เข้าสู่ยุคหุ่นยนต์-

คอลัมน์ สามัญสำนึก

โดย ถวัลย์ศักดิ์ สมรรคบุตร

มาตรการพัฒนาอุตสาหกรรมหุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติ ที่คณะรัฐมนตรีอนุมัติตามข้อเสนอของกระทรวงอุตสาหกรรม นับเป็นการเปิดศักราชใหม่ให้กับการพัฒนาอุตสาหกรรมประเภทนี้โดยเฉพาะ

โดยอุตสาหกรรมหุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติ เป็น 1 ใน 5 อุตฯ แห่งอนาคต หรือ New S-Curve ของประเทศ ที่รัฐบาลกำหนดมาตรการส่งเสริมการลงทุนจัดอยู่ในมาตรการด้านการตลาด กระตุ้นภาคอุตสาหกรรมในประเทศปรับเปลี่ยนกระบวนการผลิต จากใช้แรงงานคนมาใช้หุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติ

ด้วยการ “ยกเว้น” ภาษีเงินได้นิติบุคคล ร้อยละ 50 ของเงินลงทุน 3 ปี ตามการจัดประเภทของคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (BOI) ขณะที่กระทรวงการคลังจะพิจารณา “ยกเว้น” ภาษีเงินได้นิติบุคคลตามสัดส่วนของรายจ่ายให้ผู้ประกอบการที่จ่ายเงินไป เพื่อการวิจัยและพัฒนา

นอกจากนี้ รัฐยังกำหนดมาตรการเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของ System Integrator (SI) หรือรวมระบบหรือกระบวนการด้าน IT เพื่อสร้างระบบคอมพิวเตอร์ให้กับลูกค้า ให้กรมศุลกากร “ยกเว้น” ภาษีขาเข้าชิ้นส่วนอุปกรณ์ที่ใช้ในอุตฯ ผลิตหุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติ แก้ปัญหาความลักลั่นของภาษีนำเข้าระหว่างสินค้าสำเร็จรูป กับชิ้นส่วนอุปกรณ์นำเข้ามาผลิต 5 ปี

ในขณะที่ BOI จะปรับเพิ่มสิทธิประโยชน์ให้กิจการส่งเสริมการลงทุนผลิตเครื่องจักร/อุปกรณ์อัตโนมัติ ที่มีการออกแบบทางวิศวกรรม และขั้นตอนการพัฒนาและออกแบบระบบอัตโนมัติ กับขั้นตอนการออกแบบระบบควบคุมการปฏิบัติงานด้วยสมองกล ด้วยการให้สิทธิประโยชน์อยู่ในกลุ่ม A1 และให้การส่งเสริมการลงทุนในเทคโนโลยีหุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติ จัดให้อยู่ในโครงการที่จะส่งเสริมการลงทุนเป็น “พิเศษ” ใน “กองทุนเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของอุตสาหกรรมเป้าหมาย” ภายใต้ พ.ร.บ.การเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศสำหรับอุตสาหกรรมเป้าหมาย พ.ศ. 2560 อาจให้สิทธิประโยชน์ “มากกว่า” มาตรการส่งเสริมการลงทุนของ BOI

มาตรการสร้างอุปทาน (Supply) เพื่อยกระดับกระบวนการผลิต มาตรฐานหุ่นยนต์ โดยจัดการฝึกอบรมและพัฒนาบุคลากรให้มีความพร้อมรองรับเทคโนโลยีที่กำลังจะเกิดขึ้นการเร่งจัดทำ Mutual Recognition Agreement (MRA) ร่วมกับประเทศในภูมิภาค การเข้าร่วม Center of Robotics Excellence (CoRE) จัดทำแผนและมาตรฐานการผลิต การยกระดับศูนย์ Industry Transformation Center หรือ ITC พัฒนาศักยภาพ SMEs ในอุตฯ หุ่นยนต์

มาตรการสร้าง Center of Robotics Excellence (CoRE) เพื่อพัฒนาเทคโนโลยีและส่งเสริมการใช้งานด้านต่าง ๆ นั้น ให้จัดตั้ง CoRE ด้านหุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติจัดทำฐานข้อมูลผู้ประกอบ ผู้ออกแบบ พัฒนาต้นแบบอุตสาหกรรม Industrial Prototype การให้คำปรึกษาและถ่ายทอดองค์ความรู้ด้านนี้โดยเฉพาะ เป็นต้น

เพื่อ “เร่ง” ให้ผู้ประกอบการ อุตฯ ยานยนต์สมัยใหม่, อิเล็กทรอนิกส์อัจฉริยะ, ยางและพลาสติก, แปรรูปอาหาร, สิ่งทอ, แพทย์ครบวงจร การบินและโลจิสติกส์ เปลี่ยนจากใช้แรงงานที่มีทักษะซึ่งจะขาดแคลน เพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันโดยใช้หุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติเพิ่มมากขึ้น

จากข้อเท็จจริงที่ว่า อุตสาหกรรมไทยยังใช้หุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติผลิตสินค้าและบริการเพียงร้อยละ 15 จากปัจจุบันนำเข้าหุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติ 4,000 ตัว แต่มูลค่าของการนำเข้าสูงถึง 266,000 ล้านบาท ขาดดุลการค้า 132,000 ล้านบาท/ปี

เป้าหมายระยะสั้น (2560) ต้องมีการลงทุนในอุตฯ หุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติ ไม่น้อยกว่า 12,000 ล้านบาท ระยะกลาง (2561-2564) ลงทุนเพิ่มเป็น 200,000 ล้านบาท มีการผลิตหุ่นยนต์ระบบอัตโนมัติในประเทศ ร้อยละ 30 ของมูลค่าการนำเข้า (80,000 ล้านบาท) อุตสาหกรรมในประเทศ ร้อยละ 50 ของจำนวนโรงงานทั้งหมดใช้หุ่นยนต์ระบบอัตโนมัติ และระยะยาว (2564-2569) วางเป้าเป็นประเทศผู้นำในการผลิต/การใช้หุ่นยนต์ระบบอัตโนมัติในอาเซียน มีเทคโนโลยีเป็นของตนเอง และขยายผลไปสู่หุ่นยนต์บริการ (Service Robot) ในที่สุด