ลุ้นJTCไทย-อิรักกู้ตลาดข้าว ดันส่งออกชิงแชร์เวียดนาม
“จุรินทร์” ฟื้นตลาดข้าวอิรัก พลิกส่งออกข้าวโค้งสุดท้ายพ้นวิกฤต ชิงมาร์เก็ตแชร์คืนจากเวียดนาม ขึ้นแท่นเบอร์ 1 ส่งออกข้าวไปอิรักปี’61 ทะลุ 3.2 แสนตัน
นายบุณยฤทธิ์ กัลยาณมิตร ปลัดกระทรวงพาณิชย์ เปิดเผยว่า ขณะนี้ได้รับมอบหมายจากรองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ (นายจุรินทร์ ลักษณวิศิษฏ์) ให้เตรียม พร้อมประชุมคณะกรรมการร่วมทางการค้า (JTC) ไทย-อิรัก เร็ว ๆ นี้ เพื่อฟื้นตลาดส่งออกข้าว และผลักดันการส่งออกข้าวไทยให้เพิ่มขึ้นจากช่วง 8 เดือนแรก (ม.ค.-ส.ค.) 2562 ที่ส่งออกได้แล้ว 5.35 ล้านตัน
“อิรักเป็นตลาดข้าวคุณภาพสูงที่ไทยเคยส่งออกได้ปีละหลายแสนตัน แต่มีผู้ส่งออกที่ส่งออกข้าวไม่ได้ตามมาตรฐาน จึงทำให้ไทยสูญเสียตลาดข้าวนี้ไปหลายปี การพลิกฟื้นตลาดนี้จะต้องสร้างความมั่นใจโดยให้หน่วยงานราชการ หรือสมาคมออกใบรับรองการส่งออก”
รายงานข่าวจากสำนักงานส่งเสริมการค้าในต่างประเทศ ณ เมืองดูไบ เปิดเผยว่า ขณะนี้กระทรวงการค้าและอุตสาหกรรมมีการนำเข้าข้าว 1.2 ล้านตัน ในช่วง 3 ปีที่ผ่านมา โดยร้อยละ 95 ของปริมาณที่นำเข้า เป็นการนำเข้าผ่านช่องทางเขตปกครองพิเศษเคอร์ดิสถานทางตอนเหนือของอิรัก หรือ Kurdistan Regional Government (KRG)
ทั้งนี้ ปัจจุบันการนำเข้าข้าวของอิรักมี 2 รูปแบบ คือ 1) การนำเข้าข้าวโดยหน่วยงาน Grain Board กระทรวงพาณิชย์ เปิดประมูล เพื่อใช้ในระบบจัดสรรอาหารภาครัฐ หรือ Public Distribution System (SDS) เพื่อประชาชน ซึ่งรัฐบาลจะจัดสรรข้าว ข้าวสาลี น้ำมัน และน้ำตาลให้กับประชาชน โดยใช้บัตร ration card โดยมักเป็นสินค้าราคาถูก เช่น ข้าวขาว 5% นำเข้าจากไทย เวียดนาม อินเดีย สหรัฐ บราซิล อาร์เจนตินา บราซิล ปารากวัย เป็นต้น ราคาตันละ 465-590 เหรียญสหรัฐ
โดยในช่วงปี 2561 มีการนำเข้าข้าวรูปแบบนี้รวม 735,516 ตัน เป็นการนำเข้าจากสหรัฐ 126,131 ตัน เวียดนาม 320,235 ตัน อาร์เจนตินา 63,081 ตัน อุรุกวัย 185,707 ตัน ปารากวัย 30,362 ตัน ซึ่งไม่มีการนำเข้าจากไทยเลยนับจากปี 2559 เป็นต้นมา จากที่เคยนำเข้าจากไทยสูงสุด 873,000 ตัน เมื่อปี 2555 ทั้งนี้ อิรักเพิ่งจะเริ่มมีการนำเข้าจากเวียดนามในช่วง 2 ปีที่ผ่านมานี่เอง คือ ปี 2560 ปริมาณ 120,000 ตัน และเพิ่มเป็น 320,235 ในปี 2561 กลายเป็นแหล่งนำเข้าเบอร์ 1 แซงอุรุกวัย และสหรัฐ ไปแล้ว
2) การนำเข้าโดยเอกชน ซึ่งปัจจุบันมีบริษัทนำเข้าข้าวประมาณ 100 แห่ง ที่ตั้งอยู่ใน KRG นำเข้าข้าวบาสมาติคุณภาพสูง ราคาตันละ 1,250-1,350 เหรียญสหรัฐ จากอินเดีย และข้าวบาสมาติคุณภาพรอง ราคาตันละ 900-1,000 เหรียญสหรัฐ จากคาซัคสถาน และรัสเซียมาผสมกับข้าว Ambar ของอิรัก เพื่อให้ราคาถูกลงแข่งขันได้