สัญญาณผ่อนคลาย อิหร่านเปิดน่านฟ้า-รับปาก ‘ทรัมป์’ ไม่สังหารม็อบ 

อิหร่านเปิดน่านฟ้าอีกครั้ง หลังปิดรวมกว่า 5 ชั่วโมง ขณะที่ทรัมป์อพยพทหารในกาตาร์ และแม้ได้รับคำยืนยันว่าอิหร่านจะไม่สังหารผู้ประท้วง แต่ยังคงเฝ้าจับตาสถานการณ์ต่อไป

รอยเตอร์ (Reuters) รายงานว่า อิหร่านเปิดน่านฟ้าอีกครั้งหลังจากปิดไปราวห้าชั่วโมง ท่ามกลางความกังวลเกี่ยวกับการปฏิบัติการทางทหารที่อาจเกิดขึ้นระหว่างสหรัฐและอิหร่าน ซึ่งทำให้สายการบินต่าง ๆ ต้องยกเลิก เปลี่ยนเส้นทาง หรือเลื่อนเที่ยวบินบางส่วนออกไป

อิหร่านระบุในประกาศที่เผยแพร่โดยองค์การบริหารการบินแห่งชาติสหรัฐ (U.S. Federal Aviation Administration : FAA) ว่า ได้ปิดน่านฟ้าสำหรับเที่ยวบินทั้งหมด ยกเว้นเที่ยวบินระหว่างประเทศที่เข้าและออกที่ได้รับอนุญาตจากทางการ เมื่อวันที่ 14 มกราคม ตั้งแต่เวลา 17:15 น. ตามเวลาภาคตะวันออก (ET) หรือ 05.15 น. ตามเวลาประเทศไทย

เดิมคำสั่งดังกล่าวมีผลบังคับใช้ประมาณ 2 ชั่วโมง จนถึงประมาณ 19:30 น. ตามเวลา ET แต่ต่อมาขยายออกไป และเปิดน่านฟ้าอีกครั้งเมื่อ 22.30 น. ตามเวลา ET (10.30 น. เวลาไทย)  

ตามข้อมูลการติดตามจาก Flightradar24 น่านฟ้าอิหร่านไร้เครื่องบินพลเรือนตั้งแต่ 20:30 น. ตามเวลา ET ยกเว้นเที่ยวบินของสายการบินมาฮานแอร์ (Mahan Air) สัญชาติอิหร่าน 1 เที่ยว ซึ่งเดินทางจากเมืองเซินเจิ้น ประเทศจีน ไปยังกรุงเตหะราน

การยิงขีปนาวุธและโดรนโจมตีในพื้นที่ความขัดแย้งมีเพิ่มมากขึ้น ก่อให้เกิดความเสี่ยงสูงต่อการจราจรทางอากาศ

สถานการณ์ผ่อนคลาย

การปิดน่านฟ้าชั่วคราว เกิดขึ้นในขณะที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ผู้นำสหรัฐ พิจารณามาตรการตอบโต้ต่อสถานการณ์ในอิหร่าน ซึ่งกำลังเผชิญกับการประท้วงต่อต้านรัฐบาลครั้งใหญ่ที่สุดในรอบหลายปี

เจ้าหน้าที่สหรัฐกล่าวเมื่อวันที่ 14 มกราคมว่า สหรัฐอพยพกำลังพลบางส่วนออกจากฐานทัพอากาศอัล-อูเดดในกาตาร์ หลังจากเจ้าหน้าที่ระดับสูงของอิหร่านกล่าวว่า รัฐบาลอิหร่านเตือนประเทศเพื่อนบ้านว่า จะโจมตีฐานทัพสหรัฐที่อยู่ในประเทศเพื่อนบ้าน หากสหรัฐโจมตีอิหร่าน

เจ้าหน้าที่สหรัฐแจ้งกับซีบีเอส (CBS) ว่า การถอนกำลังทหารบางส่วนเป็นมาตรการป้องกันไว้ก่อน ขณะที่แถลงการณ์ของรัฐบาลกาตาร์ระบุว่า มาตรการที่สหรัฐกำลังดำเนินการอยู่นั้น เป็นการตอบสนองต่อความตึงเครียดในภูมิภาคที่กำลังดำเนินอยู่ 

เดอะ การ์เดี้ยน (The Guardian) รายงานว่า ทรัมป์ได้รับการยืนยันจากแหล่งข่าวสำคัญฝั่งอิหร่านว่า อิหร่านหยุดการสังหารผู้ประท้วงแล้ว 

“อิหร่านกล่าวว่า การประหารชีวิตจะไม่เกิดขึ้น เดิมทีคาดว่า จะมีการประหารชีวิตจำนวนมากในวันนี้ แต่การประหารชีวิตจะไม่เกิดขึ้น และเราจะได้รู้กัน” ทรัมป์กล่าว

