที่ผ่านมา อย่างไรก็ดี บางท่านอาจจะยังสับสนกับความหมายที่แท้จริงของมัน แท้จริงแล้ว big data คือ การทำให้ข้อมูลปริมาณมหาศาลที่มีความหลากหลาย และมีการเปลี่ยนแปลงหรือเพิ่มขึ้นตลอดเวลาให้อยู่ในรูปแบบที่สามารถนำไปใช้ประโยชน์ต่อได้ โดยใช้เทคนิคทางสถิติและแบบจำลองต่าง ๆ ในการวิเคราะห์ข้อมูลเหล่านั้น

ความสำเร็จของธุรกิจยักษ์ใหญ่หลายแห่งในปัจจุบันเกิดขึ้นจากการใช้ประโยชน์จากข้อมูล ไม่ว่าจะเป็นบริษัทที่เกี่ยวกับเทคโนโลยีอย่าง Facebook Google หรือ Netflix ไปจนถึงร้านกาแฟอย่าง Starbucks ต่างก็มีการนำ big data มาใช้เพื่อพัฒนาผลิตภัณฑ์และบริการให้ตอบโจทย์ผู้บริโภคมากขึ้น โดยใช้ข้อมูลที่หลากหลาย อาจเป็นได้ทั้งข้อมูลของบริษัทเองและข้อมูลจากแหล่งภายนอกประกอบกัน

เช่นกรณีของ Starbucks ได้มีการนำเอาข้อมูลสภาพอากาศในขณะนั้นมาใช้ประกอบในการวิเคราะห์ เพื่อนำเสนอเมนูที่ลูกค้าน่าจะชอบผ่าน mobile application ของร้าน จะเห็นได้ว่าจุดเด่นอย่างหนึ่งของการใช้ big data คือการค้นหา insight บางอย่างของลูกค้า ซึ่งลูกค้าอาจไม่รู้ตัวมาก่อนด้วยซ้ำว่ากำลังต้องการสิ่งนั้น นอกจากนี้ หัวใจของ big data ไม่ได้อยู่ที่การมีข้อมูลจำนวนมาก แต่เป็นการจัดการกับข้อมูลเหล่านั้นอย่างเป็นระบบ และนำมาวิเคราะห์เพื่อมองหา solution

สำหรับอุตสาหกรรมการเงินการธนาคารได้เริ่มมีการนำ big data เข้ามาประยุกต์ใช้อย่างหลากหลาย ตั้งแต่ข้อมูลทั่วไปของผู้ใช้งาน จนถึงข้อมูลทางการเงินที่มีความซับซ้อน เพื่อนำข้อมูลมาพัฒนาผลิตภัณฑ์หรือบริการทางการเงินให้ดียิ่งขึ้น

เช่น ธนาคาร DBS ที่สิงคโปร์นำข้อมูลการใช้ตู้ ATM ทั้งหมดมาวิเคราะห์ เพื่อแก้ไขปัญหาลูกค้าที่รอใช้บริการที่ตู้ ATM นาน จากการวิเคราะห์พบว่าสาเหตุเกิดจากการที่ผู้ใช้จำนวนมาก ไม่ทราบว่าตนเองมีเงินในบัญชีไม่เพียงพอสำหรับการถอนเงิน ระบบ ATM จึงปฏิเสธการทำรายการ และทำให้ลูกค้าต้องทำรายการใหม่ซ้ำ ๆ ธนาคารจึงแก้ปัญหาด้วยการปรับการแสดงผลบนหน้าจอของตู้ ATM โดยแจ้งยอดเงินคงเหลือในกรณีที่เงินในบัญชีไม่เพียงพอต่อการถอน และเสนอทางเลือกให้ลูกค้าถอนเงินเท่าที่มีในบัญชีแทน เพียงเท่านี้ก็สามารถลดเวลาที่ลูกค้าต้องรอคิวทำรายการที่ตู้ ATM ไปได้อีกมาก

ทางด้านธนาคารพาณิชย์ในประเทศไทยเองต่างก็ตื่นตัวและเริ่มนำ big data มาใช้ เช่น มีการนำข้อมูลพฤติกรรมการใช้งาน mobile banking ของลูกค้ามาวิเคราะห์และคาดการณ์ผลิตภัณฑ์หรือโปรโมชั่นที่ลูกค้าน่าจะสนใจเพื่อนำเสนอให้กับลูกค้าแต่ละคน (personalization) โดยอาศัยเทคโนโลยี machine learning ร่วมด้วย เมื่อลูกค้าใช้งานแอปพลิเคชั่นบ่อย ๆ ระบบก็จะเรียนรู้และนำเสนอโปรโมชั่นหรือสินค้าที่ตรงใจลูกค้าแต่ละคนได้มากขึ้น

อีกทั้งบางธนาคารยังมีการพัฒนาฟีเจอร์ที่ตอบโจทย์ลูกค้ากลุ่มธุรกิจ SMEs โดยมีการสร้างแพลตฟอร์มเพื่อช่วยให้ SMEs สามารถนำ big data มาประยุกต์ใช้ในธุรกิจของตน เช่น การประเมินสภาพคล่องทางการเงินของธุรกิจได้แบบเรียลไทม์

