หลายบริษัทอาหารยักษ์ใหญ่ถูกฟ้องข้อหาขายสินค้าที่ทำให้เสพติด เป็นสาเหตุโรคเรื้อรัง

บริษัทอาหารยักษ์ใหญ่ระดับโลก ทั้งคราฟต์ ไฮนซ์, มอนเดลีซ, โคคา-โคล่า เป๊ปซี่ และอีกหลายบริษัท โดนผู้บริโภคฟ้องร้องในสหรัฐ ข้อหาเจตนาขายผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปสูง (Ultra-processed food) ที่ทำให้เด็กเสพติดอยากกินซ้ำ ๆ ซึ่งเป็นสาเหตุการป่วยเป็นโรคเรื้อรัง

รอยเตอร์ (Reuters) รายงานเมื่อวันที่ 10 ธันวาคม 2024 ตามเวลาสหรัฐ (11 ธันวาคม เวลาไทย) ว่า บริษัทอาหารรายใหญ่อย่าง คราฟต์ ไฮนซ์ (Kraft Heinz) มอนเดลีซ (Mondelez) และโคคา-โคล่า (Coca-Cola) ถูกฟ้องร้องในสหรัฐเมื่อวันอังคารที่ 10 ธันวาคม โดยโจทก์กล่าวหาว่าบริษัทเหล่านี้มีการออกแบบและทำการตลาดอาหารแปรรูปสูง (Ultra-processed food) หรืออาหารที่ผ่านกระบวนการแปรรูปมากเป็นพิเศษ ที่ทำให้เด็กเกิดอาการเสพติดอาหารเหล่านั้น ซึ่งการบริโภคซ้ำ ๆ ก่อให้เกิดโรคเรื้อรังตามมา 

ไบรซ์ มาติเนซ (Bryce Martinez) ชายผู้อาศัยอยู่ที่รัฐเพนซิลเวเนีย สหรัฐ ได้ยื่นฟ้องที่ศาลคอมมอน พลีส เขตฟิลาเดลเฟีย (Philadelphia Court of Common Pleas) ในรัฐเพนซิลเวเนีย ซึ่งเป็นศาลชั้นต้นในระบบศาลมลรัฐของสหรัฐ โดยกล่าวอ้างว่าตัวเขาเองเป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 2 และโรคไขมันพอกตับ ซึ่งได้รับการวินิจฉัยเมื่อตอนที่เขาอายุ 16 ปี อันเป็นผลมาจากการบริโภคอาหารของบริษัทเหล่านั้น

ข้อกล่าวหาในการฟ้องร้องของมาติเนซกล่าวหาว่า บริษัทอาหารรู้อยู่แล้วว่าผลิตภัณฑ์ของตนนั้นมีอันตราย แต่บริษัทจงใจออกแบบผลิตภัณฑ์มาเพื่อที่จะทำให้ผู้คนเสพติดมากที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้ และมีการกล่าวว่าบริษัทเหล่านี้นำเอาแนวปฏิบัติของอุตสาหกรรมบุหรี่มาใช้

ทั้งนี้ ทนายความของเขาซึ่งมาจากบริษัท มอร์แกน แอนด์ มอร์แกน (Morgan & Morgan) บริษัทที่ปรึกษากฎหมายขนาดใหญ่ในสหรัฐระบุว่า คดีนี้นับเป็นคดีแรกของการฟ้องร้องข้อหานี้ 

นอกจากบริษัทที่กล่าวถึงข้างต้นแล้ว ยังมีอีกหลายบริษัทที่ถูกฟ้องร้องในคดีเดียวกัน เช่น โพสต์ โฮลดิ้งส์ (Post Holdings) เป๊ปซี่โค (PepsiCo) เจนเนอรัล มิลส์ (General Mills) เคลลาโนวา (Kellanova) เคลล็อก (WK Kellogg) โคเนกร้า (Conagra) และบริษัทลูกของเนสท์เล่ (Nestle) ในสหรัฐ 

โจทก์ได้เรียกค่าสินไหมทดแทนสำหรับความผิดฐานสมรู้ร่วมคิด ความประมาทเลินเล่อ การเจตนาฉ้อกล และการดำเนินธุรกิจอย่างไม่เป็นธรรม ทั้งนี้ เป็นการเรียกร้องเงินชดเชยและค่าเสียหายเชิงลงโทษโดยไม่ได้ระบุจำนวนเงิน

ซาร่าห์ แกลโล (Sarah Gallo) รองประธานสมาคมคอนซูเมอร์แบรนด์ (Consumer Brands Association) ซึ่งเป็นกลุ่มอุตสาหกรรมผู้ผลิตอาหารและเครื่องดื่มในสหรัฐกล่าวในแถลงการณ์ว่า ณ ปัจจุบันยังไม่มีการตกลงเกี่ยวกับคำจำกัดความทางวิทยาศาสตร์ของคำว่า “อาหารแปรรูปสูง” (Ultra-processed food) การที่มีคนพยายามจัดประเภทอาหารเหล่านี้ว่าเป็นอาหารที่ไม่ดีต่อสุขภาพเพียงเพราะว่าเป็นอาหารแปรรูป หรือการกล่าวหาว่าร้ายว่าอาหารเหล่านั้นโดยละเลยคุณค่าทางโภชนาการของมัน เป็นการทำให้ผู้บริโภคเกิดความเข้าใจผิด และทำให้ความเหลื่อมล้ำด้านสุขภาพรุนแรงขึ้น 

รอยเตอร์ระบุเพิ่มเติมว่า ในช่วงปีที่ผ่านมา มีหลักฐานเพิ่มมากขึ้นที่แสดงให้เห็นว่าอาหารที่ผ่านการแปรรูปหลายขั้นตอนมีความเชื่อมโยงกับปัญหาโรคเรื้อรังต่าง ๆ หลายประเภท ซึ่งอาหารที่นักวิจัยนิยามว่าเป็น “อาหารแปรรูปสูง” นั้นรวมไปถึงขนมขบเคี้ยว ขนมหวาน และน้ำอัดลม ที่ผลิตจากอาหารหรือสารสังเคราะห์เทียม 

โรเบิร์ต คาลิฟฟ์ (Robert Califf) กรรมาธิการองค์การอาหารและยาสหรัฐอเมริกา (U.S. Food and Drug Administration : USFDA) กล่าวว่า อาหารแปรรูปสูงมีแนวโน้มที่จะทำให้ผู้คนเสพติดได้ 

นอกจากนี้ โรเบิร์ต เอฟ เคนเนดี จูเนียร์ (Robert F. Kennedy Jr.) ผู้ซึ่งว่าที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ (Donald Trump) เลือกให้เป็นรัฐมนตรีกระทรวงสาธารณสุขและบริการมนุษย์สหรัฐอเมริกา (U.S. Department of Health and Human Services) ได้วิจารณ์อุตสาหกรรมอาหารของสหรัฐและองค์การอาหารและยาของสหรัฐ (USFDA) ว่ามีล้มเหลวในการกำกับดูแลอาหารแปรรูปสูงเหล่านี้