เมื่อผู้สื่อข่าวถามว่า การใช้กำลังทหารของสหรัฐที่ขู่ไว้ ถูกยกเลิกไปแล้วหรือไม่ ทรัมป์ตอบว่า จะเฝ้าดูกันต่อไป

กลุ่มสิทธิมนุษยชน (HRANA) รายงานยืนยันการเสียชีวิตของผู้ประท้วงแล้ว 2,571 ราย และมีผู้ถูกจับกุมมากกว่า 18,100 คน

ผลกระทบด้านการบิน

รอยเตอร์ระบุว่า สายการบินที่ใหญ่ที่สุดของอินเดีย อินดิโก (IndiGo) กล่าวว่า เที่ยวบินระหว่างประเทศบางส่วนจะได้รับผลกระทบจากการปิดน่านฟ้าอย่างกะทันหันของอิหร่าน ขณะที่แอร์อินเดีย (Air India) กล่าวว่า กำลังใช้เส้นทางอื่น ซึ่งอาจส่งผลให้เกิดความล่าช้าหรือการยกเลิกได้

เที่ยวบินของสายการบินแอโรฟลอต (Aeroflot) ของรัสเซีย ซึ่งมุ่งหน้าไปยังกรุงเตหะราน ทำการเดินทางกลับไปยังกรุงมอสโกหลังจากมีการปิดน่านฟ้า ตามข้อมูลจาก Flightradar24

เยอรมนีออกคำสั่งใหม่ เมื่อวันที่ 14 มกราคม เตือนสายการบินของประเทศไม่ให้เข้าสู่น่านฟ้าอิหร่าน หลังจากที่สายการบินลุฟท์ฮันซ่า (Lufthansa) ซึ่งเป็นสายการบินแห่งชาติ ปรับเปลี่ยนการดำเนินงานในตะวันออกกลาง ท่ามกลางความตึงเครียดในภูมิภาคที่เพิ่มสูงขึ้น

สายการบินลุฟท์ฮันซ่า กล่าวว่า จะหลีกเลี่ยงน่านฟ้าของอิหร่านและอิรัก จนกว่าจะมีประกาศเพิ่มเติม และจะให้บริการเฉพาะเที่ยวบินกลางวันไปยังเมืองเทลอาวีฟ ประเทศอิสราเอล และกรุงอัมมาน ประเทศจอร์แดน ตั้งแต่วันที่ 14-19 มกราคม เพื่อไม่ให้ลูกเรือต้องค้างคืน นอกจากนี้ อาจมีการยกเลิกเที่ยวบินบางส่วน อันเป็นผลมาจากการดำเนินการดังกล่าวด้วย

สายการบินไอเอทีเอ แอร์เวย์ส (ITA Airways) ของอิตาลี ซึ่งปัจจุบันลุฟท์ฮันซ่ากรุ๊ปเป็นผู้ถือหุ้นรายใหญ่ ก็กล่าวว่า จะระงับเที่ยวบินกลางคืนไปยังเทลอาวีฟเช่นเดียวกัน จนถึงวันที่ 20 มกราคม

สหรัฐห้ามเที่ยวบินพาณิชย์ของสหรัฐทุกเที่ยวบินผ่านน่านฟ้าอิหร่าน อีกทั้งไม่มีเที่ยวบินตรงระหว่างสองประเทศ

สายการบินอื่น ๆ เช่น ฟลายดูไบ (flydubai) และเตอร์กิชแอร์ไลน์ (Turkish Airlines) ยกเลิกเที่ยวบินหลายเที่ยวที่เดินทางไปยังอิหร่าน ในสัปดาห์ที่ผ่านมา

เว็บไซต์ Safe Airspace ซึ่งดำเนินการโดย OPSGROUP หน่วยงานอิสระที่ติดตามและให้ข้อมูลเกี่ยวกับความเสี่ยงด้านความปลอดภัยทางอากาศ กล่าวว่า สายการบินหลายแห่งลดหรือระงับเที่ยวบิน และสายการบินส่วนใหญ่หลีกเลี่ยงน่านฟ้าอิหร่าน

“สถานการณ์ดังกล่าว อาจเป็นสัญญาณบ่งชี้ถึงกิจกรรมด้านความมั่นคงหรือทางทหารที่มากขึ้น รวมถึงความเสี่ยงจากการยิงขีปนาวุธหรือการป้องกันทางอากาศที่เข้มงวดขึ้น ซึ่งจะเพิ่มความเสี่ยงต่อการระบุตัวเครื่องบินพลเรือนผิดพลาด” Safe Airspace กล่าว