ปัจจุบัน ธปท.ได้จัดทำแผนกลยุทธ์ระบบการชำระเงินฉบับที่ 4 เพื่อเป็นกรอบในการพัฒนาระบบการชำระเงินของไทยในช่วงปี พ.ศ. 2562-2564 ซึ่งหนึ่งในกรอบการพัฒนาที่สำคัญของแผนกลยุทธ์ คือ การพัฒนาข้อมูลการชำระเงิน โดยส่งเสริมให้เกิดการบูรณาการเชื่อมโยงข้อมูลการชำระเงินที่มีอยู่แล้วในหน่วยงานต่าง ๆ ทั้งสถาบันการเงิน ผู้ให้บริการชำระเงิน หน่วยงานภาครัฐและเอกชน และพัฒนาเครื่องมือที่ใช้ในการวิเคราะห์ให้มีความทันสมัย โดยใช้เทคโนโลยีรูปแบบใหม่ ๆ ซึ่งทุกภาคส่วนสามารถใช้ประโยชน์ร่วมกันได้ และจะเป็นเครื่องมือสำคัญในการขับเคลื่อนประเทศในยุคดิจิทัลต่อไป

ข้อมูลการชำระเงินเป็นข้อมูลสำคัญชนิดหนึ่งซึ่งมีความเกี่ยวพันกับทุกธุรกิจ และเป็นหนึ่งในจิ๊กซอว์สำคัญของระบบเศรษฐกิจทั้งในระดับจุลภาคและมหภาค ในระดับจุลภาค ข้อมูลการชำระเงินอาจนำมาใช้ในการพัฒนาต่อยอดนวัตกรรมใหม่ เช่น หนึ่งในบริการสำคัญที่จะเข้ามามีบทบาทในภาคการเงินต่อไปอย่าง information-based lending หรือ P-2-P lending ซึ่งเป็นการกู้เงินระหว่างบุคคล (ผู้กู้) และบุคคล (นักลงทุน) ผ่านระบบอิเล็กทรอนิกส์ อาจนำข้อมูลการชำระเงินหรือข้อมูลการจับจ่ายใช้สอยในชีวิตประจำวันที่ชำระเงินด้วย digital payment มาวิเคราะห์ร่วมกับข้อมูลอื่น ๆ เพื่อประเมินคะแนนความเสี่ยงในการปล่อยกู้ (credit scoring)

ทำให้แม้บุคคลจะไม่มีประวัติทางการเงินหรือสินทรัพย์ค้ำประกันก็สามารถเข้าถึงเงินกู้ได้ นอกจากนี้ ข้อมูลการชำระเงินยังสามารถนำไปใช้ในการวิเคราะห์พฤติกรรมลูกค้าเพื่อพัฒนาปรับปรุงผลิตภัณฑ์และบริการที่มีอยู่เดิมให้ดียิ่งขึ้น สำหรับในระดับมหภาค การวิเคราะห์ข้อมูลการชำระเงินเชิงลึกสามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้ในหลายมิติ ทั้งการวิเคราะห์ติดตามภาวะเศรษฐกิจ การวิเคราะห์ข้อมูลเพื่อสนับสนุนการวางนโยบายของประเทศ การวิเคราะห์ติดตามผลจากการทำนโยบายต่าง ๆ รวมทั้งการกำกับดูแลและตรวจสอบผู้ให้บริการชำระเงิน

การมีข้อมูลจำนวนมาก เปรียบได้กับการมีน้ำมันดิบอยู่ใต้ผืนดิน แต่หากยังไม่มีการขุดค้นมันขึ้นมาและนำไปกลั่นให้เป็นผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ ก็จะยังไม่เกิดประโยชน์ กุญแจสำคัญของ big data ก็เช่นกัน ต้องอาศัยการจัดการข้อมูล การเชื่อมโยงบูรณาการ และนำมาวิเคราะห์เชิงลึกเพื่อตอบโจทย์ด้านต่าง ๆ ซึ่งในอนาคต ภายใต้แผนกลยุทธ์ เราจะได้เห็นถึงการใช้ประโยชน์จาก big data ของข้อมูลการชำระเงินอย่างเป็นรูปธรรม

หมายเหตุ : บทความนี้เป็นข้อคิดเห็นส่วนบุคคล ซึ่งไม่จำเป็นต้องสอดคล้องกับข้อคิดเห็นของธนาคารแห่งประเทศไทย

 

ไม่พลาดข่าวสารเศรษฐกิจ เจาะลึกทุกประเด็นทั้งภาครัฐ-เอกชน เพิ่มเราเป็นเพื่อนที่ Line ได้เลยพิมพ์ @prachachat หรือ คลิกลิงก์ https://line.me/R/ti/p/@prachachat 

หรือจะสแกน QR Code ในรูป เราพร้อมเสิร์ฟข่าวเศรษฐกิจ-ธุรกิจถึงมือผู้อ่านทันที!