เลิก ‘ฟรีวีซ่า 60 วัน’ ถอยใช้ ผ.30-ผ.15

คอลัมน์ : สามัญสำนึก
ผู้เขียน : ณัฏฐ์พิชญ์ วงษ์สง่า

ตั้งแต่วันแรกที่เข้ามานั่งตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการท่องเที่ยวฯ “สุรศักดิ์ พันธ์เจริญวรกุล” ก็ได้ประกาศทันทีว่าจะรีเซตโครงสร้างท่องเที่ยวไทยใหม่ ด้วยการเดินหน้าขับเคลื่อนท่องเที่ยวสู่ “คุณภาพ” ไม่เน้น “ปริมาณ”

ด้วยการทบทวน “วีซ่าเพื่อการท่องเที่ยว” ทั้งหมด เพื่อสร้างความสมดุลระหว่าง “ความมั่นคง” และ “เศรษฐกิจการท่องเที่ยว”

โดยระบุว่า จะยกเลิกฟรีวีซ่า 60 วัน (ผ.60) 93 ประเทศ ที่เริ่มใช้ตั้งแต่ปี 2567 เนื่องจากให้นานเกิน ไม่ตอบโจทย์วัตถุประสงค์เพื่อการท่องเที่ยว และเป็นช่องโหว่ให้กลุ่มคนไม่หวังดีใช้ไทยเป็นฐานในการก่ออาชญากรรม

พร้อมบอกว่ากระทรวงการท่องเที่ยวฯ จะเป็นเพียงผู้สนับสนุนด้านข้อมูล ส่วนหน้าที่ในการส่งเรื่องเข้าที่ประชุมคณะรัฐมนตรี (ครม.) เพื่อพิจารณาอนุมัตินั้นจะเป็นบทบาทของกระทรวงการต่างประเทศ

ขณะที่กระทรวงการต่างประเทศมีการพิจารณาทบทวนมาตรการยกเว้นการตรวจลงตรา เพื่อให้การปรับปรุงมาตรการยกเว้นการตรวจลงตรา และการให้สิทธิการตรวจลงตราสัมฤทธิผล จึงมีการแก้ไขกฎหมายเดิมที่มีอยู่แล้ว 2 ฉบับ และจัดทำกฎหมายใหม่จำนวน 1 ฉบับ

โดยยกเลิก ผ.60 และปรับปรุง ผ.30 โดยทันทีที่มีการยกเลิก ผ.60 จะส่งผลให้ประกาศฟรีวีซ่า 30 วัน (ผ.30) เดิมมีผลแทนที่ทันที

รายละเอียดของ ผ.30 ระบุว่า กำหนดให้สิทธิแก่ 54 ประเทศ/ดินแดน วัตถุประสงค์เพื่อการท่องเที่ยวเท่านั้น ระยะเวลาพำนักไม่เกิน 30 วัน และขยายเวลาพำนักได้อีก 30 วัน และกำหนดเงื่อนไขให้พำนักเต็มสิทธิ์ได้ไม่เกิน 2 ครั้งต่อปีปฏิทิน

ยกเว้นบุคคลซึ่งมีสัญชาติมาเลเซีย บรูไน ดารุสซาลาม อินโดนีเซีย และสิงคโปร์ หรือบุคคลซึ่งมีสัญชาติอื่นที่รัฐมนตรีกำหนด

และจัดทำรายชื่อ ผ.15 ใหม่ โดยกำหนดให้สิทธิแก่ 3 ประเทศ/ดินแดน วัตถุประสงค์เพื่อการท่องเที่ยวเท่านั้น ระยะเวลาพำนักไม่เกิน 15 วัน และขยายเวลาพำนักได้อีก 15 วัน และกำหนดเงื่อนไขให้พำนักเต็มสิทธิได้ไม่เกิน 2 ครั้งต่อปีปฏิทิน ยกเว้นคนสัญชาติอื่นที่รัฐมนตรีกำหนด

สำหรับ 3 ประเทศ/ดินแดน ที่อยู่ในรายชื่อ ผ.15 ใหม่คือ สาธารณรัฐเซเชลส์ (Seychelles) สาธารณรัฐมัลดีฟส์ (Maldives) และสาธารณรัฐมอริเชียส (Mauritius) โดยทั้ง 3 ประเทศ/ดินแดนดังกล่าวนี้เป็นประเทศเกาะขนาดเล็กในมหาสมุทรอินเดีย

นอกจากนี้ ยังกำหนดให้สิทธิ Visa on Arrival (VoA) หรือวีซ่าที่สามารถขอรับได้ ณ ด่านตรวจคนเข้าเมือง (ตม.) ไม่ต้องยื่นขอวีซ่าล่วงหน้าจากสถานทูตแก่ 4 ประเทศ/ดินแดน ได้แก่ เบลารุส, เซอร์เบีย, อินเดีย และอาเซอร์ไบจาน

โดยที่ประชุม ครม. เมื่อ 19 พฤษภาคม 2569 มีมติเห็นชอบเรียบร้อยแล้ว

“สุรศักดิ์” รมว.การท่องเที่ยวฯ ระบุว่า การปรับปรุงมาตรการดังกล่าวจะเป็นส่วนสำคัญในการป้องกันการใช้วีซ่าผิดวัตถุประสงค์ การก่ออาชญากรรม การหลอกลวงในรูปแบบแก๊งสแกมเมอร์ ตลอดจนการลักลอบเข้ามาใช้แรงงานผิดกฎหมาย

เพราะจากการศึกษาพบว่านักท่องเที่ยวต่างชาติราว 90% มีอัตราเฉลี่ยการพำนักในประเทศไทยประมาณ 9-10 วัน นักท่องเที่ยวที่พำนักนานที่สุดคือ นอร์เวย์ เฉลี่ย 21 วัน ส่วนประมาณ 10% ที่พำนักเกิน 30 วันเราก็มีวีซ่าอื่น ๆ รองรับอยู่แล้ว เช่น วีซ่าทำงาน วีซ่าการศึกษา วีซ่าพำนักระยะยาว ฯลฯ

อย่างไรก็ตาม หากมีความจำเป็นต้องเพิ่มรายชื่อประเทศ/ดินแดนใหม่ก็จะพิจารณาเป็นรายประเทศตามความเหมาะสมและสอดคล้องกับพฤติกรรมการท่องเที่ยว และจำนวนวันพำนักเฉลี่ยของนักท่องเที่ยวในแต่ละประเทศต่อไป

และเชื่อมั่นว่าการปรับปรุงมาตรการวีซ่าครั้งนี้จะเสริมสร้างภาพลักษณ์ที่ดีในการเดินทางท่องเที่ยวของประเทศไทยต่อชาวต่างชาติและนักท่องเที่ยวในระยะยาวแน่นอน